انقلاب هوش مصنوعی کمی و کوانتوم: از کشف دارو تا مسیریابی بدون GPS

هوش مصنوعی دیگر تنها به پردازش زبان محدود نمی‌شود؛ نسل جدیدی از هوش مصنوعی به نام «مدل‌های کمی بزرگ» (LQM) در حال متحول کردن صنایع مختلف از جمله داروسازی، امنیت سایبری و مسیریابی است. این مدل‌ها که بر پایه قوانین عددی، علمی و فیزیکی آموزش دیده‌اند، توانایی‌های بی‌نظیری در شبیه‌سازی سامانه‌های پیچیده و تولید داده‌های جدید ارائه می‌دهند.

تفاوت مدل‌های کمی بزرگ و مدل‌های زبانی بزرگ

در حالی که مدل‌های زبانی بزرگ (LLM) مانند ChatGPT بر داده‌های متنی اینترنت آموزش می‌بینند، مدل‌های کمی بزرگ (LQM) رویکردی کاملاً متفاوت دارند. فرناندو دومینگز، سرپرست مشارکت‌های راهبردی در شرکت SandboxAQ، توضیح می‌دهد که LQMها بیشتر شبیه به یک هوش مصنوعی شیمیدان، تحلیلگر مالی یا مسیریاب کوانتومی عمل می‌کنند. این مدل‌ها از فیزیک، زیست‌شناسی و شیمی برای تولید داده‌های جدید و شبیه‌سازی سامانه‌های پیچیده استفاده می‌کنند. دومینگز تأکید می‌کند که در حوزه‌هایی مانند تولید، توسعه دارو و مالی که محرک اصلی اقتصاد هستند، مدل‌های کمی اهمیت حیاتی دارند.

«همه درباره مدل‌های زبانی بزرگ صحبت می‌کنند، اما زمانی که نوبت به مواردی مانند تولید، توسعه دارو، مالی می‌رسد که واقعاً اقتصاد را به حرکت درمی‌آورند، مدل‌های کمی هستند که اهمیت دارند.»

یکی از مزایای اصلی LQMها، توانایی آنها در تولید داده‌هایی است که به صورت آنلاین در دسترس نیستند. این قابلیت به دانشمندان اجازه می‌دهد تا رفتار مولکول‌ها را در محیط واقعی بدون نیاز به آزمایشگاه فیزیکی شبیه‌سازی کنند، که تأثیرگذاری قابل توجهی در زمینه‌های مختلف داشته است.

کاربردهای متعدد سامانه‌های هوش مصنوعی کمی

شرکت SandboxAQ در حال حاضر پیشگام در استفاده از LQMها در چندین حوزه کلیدی است:

• توسعه دارو: این شرکت توانسته است بیش از پنج میلیون ترکیب مولکولی را تنها در یک ماه شبیه‌سازی کند. این دستاورد منجر به افزایش ۵۰ تا ۱۰۰ برابری در نرخ موفقیت شده و کاربرد آن به بیماری‌هایی مانند پارکینسون و سرطان نیز گسترش یافته است. این یک تغییر پارادایم برای صنعت داروسازی است که در آن توسعه سنتی دارو می‌تواند میلیاردها دلار هزینه و بیش از یک دهه زمان ببرد، با نرخ موفقیت کمتر از ۱۰ درصد.
• امنیت سایبری کوانتومی: با نزدیک شدن رایانه‌های کوانتومی به استفاده عملی، رمزنگاری‌های فعلی به شدت آسیب‌پذیر شده‌اند. SandboxAQ با پلتفرم ActiveGuard، زیرساخت‌های سازمان‌ها را به صورت ۲۴ ساعته اسکن می‌کند تا سامانه‌های رمزنگاری‌شده را شناسایی و ارتقاء امن کوانتومی را ممکن سازد. این پلتفرم به شناسایی اعتبارنامه‌های منقضی‌شده و سامانه‌های قدیمی کمک می‌کند تا پیش از بروز مشکلات، اصلاح شوند.
• مسیریابی بدون GPS: در مناطق جنگی یا محیط‌هایی که GPS مسدود است، سامانه‌های سنتی مسیریابی از کار می‌افتند. راه حل SandboxAQ با الهام از طبیعت، استفاده از میدان مغناطیسی زمین است. هر نقطه روی زمین دارای یک اثر انگشت مغناطیسی منحصر به فرد است که با حسگرهای کوانتومی و مدل‌های هوش مصنوعی می‌توان آن را با دقت نقشه‌برداری کرد. این مدل‌ها قادرند ۹۹.۹ درصد از داده‌های نویز را حذف کنند تا حسگرها قابل استفاده باشند.
• نظارت بر فعالیت قلب: فناوری حسگر کوانتومی اکنون وارد بیمارستان‌ها شده است. SandboxAQ یک فناوری جدید برای نظارت بر فعالیت قلب توسعه داده که میدان مغناطیسی قلب را اندازه‌گیری می‌کند. این روش غیرتهاجمی، قابل حمل و دقیق‌تر از روش‌های سنتی است.

شیمیدان هوش مصنوعی عامل و آینده AQ

یکی دیگر از پیشرفت‌های چشمگیر، مفهوم شیمیدان هوش مصنوعی عامل است. این عامل‌های هوش مصنوعی مانند کارمندان بسیار کارآمدی عمل می‌کنند که هر کدام وظیفه خاصی دارند و با همکاری یکدیگر، کارهایی را در عرض چند روز انجام می‌دهند که قبلاً سال‌ها طول می‌کشید. این رویکرد منجر به ظهور نسل جدیدی از متخصصان شامل فیزیکدانان محاسباتی، شیمیدان‌ها و زیست‌شناسان شده که رشته‌های مختلف را برای ساخت شرکت‌های بومی هوش مصنوعی ترکیب می‌کنند.

فرناندو دومینگز پیش‌بینی می‌کند که در آینده، شرکت‌های هوش مصنوعی استعدادها را گرد هم می‌آورند و بر مبحث «هوش مصنوعی و کوانتوم» (AQ) مسلط خواهند شد. او معتقد است که جهش بزرگ بعدی، ارسال یک مشکل به یک پلتفرم و تقسیم آن میان سخت‌افزارهای مناسب خواهد بود، که نشان‌دهنده آینده‌ای روشن برای همگرایی این دو فناوری پیشرفته است.