تأخیر دو دهه‌ای در تکمیل کتابخانه مرکزی لرستان و انتقاد از عدم واریز سهم شهرداری‌ها

چالش‌های زیرساختی و عمرانی در شبکه کتابخانه‌ای استان

مدیرکل کتابخانه‌های عمومی لرستان در نشستی با اشاره به وضعیت کنونی مراکز فرهنگی استان، بر لزوم تسریع در تکمیل پروژه‌های عمرانی تأکید کرد. در حال حاضر، استان لرستان میزبان ۶۰ کتابخانه عمومی است که شامل ۴۰ کتابخانه نهادی (۳۳ شهری و ۷ روستایی) و ۲۰ کتابخانه مشارکتی می‌شود.

بخش قابل توجهی از تمرکز بر پروژه‌هایی است که سال‌هاست آغاز شده‌اند اما هنوز به بهره‌برداری نرسیده‌اند.

وضعیت پروژه‌های کلیدی

مدیرکل تأکید کرد که این اداره‌کل مجری مستقیم پروژه‌های عمرانی نیست و مسئولیت بر عهده دستگاه‌هایی نظیر مسکن و شهرسازی و فرهنگ و ارشاد اسلامی است، هرچند امسال اعتبارات مناسبی برای تکمیل آن‌ها تخصیص یافته است.

مشکلات فضاهای موجود

وضعیت کتابخانه ۱۷ شهریور خرم‌آباد نیز بحرانی است؛ این مرکز به دلیل تخریب ساختمان اصلی، موقتاً در سالن جلسات دبیرستان ام‌البنین مستقر شده که فاقد استانداردهای لازم است. انتظار می‌رود شهرداری خرم‌آباد هرچه سریع‌تر زمین جایگزین را واگذار کند. علاوه بر این، ساختمان اداری خود اداره‌کل نیز استیجاری بوده و کارکنان در فضاهای نامناسب مشغول به کار هستند.

بحران مالی ناشی از عدم واریز سهم شهرداری‌ها

یکی از مهم‌ترین انتقادات مطرح شده، مربوط به عدم پرداخت نیم درصد سهم درآمد شهرداری‌ها به کتابخانه‌ها بود.

تاکنون ۱۳ شهرداری هیچ واریزی به حساب کتابخانه‌ها نداشته‌اند که این امر موجب از دست رفتن بخشی از درآمدهای استانی شده است. طبق ماده ۶۴ دیوان محاسبات، در صورت عدم پرداخت، این مبالغ از اختیار استان خارج و به حساب نهاد کتابخانه‌های کشور منتقل می‌شود.

با وجود این چالش، مجموع واریزی نیم‌درصد شهرداری‌ها در استان یک میلیارد و ۶۶۵ میلیون تومان بوده است. شهرداری‌های خرم‌آباد و الشتر بیشترین میزان واریزی را داشته‌اند، در حالی که شهرهایی نظیر مومن‌آباد، اشترینان و بیرانشهر هیچ واریزی نداشته‌اند.

توسعه دسترسی فرهنگی و آمار عملکرد

در راستای تحقق عدالت فرهنگی در مناطق کم‌برخوردار و عشایری، طرح کتابخانه‌های سیار در دستور کار قرار گرفته است. نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور استان‌ها را مکلف کرده تا پایان سال، سه دستگاه کامیونت ۶ تنی برای تجهیز به کتابخانه سیار خریداری کنند.

آمار و ارقام عملکردی

• اعضای فعال: تا پایان ۶ ماهه نخست سال، ۳۷,۹۹۹ نفر عضو فعال در کتابخانه‌های عمومی استان ثبت شده است.
• محتوای موجود: تعداد نسخه‌های کتاب موجود در کتابخانه‌ها ۷۴۸,۷۸۵ نسخه است.
• فعالیت‌ها: از ابتدای سال تاکنون، ۱,۱۵۰ فعالیت فرهنگی و کتابخانه‌ای در استان به ثبت رسیده است.
• کتابخانه‌های مشارکتی: ۲۰ کتابخانه مشارکتی در مراکزی مانند زندان‌ها، ارتش و سازمان تبلیغات اسلامی فعال هستند.

در حوزه منابع مالیاتی، سال گذشته سه کتابخانه استان در فهرست دریافت مالیات‌های نشان‌دار قرار گرفتند و رایزنی‌ها برای قابل انتخاب شدن همه پروژه‌ها در سامانه ملی ادامه دارد.