مذاکرات کلیدی قاهره: تلاش برای آتش‌بس میان اسرائیل و حماس تحت سایه طرح ترامپ

جزئیات حضور و طرح ۲۰ ماده‌ای ترامپ

بر اساس گزارش‌ها، هیئت‌های دو طرف به همراه استیو ویتکاف، فرستاده ویژه آمریکا، و جرد کوشنر، برای بررسی طرح ۲۰ ماده‌ای ترامپ جهت خاتمه دادن به درگیری‌ها در قاهره حضور خواهند یافت. ترامپ با اعمال فشار، اعلام کرده است که به محض تأیید اولیه عقب‌نشینی‌ها توسط حماس، «آتش‌بس فوراً» برقرار شده و تبادل گروگان‌ها با اسرای فلسطینی کلید خواهد خورد. وی این توافق را راهی برای پایان دادن به یک «فاجعه ۳۰۰۰ساله» توصیف کرده است.

موضع‌گیری‌های متضاد سران

بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، با وجود استقبال محتاطانه، تأکید کرده که توافق هنوز نهایی نیست. او طرحی دو مرحله‌ای را تشریح کرد: ابتدا تبادل فوری گروگان‌ها و اسرا، و سپس تلاش برای خلع سلاح حماس در مرحله دوم. با این حال، درخواست مستقیم ترامپ برای توقف بمباران‌ها، نتانیاهو را در برابر شرکای راست افراطی کابینه‌اش تحت فشار شدید سیاسی قرار داده است.

چالش‌های اصلی و شروط حماس

بزرگ‌ترین مانع در مسیر توافق، شروط کلیدی طرح ترامپ است که حماس هنوز به طور کامل نپذیرفته است؛ از جمله خلع سلاح کامل و عدم مشارکت در حاکمیت غزه پس از جنگ. حماس اعلام کرده که تحویل گروگان‌ها «منوط به فراهم شدن شرایط میدانی لازم» خواهد بود.

یک منبع ناشناس به خبرگزاری فرانسه گفته است: «حماس تمایل بسیار جدی برای دستیابی به توافقی جهت پایان دادن به جنگ و آغاز فوری روند تبادل اسرا مطابق با شرایط میدانی دارد. اشغالگر نباید مانع اجرای طرح پرزیدنت ترامپ شود.»

پیش‌شرط‌های میدانی حماس

منابع فلسطینی نزدیک به حماس اعلام کردند که مذاکرات بر روی جدول زمانی آماده‌سازی شرایط میدانی برای انتقال اسرای غزه متمرکز خواهد بود. حماس اصرار دارد که اسرائیل باید عملیات نظامی در تمام مناطق نوار غزه، فعالیت‌های هوایی، شناسایی و پهپادی را متوقف کرده و از داخل شهر غزه عقب‌نشینی کند. در مقابل، حماس و گروه‌های مقاومت نیز عملیات خود را متوقف خواهند کرد.

تنگنای سیاسی نتانیاهو و تحلیل‌های رسانه‌ای

تحلیلگران، از جمله نیویورک‌تایمز، معتقدند که پاسخ هوشمندانه حماس، طرح صلح ترامپ را عملاً علیه نتانیاهو به کار گرفته است. حماس با پذیرش کلی آزادی گروگان‌ها و طفره رفتن از خلع سلاح، توپ را به زمین اسرائیل انداخت و ترامپ این پاسخ را «بله» تلقی کرد و خواستار توقف بمباران شد.

این چرخش ناگهانی، نتانیاهو را در موقعیت دشواری قرار داده است؛ او همزمان با فشار جهانی برای صلح، با خشم شرکای راست‌گرای افراطی خود که خواهان نابودی کامل حماس بودند، مواجه است. این وضعیت بقای ائتلاف حاکم او را تهدید می‌کند.

تأیید محدودیت‌ها از سوی تل‌آویو

در تضاد با اخبار آتش‌بس، شوش پدروسیان، سخنگوی کابینه اسرائیل، به رویترز گفت که هیچ آتش‌بسی برقرار نیست، بلکه تنها «توقف موقت در برخی بمباران‌های خاص» صورت گرفته است و ارتش می‌تواند تحت عنوان اهداف دفاعی به عملیات ادامه دهد.

با این حال، منبعی در حماس به العربیه گفته است که این گروه با تحویل سلاح به یک نهاد فلسطینی-مصری با نظارت بین‌المللی موافقت کرده و آمریکا تضمین داده که رهبران حماس هدف قرار نگیرند.