پایان دهمین نمایشگاه ایران فارما؛ خودکفایی و دیپلماسی در صنعت داروسازی

دهمین دوره نمایشگاه بین‌المللی دارو و صنایع وابسته (ایران فارما) که از دوم مهرماه با شعار «پایداری در تامین دارو، تاب‌آوری و نوآوری» در مصلای امام خمینی (ره) آغاز به کار کرده بود، شامگاه جمعه چهارم مهرماه به فعالیت خود پایان داد. این رویداد مهم، با حضور گسترده شرکت‌های داخلی و خارجی، فرصتی بی‌نظیر برای نمایش توانمندی‌های صنعت داروسازی ایران و تقویت تعاملات بین‌المللی فراهم آورد.

حضور گسترده داخلی و بین‌المللی

این نمایشگاه میزبان ۷۴۳ شرکت داروسازی بود که شامل ۳۷۳ شرکت داخلی و ۳۷۰ شرکت خارجی از ۲۸ کشور جهان می‌شد. کشورهای شرکت‌کننده از قاره‌های مختلف، از جمله آرژانتین، اتریش، بلژیک، کانادا، چین، جمهوری چک، انگلستان، فرانسه، فنلاند، آلمان، یونان، هنگ‌کنگ، مجارستان، هند، ایالات متحده آمریکا، ایتالیا، ژاپن، هلند، پرو، لهستان، پرتغال، کره جنوبی، اسپانیا، سوئیس، سوئد، تایوان، ترکیه و امارات متحده عربی بودند.

نمایشگاه ایران فارما به عنوان اولین رویداد بین‌المللی صنعت سلامت ایران پس از جنگ تحمیلی، نمادی از دیپلماسی و ارتباطات بین‌المللی نظام سلامت کشور محسوب می‌شود.

اهمیت اقتصادی و اشتغال‌زایی

• بیش از ۱۴۰ هزار نفر در صنعت داروی کشور مشغول به کار هستند.
• سال گذشته، میزان صادرات داروی تولیدی ۱۶ درصد افزایش یافت.
• در پنج ماه نخست سال جاری نیز، صادرات دارو نسبت به مدت مشابه سال قبل ۱۱ درصد رشد داشته است.

این نمایشگاه با محوریت سندیکای صاحبان صنایع داروهای انسانی ایران و با مشارکت و پشتیبانی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی برگزار شد. هر شرکت تولیدکننده دارو، غرفه‌ای برای معرفی محصولات، توانمندی‌ها و ظرفیت‌های خود در اختیار داشت.

فرصت‌های همکاری و رفع چالش‌ها

نمایشگاه ایران فارما فرصتی ویژه برای شرکت‌های داخلی فراهم آورد تا چالش‌ها و موانع تولید دارو را بررسی کرده و از طریق نشست‌های مشترک و امضای تفاهم‌نامه‌های همکاری با شرکت‌های خارجی، به هم‌اندیشی و هم‌افزایی بپردازند. از جمله این نشست‌ها می‌توان به دیدار سندیکای صاحبان صنایع داروهای انسانی ایران با هیئت‌های تجاری از هند و چین اشاره کرد.

وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در آیین افتتاحیه دهمین دوره نمایشگاه بین‌المللی دارو و صنایع وابسته، ایران فارما را «نشانگر خودکفایی و اقتدار صنعت دارو در کشور» و «ظرفیتی بزرگ» دانست که باید پاس داشته شود.

ایشان همچنین نمایشگاه را «یک دانشگاه» توصیف کرد که برای تامین نیازهای کشور و منطقه در حوزه دارو، نیازمند تحقیق و توسعه است. وی با اشاره به سخنان مسئولان سازمان بهداشت جهانی، ایران را دارای صلاحیت برای تبدیل شدن به محور تولید و تامین دارو در منطقه دانست و بر لزوم ارتقای کیفیت تولیدات دارویی و کسب اعتبارات لازم از سازمان بهداشت جهانی تاکید کرد.

تحریم‌ها و اهمیت خودکفایی

وزیر بهداشت به تاثیر تحریم‌ها بر تامین دارو اشاره کرد و گفت: «مقاله‌ای تحقیقاتی در مجله لنست اعلام کرد که از سال ۱۹۷۲ تا ۲۰۲۱، تعداد ۱۷۲ کشور تحریم شدند که در بررسی نتایج مشخص شد به دلیل کمبود دارو و تجهیزات و عدم انتقال ارز، سالانه حدود ۵۶۰ هزار مرگ و میر در این کشورها اتفاق افتاده است و بیش از ۵۰ درصد کشته شدگان، کودکان زیر ۵ سال بودند و این مرگ و میر بالاتر از مرگ و میر ناشی از جنگ‌ها بوده است.» این آمار نشان‌دهنده اهمیت بالای خودکفایی در حوزه دارویی کشور است.

سنجش توان داخلی و رقابت جهانی

حمیدرضا علیپور، مدیرعامل شرکت صنایع شیمیایی کیمیاگران، حضور شرکت‌های خارجی را نقطه قوتی برای نمایشگاه دانست. وی اظهار داشت: «حضور شرکت‌های خارجی فعال در صنعت دارو، از دو منظر مهم و قابل توجه است؛ اول اینکه دستاورد و توانمندی خود را در رقابت با توان و دانش شرکت‌ها و کشورهای خارجی می‌سنجیم و دوم اینکه زمینه و بستر مناسب برای صادرات محصولات تولیدی کشور را فراهم می‌کند.»

شرکت کیمیاگران، به عنوان بخشی از بزرگترین هلدینگ مواد اولیه تولید دارو در کشور، سالانه ۲۰ میلیون دلار (معادل حدود ۲۰ درصد کل حجم صادرات دارو) مواد شیمیایی و ماده موثره صادر می‌کند. علیپور تاکید کرد که برای رشد و پایداری واحدهای تولید داخل و رقابتی کردن صنعت دارویی کشور، رقابت با شرکت‌های خارجی ضروری است.

تزریق انگیزه و خون تازه به صنعت دارو

محسن کردی، مدیرعامل شرکت بایوتک، برگزاری نمایشگاه را در افزایش انگیزه فعالان و تولیدکنندگان صنعت دارو بسیار موثر دانست. وی گفت: «نمایشگاه ایران فارما مانند ویترینی است که شرکت‌ها، افراد و سازمان‌ها، توانمندی و داشته‌های خود را به بهترین شکل برای جلب بهتر و بیشتر مشتری در آن عرضه می‌کنند.»

کردی با اشاره به فشارهای ناشی از تحریم‌ها بر تامین مواد اولیه، برگزاری این نمایشگاه با حضور ۳۷۰ شرکت خارجی را «کار بسیار مهم و ارزشمند برای حفظ پویایی و نشاط صنعت تولید دارو در کشور» خواند. وی همچنین به چالش‌های قیمت‌گذاری دارو و سهم ناچیز ارز دولتی در این صنعت اشاره کرد و خواستار تغییرات جدی برای ادامه حیات و سرمایه‌گذاری در این حوزه شد.

پلی برای ارتباط با جهان

یکی از کارشناسان صنعت دارو و فعال بخش صادرات، نمایشگاه ایران فارما را بستری مناسب برای صادرات و رقابتی کردن فضا برای تولید بهتر دانست. وی با اشاره به حضور سفرای کشورهای خارجی در نمایشگاه، بر لزوم تبدیل تعاملات ایجاد شده به ارتباطی مستمر و همیشگی برای توسعه همکاری‌های علمی و تجاری تاکید کرد.

وی افزود: «این نمایشگاه می‌تواند پلی برای ایجاد ارتباط موثر باشد و ما باید این ارتباطات را پیگیری کنیم؛ بعد از پایان نمایشگاه، کار اصلی ما، سندیکاها و سازمان‌های متولی مانند غذا و دارو تازه شروع می‌شود تا این ارتباط را توسعه داده و به نتیجه برسانیم.»

این کارشناس همچنین بر حمایت از تولید داخلی و فرهنگ‌سازی برای مصرف محصولات داخلی تاکید کرد و گفت که داروهای تولید داخل منطبق با استانداردهای جهانی هستند و توان رقابت با مشابه خارجی را دارند.

تلاش شبانه‌روزی زنجیره تامین دارو

محمد عبده‌زاده، رئیس سندیکای دارویی کشور، با اشاره به شعار نمایشگاه «پایداری در تامین دارو، تاب‌آوری و نوآوری»، پیام‌های اصلی نمایشگاه را «صنعت داروسازی در خدمت مردم و نظام سلامت است»، «تمام توان زنجیره تامین دارو را به کار می‌گیریم تا مردم دغدغه دسترسی به دارو نداشته باشند» و «تامین متقابل دارو تعهد صنعت و دولت است و مسئولین برای قیمت‌گذاری و تامین ارز تامین دارو کمک کنند» عنوان کرد. وی پیش‌بینی کرد که بیش از ۴۰ هزار بازدیدکننده تخصصی از این نمایشگاه دیدن کرده‌اند.

رونق صادرات و جذب سرمایه‌گذار

عاصم عبدالله‌پور، عضو هیئت مدیره سندیکای صاحبان صنایع داروهای انسانی ایران، نمایشگاه ایران فارما را فرصتی برای توسعه صادرات، جذب سرمایه‌گذاری خارجی، و معرفی داروهای دانش‌بنیان و محصولات فناوری‌محور داخلی دانست. وی افزود: «حضور شرکت‌های مطرح و پیشرو در صنعت دارو از سراسر جهان، این رویداد را به بستری مهم برای انعقاد قراردادهای خرید مواد اولیه، محصولات، و همچنین انتقال فناوری تبدیل کرده است.»

وی تاکید کرد که این فرصت‌ها به‌ویژه برای صنایع در حال رشد کشور که به دنبال توسعه همکاری‌های بین‌المللی هستند، بسیار حیاتی است.

افزایش تعاملات بین‌المللی و تامین مواد اولیه

مهدی پیرصالحی، معاون وزیر بهداشت و رئیس سازمان غذا و دارو، یکی از اهداف اصلی نمایشگاه را افزایش تعاملات بین‌المللی برای تامین مواد اولیه، قطعات و دستگاه‌ها و در نهایت ارتقای تولید و صادرات محصول دانست. وی با اشاره به نقش چین به عنوان برترین تولیدکننده مواد اولیه دارو در جهان، حضور شرکت‌های چینی در نمایشگاه را فرصتی ارزشمند برای تحقق اهداف صنعت دارو خواند.

در حال حاضر، ۲۲۰ شرکت تولیدی، ۷۰ شرکت توزیع‌کننده و ۱۷ هزار داروخانه در صنعت دارویی کشور فعالیت می‌کنند که هدف اصلی آن‌ها، دسترسی مناسب و عادلانه مردم به دارو است.