چالش‌های حمید نعیمی برای اجرای «فردریک» در تالار وحدت؛ از جنگ تا اجاره‌های بالا

روند پرفراز و نشیب اخذ مجوز اجرا

حمید نعیمی از سال ۱۴۰۰ برای اجرای نمایش «نادرشاه» درخواست داده بود، اما با موانع متعددی از سوی مدیران بنیاد رودکی مواجه شد. او از پیشنهاد یکی از مدیران مبنی بر حذف نام همکارانش از فهرست اجراها برای دریافت نوبت، به شدت انتقاد کرد و آن را مغایر با ارزش‌های اخلاقی تئاتر دانست. نعیمی همچنین از اجاره دادن تالار وحدت به تهیه‌کنندگان بدون توجه به جایگاه کارگردانان گلایه کرد.

پس از تغییرات مدیریتی، سرانجام مدیر فعلی بنیاد رودکی با اجرای «نادرشاه» موافقت کرد، اما نعیمی به دلیل مشکلات اقتصادی تصمیم به اجرای «فردریک» گرفت. این نمایش پیش‌تر در تئاترشهر اجرا شده بود و شورای بنیاد رودکی ابتدا با اجرای مجدد آن در تالار وحدت مخالفت کرد. با این حال، پس از توضیحات نعیمی مبنی بر «بازتولید» اثر با گروه بازیگران و طراحان جدید، شورا با اجرای آن موافقت کرد.

هزینه‌های سرسام‌آور و عدم حمایت

نعیمی به هزینه‌های بالای تولید و اجرای نمایش اشاره کرد و گفت که امور مالی تالار وحدت برای هر شب اجرا مبلغ ۵۶ میلیون تومان اجاره درخواست کرده است. این در حالی است که نمایش قبلی شبی ۳۶ میلیون تومان پرداخت کرده بود. مدیرعامل بنیاد رودکی این افزایش را مصوبه شورای عالی بنیاد برای سال ۱۴۰۴ عنوان کرد.

با وجود گروه ۸۵ نفره و هزینه‌های بالای تولید، نعیمی قادر به پرداخت این مبلغ نبود. مدیر بنیاد به او پیشنهاد داد که قرارداد را امضا کرده و درخواست تخفیف دهد، با این وعده که بالاترین تخفیف را برای او در شورا خواهد گرفت. نعیمی قرارداد را امضا و درخواست تخفیف را ارائه داد.

توقف اجرا به دلیل جنگ و برداشت اجاره

قرارداد اولیه نمایش «فردریک» برای ۴۰ شب اجرا منعقد شده بود. اما در خرداد ماه و پس از ۲۶ شب اجرا، جنگ ۱۲ روزه آغاز شد و تمامی فعالیت‌های هنری متوقف گشت. نعیمی با گلایه از بنیاد رودکی اعلام کرد که این بنیاد اجاره ۲۷ شب اجرا را بدون هیچ تخفیفی و با همان نرخ ۵۶ میلیون تومان از فروش گیشه نمایش برداشت کرده است.

پس از توقف جنگ، مدیر بنیاد رودکی از نعیمی خواست تا در ماه محرم و صفر نمایش را اجرا کند، مشروط بر موافقت شورای نظارت و ارزشیابی. اما این شورا پس از ۱۰ روز و دریافت «فیلم شاهد»، با اجرای «فردریک» در این ایام مخالفت کرد. این در حالی بود که به یک نمایش موزیکال دیگر که به دلیل جنگ متوقف شده بود، اجازه اجرا در تالار وحدت در ماه صفر داده شد.

نعیمی از عدم حمایت و نادیده گرفتن گروه بزرگش در شرایط جنگی انتقاد کرد و پیگیری‌های او با اداره کل هنرهای نمایشی نیز بی‌نتیجه ماند. او حتی نامه‌ای به وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی نوشت که منجر به ترتیب جلسه‌ای شد و در نهایت بنیاد رودکی ۱۸ اجرای دیگر از ۲۰ شهریور را برای «فردریک» در نظر گرفت. با این حال، درخواست تخفیف مجدد نعیمی با مخالفت مدیرعامل بنیاد مواجه شد و مبلغ ۵۶ میلیون تومان به عنوان «کف قرارداد» اعلام گردید.

وعده‌های بی‌سرانجام وزارت ارشاد و خصوصی‌سازی تئاتر

نعیمی به وعده وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی پس از جنگ ۱۲ روزه مبنی بر حمایت از گروه‌های آسیب‌دیده اشاره کرد. بر اساس این وعده، تئاترشهر و دیگر مجموعه‌های تحت مدیریت مرکز هنرهای نمایشی موظف شدند ۲۰٪ سهم انجمن هنرهای نمایشی از فروش را دریافت نکنند. اما بنیاد رودکی حاضر به کاهش اجاره تالار نشد، حتی زمانی که نعیمی پیشنهاد کاهش قیمت بلیت از ۷۵۰ هزار تومان به ۵۵۰ هزار تومان را برای رفاه حال مردم ارائه داد.

این کارگردان، راه‌اندازی تئاتر خصوصی را «تیر خلاص» به بدنه تئاتر دولتی دانست و از بی‌مسئولیتی دولت در قبال تئاتر انتقاد کرد. او همچنین به برداشتن بیش از ۱۰۰ صندلی از بهترین نقاط سالن برای مهمانان تالار و بنیاد و اصحاب رسانه اشاره کرد که اغلب خالی می‌مانند و این را «ظلم مضاعف» به گروه‌های نمایشی دانست.

نعیمی همچنین از ارائه نوبت اجرا به دو گروه هنری پشت سر هم در تالار وحدت انتقاد کرد و این وضعیت را در شأن تالار وحدت ندانست. او از ناتوانی مرکز هنرهای نمایشی و خانه تئاتر در ساماندهی این وضعیت و بی‌توجهی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی به گلایه‌های هنرمندان ابراز تأسف کرد.

پاسخ بنیاد رودکی به اظهارات نعیمی

علیرضا پولاد، مدیر روابط عمومی بنیاد رودکی، در پاسخ به اظهارات حمید نعیمی، توضیحاتی ارائه داد. او تأکید کرد که ابتدا قرار بود نعیمی نمایش «نادرشاه» را اجرا کند، اما به دلیل عدم فراهم شدن سرمایه و عوامل انسانی، تصمیم به بازاجرای «فردریک» گرفت.

پولاد افزود که با وجود سیاست بنیاد مبنی بر اجرای نمایش‌های دست اول، با توجه به کسوت هنری نعیمی و توضیحات او در شورای نمایش، با بازاجرای «فردریک» موافقت شد. او همچنین تأکید کرد که قرارداد اجرای «فردریک» برای ۴۰ اجرا منعقد شده و تعرفه قرارداد سالن برای همه گروه‌های هنری یکسان است و تبعیضی صورت نگرفته است.

مدیر روابط عمومی بنیاد رودکی درباره توقف اجراها به دلیل جنگ ۱۲ روزه گفت که پس از توقف جنگ، به نعیمی پیشنهاد شد که از فرصت دهه دوم محرم تا پایان ماه صفر برای ادامه اجرا استفاده کند که مورد قبول او قرار نگرفت. پولاد افزود که با هدف کمک و حمایت از گروه‌های آسیب‌دیده، بنیاد رودکی با وجود برنامه‌ریزی‌های قبلی، ۱۸ اجرای دیگر برای «فردریک» در نظر گرفت، در حالی که تنها ۱۳ اجرا از قرارداد اولیه باقی مانده بود.

پولاد در پایان تأکید کرد که بنیاد رودکی همواره حامی هنرمندان و علاقه‌مندان به هنرهای نمایشی بوده و تلاش خود را برای ایجاد شرایط مناسب برای اجرای آثار هنری به کار می‌بندد.

پایان اجرا

اجرای نمایش «فردریک» شامگاه جمعه، یازدهم مهر ماه در تالار وحدت به پایان می‌رسد. این اثر نمایشی هر شب ساعت ۱۸ روی صحنه می‌رود.