مطالعه ۱۶ غار در خراسان شمالی؛ مدیریت زیستگاهی و جذب سرمایه‌گذار

مدیرکل حفاظت محیط زیست خراسان شمالی از انجام مطالعات مقدماتی بر روی ۱۶ غار در این استان خبر داد و تأکید کرد که حفاظت از این زیستگاه‌های ارزشمند، که نقش مهمی در میراث طبیعی و تاریخی منطقه دارند، نیازمند همکاری بین‌بخشی و جذب سرمایه‌گذار است.

تقسیم وظایف و مدیریت غارهای استان

رضا شکاریان، مدیرکل حفاظت محیط زیست خراسان شمالی، در جلسه کارگروه غارشناسی استان اعلام کرد که مطالعات اولیه ۱۶ دهانه غار در استان به پایان رسیده است. وی با اشاره به قوانین موجود، مرزهای مدیریتی این زیستگاه‌ها را مشخص کرد:

• چهار غار واقع در مناطق تحت مدیریت محیط زیست، مسئولیت حفاظت و مدیریت آن‌ها بر عهده سازمان حفاظت محیط زیست است.
• سایر غارها که در مناطق آزاد قرار دارند، تحت مدیریت سازمان میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی خواهند بود.

اهمیت زیستگاهی و میراثی

شکاریان خاطرنشان کرد که حفاظت از این زیستگاه‌ها، به ویژه برای گونه‌های جانوری ارزشمند مانند خفاش‌ها، امری حیاتی است و مشارکت جوامع محلی و همکاری دستگاه‌های مختلف را می‌طلبد. وی افزود: «این غارها علاوه بر اهمیت زیستگاهی، از گذشته‌های دور محل عبور و گذرگاه انسان‌ها بوده و نقش فرهنگی و تاریخی قابل توجهی در منطقه ایفا کرده‌اند.»

حفاظت و مستندسازی غارها نه تنها از جنبه گردشگری، بلکه برای حفظ میراث طبیعی و تاریخی استان خراسان شمالی یک ضرورت انکارناپذیر است.

برنامه‌های اصلی کارگروه غارشناسی

مدیرکل حفاظت محیط زیست خراسان شمالی بر لزوم درجه‌بندی غارها و رعایت حریم آن‌ها تأکید کرد و برنامه‌های اصلی این کارگروه را تشریح نمود. هدف نهایی، فراهم کردن بستر لازم برای ورود سرمایه‌گذاران به منظور بهره‌برداری مسئولانه از این پتانسیل‌ها است.

برنامه‌های محوری کارگروه شامل موارد زیر است:

• تشکیل کمیته‌های تخصصی کارشناسی و میدانی برای رصد و پایش مستمر غارها.
• استفاده از ظرفیت‌های موجود در دهیاری‌ها و شوراهای اسلامی روستاها برای حفاظت.
• شناسایی، مستندسازی، ایمن‌سازی و معرفی غارهای شاخص استان.

پتانسیل غارشناسی خراسان شمالی

استان خراسان شمالی به دلیل اقلیم کوهستانی و وجود قله‌های مرتفع، دارای تعداد زیادی غار است. تاکنون ۱۶ دهانه غار با کمک افراد بومی و بررسی‌های میدانی شناسایی و مورد مطالعه قرار گرفته‌اند. برآوردها حاکی از آن است که ۱۹ غار دیگر نیز در مناطق مختلف استان وجود داشته باشد که نیازمند شناسایی و مطالعه هستند.

تصمیمات نهایی جلسه

در پایان جلسه کارگروه مقرر شد که دستگاه‌های متولی با همکاری یکدیگر، برنامه‌های اجرایی خود در حوزه حفاظت و بهره‌برداری از غارهای استان را تدوین و ارائه دهند و اقدامات انجام شده را به صورت منظم به دبیرخانه کارگروه گزارش کنند.