ارتقای سه‌گانه رتبه اعتباری اسپانیا؛ اقتصاد مادرید از منطقه یورو پیشی گرفت

جزئیات ارتقای رتبه توسط موسسات جهانی

موسسات رتبه‌بندی دلایل متعددی را برای این ارتقاها ذکر کرده‌اند که نشان‌دهنده بهبود ساختاری در اقتصاد اسپانیا است:

• موسسه فیچ: رتبه بلندمدت اسپانیا را از A- به A ارتقا داد. این موسسه به افزایش بهره‌وری، رشد متوسط دستمزدها و قیمت‌های نسبتاً پایین انرژی اشاره کرد که منجر به تقویت رقابت خارجی و ترازنامه خارجی بخش خصوصی شده است. فیچ همچنین انتظار دارد اقتصاد اسپانیا به دلیل اثرات محدود تعرفه‌های آمریکا و کاهش خالص بدهی‌های خارجی، پایدار باقی بماند.
• موسسه مودیز: رتبه اعتباری اسپانیا را با یک پله افزایش از Baa1 به A3 رساند. مودیز قدرت اقتصادی مادرید را ناشی از مدل رشد متعادل‌تر، بهبود در بازار کار و قوی‌تر شدن بخش بانکی دانست.
• موسسه اس‌اندپی گلوبال: اوایل ماه سپتامبر رتبه اعتباری اسپانیا را افزایش داده بود و به بهبود قابل توجه در ترازنامه کشور و افزایش تاب‌آوری در مقابل شوک‌های اقتصادی اشاره کرد.

پیش‌بینی رشد اقتصادی: فراتر از منطقه یورو

اقتصاد اسپانیا به لطف سرمایه‌گذاری خارجی، گردشگری و مهاجرت، روز به روز قوی‌تر شده است. دولت اسپانیا اعلام کرده است که انتظار دارد تولید ناخالص داخلی کشور در سال ۲۰۲۵ به رشد ۲.۷ درصدی برسد که نسبت به پیش‌بینی قبلی (۲.۶ درصد) افزایش یافته است. این رقم به طور قابل توجهی بالاتر از رشد مورد انتظار برای کل منطقه یورو است:

جودیت آرنال، عضو ارشد موسسه سلطنتی الکانو، اسپانیا را به عنوان پیشروی رشد اقتصادی در میان اقتصادهای بزرگ منطقه یورو در سال‌های اخیر معرفی می‌کند.

تغییر الگوی رشد و نقش خدمات غیرگردشگری

رشد اقتصادی اسپانیا تنها متکی بر رونق گردشگری نبوده، بلکه بر بخش‌های خدماتی غیر گردشگری نیز وابسته بوده است. این شرایط نشان‌دهنده تغییر در الگوی رشد این کشور است.

«رشد اقتصادی اسپانیا تنها بر رونق گردشگری متکی نبوده، بلکه بر خدمات غیر گردشگری چون کسب‌وکار، مخابرات و خدمات فناوری اطلاعات نیز وابسته بوده است. این شرایط گویای آن است که اسپانیا شرکت‌های رقابتی دارد که قادر به صادرات فراتر از بخش‌های سنتی هستند.»

مهاجرت؛ بزرگترین موتور محرکه اقتصاد

تحلیل‌ها نشان می‌دهد که مهاجرت به بزرگترین موتور محرکه اقتصاد اسپانیا تبدیل شده است. در حالی که سایر کشورهای اروپایی کنترل‌های مرزی خود را تشدید کرده‌اند، اسپانیا رویکردی لیبرال‌تر اتخاذ کرده است:

• از سال ۲۰۲۲، به طور متوسط سالانه حدود ۶۰۰ هزار مهاجر وارد این کشور شده‌اند که بخش عمده‌ای از آنها در سن کار بوده‌اند.
• بیش از نیمی از شغل‌های ایجاد شده از سال ۲۰۲۰ توسط مهاجران تصاحب شده است.
• افزایش نیروی کار، اشتغال را به بالاترین حد خود رسانده و به اسپانیا کمک کرده است تا از کمبودهای شدید مهارت در امان بماند.
• در سال ۲۰۲۳، مهاجران آمریکای لاتین حدود ۷۰ درصد از افزایش جمعیت اسپانیا را تشکیل می‌دادند.

دولت اسپانیا قصد دارد با ساده‌سازی مسیرهای مهاجرت قانونی و اعطای اقامت و اجازه کار بیشتر به مهاجران بدون مدرک، این موج را ادامه دهد.

چالش‌های سیاسی و اقتصادی پیش‌رو

با وجود پیشتازی در رشد، ثبات بیشتر می‌تواند عملکرد اقتصادی اسپانیا را حتی بهتر کند. تثبیت مالی و اصلاحات ساختاری به عنوان آزمون‌های واقعی در میان مدت مطرح هستند. همچنین، دولت اقلیت پدرو سانچز، نخست وزیر اسپانیا، با چالش‌هایی برای تصویب قوانین مهم مواجه است.