جهش ارتباطی ایران: پروژه ۵ میلیارد دلاری فیبرنوری با هدف افزایش سهم اقتصاد دیجیتال به ۱۲ درصد GDP

نشست خبری شرکت مخابرات ایران در تاریخ دوشنبه ۱۴ مهر ۱۴۰۴، به تشریح جزئیات پروژه عظیم تغییر تکنولوژی از سیم مسی به فیبرنوری (سواپ) اختصاص یافت. مدیرعامل این شرکت، این پروژه را بزرگ‌ترین رویداد حوزه ICT کشور دانست که هدف آن جهش در زیرساخت‌های ارتباطی و افزایش سهم اقتصاد دیجیتال در تولید ناخالص داخلی تا مرز ۱۲ درصد است. این تحول، پاسخی به فرسودگی شبکه مسی پس از یک قرن خدمت‌رسانی است.

فیبرنوری: تنها راهکار برای رفع گلوگاه‌های ارتباطی

محمد جعفرپور، مدیرعامل شرکت مخابرات، با تأکید بر ضرورت مهاجرت سریع به فیبرنوری، عملکرد ۹ سال گذشته در توسعه FTTH را نامناسب ارزیابی کرد و دلیل آن را توسعه موازی شبکه‌ها دانست. وی اشاره کرد که در حالی که کشورهای اروپایی به سطوح ۸۰ تا ۹۰ درصد مهاجرت دست یافته‌اند، ایران با تنها حدود ۸۰۰ هزار اتصال فیبرنوری در مقابل نیاز بیش از ۲۰ میلیون اتصال، نیازمند جهشی بنیادین است.

وضعیت کنونی شبکه ارتباطی کشور، وابستگی بیش از ۸۰ درصد ترافیک به شبکه موبایل را نشان می‌دهد که به دلیل محدودیت پهنای باند در ساعات اوج مصرف، پاسخگوی نیازهای جدید مانند سرویس‌های ویدئویی نیست. در مقابل، شبکه ثابت مسی نیز به دلیل فرسودگی، حداکثر سرعت ۱۶ مگابیت بر ثانیه را ارائه می‌دهد، در حالی که فیبرنوری قابلیت دستیابی به سرعت ۱۰۰۰ مگابیت بر ثانیه را دارد.

«مدل اجرای پروژه تغییر کرده است. به جای توسعه شبکه‌های موازی، کل مشترکین را به فیبرنوری متصل خواهیم کرد. این پروژه یک تحول ملی است و در صنایع مختلف مانند نفت، گاز، پتروشیمی و تحقق دولت الکترونیک تأثیر مستقیم خواهد داشت.»

سواپ: مگاپروژه‌ای ملی با نیاز سرمایه‌گذاری ۵ میلیارد دلاری

پروژه سواپ به عنوان یک مگاپروژه ملی تحت مدیریت وزارت ارتباطات تعریف شده و نیازمند ۵ میلیارد دلار سرمایه‌گذاری است. این پروژه نه تنها مشترکین خانگی، بلکه با اولویت بالاتر، تمامی دفاتر، صنایع، دستگاه‌های دولتی و مناطق آزاد را تحت پوشش فیبر قرار خواهد داد. طراحی شبکه برای ۳۱ مرکز استان تکمیل شده و کار اجرایی در جریان است.

زمان‌بندی بلندپروازانه و استفاده از ظرفیت بومی

زمان‌بندی اجرای این پروژه ۵ ساله تعیین شده که در مقایسه با پروژه‌های مشابه جهانی (۱۰ ساله)، هدفی متهورانه محسوب می‌شود. برنامه این است که تا شهریور ۱۴۰۵، شبکه مراکز استان‌ها کاملاً فیبر شود و پیشرفت کلی پروژه تا پایان دولت به ۶۰ درصد برسد. تأکید ویژه‌ای بر استفاده حداکثری از تجهیزات بومی و قرارداد با کارخانه‌های تولید فیبرنوری شده است.

تأثیرات اقتصادی و اشتغال‌زایی

جعفرپور تأثیرات اقتصادی این پروژه را چشمگیر دانست و اعلام کرد که به ازای هر ۱۰ درصد رشد ارتباطات ثابت، ۱.۲ تا ۱.۵ درصد به تولید ناخالص داخلی (GDP) افزوده می‌شود. این پروژه همچنین منجر به ایجاد ۱۰ هزار شغل مستقیم و ۳۰ هزار شغل غیرمستقیم به ازای هر یک میلیون اتصال فیبرنوری خواهد شد.

همکاری با اپراتورهای ثابت

در خصوص اپراتورهای اینترنت ثابت که بر بستر مسی خدمات می‌دادند، مخابرات راهبرد مشارکت در پروژه سواپ را دنبال می‌کند. این شرکت با دو اپراتور قرارداد بسته و تأکید کرد که هدف، نابودی کسب‌وکار آن‌ها نیست، بلکه تضمین سهم بازار آن‌ها در صورت پیوستن به قراردادهای اشتراک‌گذاری زیرساخت (بیت‌استریم) است.

جزئیات فنی و مزایای نهایی برای مشترکین

حسن کریمی، معاون شبکه، اعلام کرد که در اجرای پروژه از کانال‌ها و داکت‌های موجود استفاده می‌شود و هیچ قطعی در خدمات تلفن یا اینترنت مشترکین رخ نخواهد داد. حتی در صورت عدم حضور مشترک، کابل‌کشی تا درب منزل انجام خواهد شد. سرعت ۱۰۰ مگابیت بر ثانیه حتی با مودم‌های غیربهینه نیز قابل دستیابی خواهد بود.

تحول در خدمات مشتریان و مشوق‌های ویژه

در راستای افزایش رضایت، زمان انتظار تماس‌ها برای فروش به ۱۴ ثانیه و برای رفع خرابی به حداکثر ۴۰ ثانیه کاهش یافته است. مدیرعامل مخابرات از ارائه اتصال فیبر نوری رایگان برای تمامی مشترکان خبر داد و اعلام کرد که مکالمات درون‌شبکه‌ای برای مشترکان فیبر به مدت یک سال نامحدود و رایگان خواهد بود.

رونمایی از کنفرانس ملی مخابرات

در پایان نشست، از پوستر کنفرانس ملی مخابرات رونمایی شد. این کنفرانس با حضور بیش از ۱۰۰۰ شرکت، پیمانکار، تولیدکننده و مدیر دولتی در هتل المپیک تهران برگزار خواهد شد تا فرصتی برای ارائه نقشه‌های پروژه‌های استانی و انعقاد قراردادهای مرتبط با پروژه سواپ فراهم شود.