کشف جزئیات انتشار مجلات قدیمی پست و تلگراف در آرشیو آستان قدس رضوی

سالنامه «اداره پست» و شماره‌های موجود

بر اساس اظهارات کارشناس اداره مطبوعات آستان قدس رضوی، نشریه سالنامه «اداره پست» که مربوط به سال ۱۲۹۰ شمسی است، در این مجموعه نگهداری می‌شود. علاوه بر این، آرشیو مطبوعات کتابخانه آستان قدس رضوی شامل شماره‌های پنجم و سیزدهم این نشریه مربوط به سال‌های ۱۲۹۳ و ۱۳۰۱ شمسی نیز هست.

تولد مجله «پست و تلگراف»

نخستین شماره مجله تخصصی «پست و تلگراف» در تابستان سال ۱۳۰۴ شمسی در تهران به انتشار رسید. صاحب امتیاز این نشریه وزارت پست و تلگراف وقت بود و میرزا سید محمدخان حجازی به عنوان مدیر و نویسنده برخی مقالات آن فعالیت می‌کرد.

مشخصات فنی و مالی نشریه

این مجله که به دو زبان فارسی و فرانسه منتشر می‌شد، دارای ساختار انتشار دو ماهانه بود. جزئیات قیمت‌گذاری اشتراک آن به شرح زیر بوده است:

از نظر کیفیت چاپ، این نشریه با کاغذ مرغوب، چاپ سربی و قطع خشتی کوچک منتشر می‌شد.

ساختار محتوایی مجله

محتوای مجله «پست و تلگراف» به دو بخش اصلی تقسیم می‌شد:

• قسمت رسمی: شامل اخبار معاهدات، نرخ‌های پستی و تغییرات ابلاغی از سوی وزارتخانه مربوطه.
• قسمت غیررسمی: شامل مقالات تاریخی و علمی مرتبط با صنعت پست در سطح جهان.

آستان قدس رضوی؛ گنجینه اسناد

سازمان کتابخانه‌ها، موزه‌ها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی به عنوان یکی از جامع‌ترین مراکز اسنادی جهان اسلام شناخته می‌شود. این سازمان دارای:

• ۵۸ کتابخانه در مشهد و شهرستان‌ها
• چندین هزار اثر موزه‌ای
• ۲ میلیون نشریه ادواری
• ۱۰۶ هزار نسخه خطی
• ۶۵ هزار کتاب چاپ سنگی
• ۱۳ میلیون و ۵۰۰ هزار برگ سند تاریخی

در حال حاضر، بیش از هشت هزار و ۲۰۰ نسخه خطی در حوزه ادبیات فارسی و عربی در مرکز نسخ خطی نگهداری می‌شود که قدیمی‌ترین آن‌ها، «شرح دیوان تمیم بن مقبل» به زبان عربی و متعلق به سال ۳۸۰ هجری قمری است.