محسنی اژه‌ای: مصوبات شورای سران قوا باید محدود به اضطرار شود؛ بررسی اثربخشی تشدید مجازات‌ها

بررسی کارشناسی؛ تشدید مجازات یا اجرای بدون ارفاق؟

رئیس قوه قضاییه در بخشی از سخنان خود، مقوله تشدید مجازات‌ها و میزان بازدارندگی آن‌ها را به بحث گذاشت و خواستار یک بررسی دقیق و کارشناسی شد.

باید بررسی کارشناسی و دقیق صورت گیرد و مشخص شود که آیا تشدید مجازات‌ها، امری مطلوب و نافع است یا خیر؟ ما از سالیان قبل، مجازات خیلی از جرایم را تشدید کرده‌ایم؛ آیا این تجربه خوبی بوده است؟ آیا این تشدید مجازات‌ها، بازدارندگی از وقوع جرم ایجاد کرده است؟

محسنی اژه‌ای این پرسش کلیدی را مطرح کرد که آیا بازدارندگی از وقوع جرم با تشدید مجازات‌ها حاصل می‌شود یا با این گزاره که مجازات تجویز شده در قبال مجرم، بدون ارفاق و به‌صورت تمام و کمال در حق او اجرایی شود؟

لزوم محدودسازی مصوبات شورای‌عالی هماهنگی اقتصادی سران قوا

رئیس دستگاه قضا با اشاره به حضور مستمر خود در جلسات شورای‌عالی هماهنگی اقتصادی سران قوا از سال ۱۳۹۷، بر لزوم محدود کردن موضوعات مطروحه در این شورا تأکید کرد.

• محدودیت اضطرار: تأکید بر اینکه صرفاً موضوعات و مسائل دارای اضطرار باید در این جلسات مطرح شود.
• انتقاد از طرح مسائل غیرضروری: انتقاد از طرح موضوعاتی که در حیطه مسائل اضطراری نیستند و در خصوص آن‌ها قانون و مقرره وجود دارد.
• انتقاد از طرح مسائل بودجه‌ای: اشاره به مواردی که می‌توانستند در لایحه بودجه گنجانده شوند اما پس از تدوین بودجه به این جلسات آورده می‌شوند.

وی اعتقاد راسخ خود را این‌گونه بیان کرد که موارد مطروحه در جلسات شورای‌عالی هماهنگی اقتصادی سران قوا باید به حداقل ممکن برسند و صرفاً در حیطه مسائل اضطراری باشند.

درک متقابل مسئولان و خاطره همکاری با شهید رئیسی

رئیس عدلیه با تأکید بر اهمیت درک متقابل میان مسئولان مختلف، به ذکر خاطراتی از دوران همکاری خود با شهید رئیسی در دستگاه قضا پرداخت. وی هدف از بیان این خاطرات را لزوم دستیابی مسئولان به درک متقابل نسبت به وظایف یکدیگر و داشتن نگاهی جامع و کلان و غیربخشی به نظام اداره کشور دانست تا تعامل مطلوب‌تری برای حل مشکلات کشور حاصل شود.

سیاست‌های ارزی و مصوبه واردات ارز بدون منشاء

محسنی اژه‌ای در ادامه به مباحث تخصصی در خصوص موضوع ارز، رفع تعهدات ارزی و سیاست‌های مداخلات ارزی دولت‌های مختلف اشاره کرد و مشخصاً مصوبه‌ای را که در دو مقطع در دولت‌های آقایان روحانی و شهید رئیسی در شورای‌عالی هماهنگی اقتصادی سران قوا به تصویب رسید، مورد نقد و بررسی قرار داد.

مصوبه جنجالی واردات ارز:

این مصوبه ناظر بر آن بود که افراد بتوانند هر میزان ارز و فلزات گرانبها را بدون ثبت سفارش و بدون اعلام منشاء، صرفاً با خوداظهاری، وارد کشور کنند. رئیس قوه قضاییه خواستار بررسی این موضوع شد که آیا این مصوبه در وضعیت اقتصادی کشور مؤثر بوده است یا خیر و بانک مرکزی در قبال آن چگونه عمل کرده است.

توضیح درباره گزارش‌های کمیسیون اصل ۹۰ و منع تعقیب

رئیس قوه قضاییه در واکنش به اظهارات برخی نمایندگان مبنی بر چرایی منع تعقیب خوردن برخی گزارشات واصله از کمیسیون اصل ۹۰، بر لزوم رجوع به قانون تأکید کرد.

• وظیفه قانونی: مسئولیت کمیسیون اصل ۹۰، رسیدگی به شکایات مرتبط با طرز کار مجلس، قوه مجریه یا قوه قضاییه است.
• عدم تلقی کیفرخواست: صرف ارجاع شکایت از سوی کمیسیون اصل ۹۰، به معنای تلقی «کیفرخواست» از آن نیست.
• مستندات قانونی: مقام قضایی برای بررسی هر پرونده‌ای، باید به مستندات قانونی و ادله موجود نظر بیفکند.

محسنی اژه‌ای خاطرنشان کرد که حتی رئیس قوه قضاییه نیز در تجویز اعمال ماده ۴۷۷ (اعاده دادرسی) محدودیت‌های قانونی دارد و شعب دیوان عالی اختیار رد این تجویز را دارند. وی تصریح کرد که قطعاً شکایات واصله از کمیسیون اصل ۹۰ در صورت همراه بودن با مستندات و ادلّه متقن، پیگیری می‌شوند، اما صرف ارسال برخی موارد، انتظار صدور حکم قضایی را ایجاد نمی‌کند.