تحلیل کارشناس ایرانی از طرح صلح ۲۰ ماده‌ای ترامپ: اولویت با تصمیم مردم فلسطین است

استقبال مشروط تهران و تأکید بر حق تعیین سرنوشت فلسطین

وزارت امور خارجه ایران در بیانیه‌ای اعلام کرد که از هر راه‌حلی که به نسل‌کشی در غزه پایان دهد، استقبال می‌کند، اما همزمان هشدارهایی جدی را مطرح ساخت. این هشدارها ریشه در سوابق تاریخی دارد که طرح‌های به ظاهر حمایتی، در عمل به تداوم اشغالگری منجر شده‌اند.

صباح زنگنه در تحلیل این طرح، نکته‌ای اساسی را در سیاست‌های منطقه‌ای برجسته کرد:

طرح مطرح‌شده نشان می‌دهد که عامل مؤثر در آغاز یا پایان جنگ و آتش‌بس نه ایالات متحده آمریکا و نه هیچ کشور دیگری بوده است؛ حتی روسیه و کشورهای عربی ثروتمند که به دونالد ترامپ وعده‌های مالی فراوان داده بودند، نتوانستند جنگی را آغاز یا آتشی را خاموش کنند.

وی افزود که در گذشته، آمریکا نقش میانجی‌گر داشت، اما اکنون با جانب‌داری آشکار، همواره اسرائیل را در اولویت قرار داده است. اقدام سریع حماس در واکنش به طرح ترامپ، مانع از اعمال فشار سیاسی بیشتر بر فلسطینی‌ها شد.

اعتمادزدایی از بازیگران خارجی و اولویت تصمیم‌گیری فلسطینی

موضع اصولی جمهوری اسلامی ایران، مبتنی بر دعوت به توقف جنگ، پایان کشتار و فراهم‌سازی زمینه برای زندگی مردم فلسطین است. از دیدگاه تهران، نه می‌توان به آمریکا اعتماد کرد و نه به رژیمی که ده‌ها توافق‌نامه بین‌المللی را نقض کرده است.

تحلیلگر مسائل غرب آسیا تأکید کرد که صاحبان واقعی مسئله فلسطین، مردم آن هستند و آینده این سرزمین باید توسط خود آنان تعیین شود. این شامل گروه‌هایی چون حماس و جهاد اسلامی می‌شود.

مراحل عملی برای تحقق اهداف فلسطین

تحقق این امر نیازمند مراحل عملی مشخصی است که در کانون توجه ایران قرار دارد:

• توقف نسل‌کشی فلسطینیان.
• خروج ارتش اشغالگر صهیونیستی از غزه.
• احترام به حق تعیین سرنوشت مردم فلسطین.
• ورود کمک‌های بشردوستانه و بازسازی غزه.
• برگزاری انتخابات سراسری و تشکیل پارلمان ملی مشروع.

این کارشناس، نامه حماس را نشانه‌ای از درایت این جنبش در اولویت‌بخشی به تصمیم‌گیری فلسطینیان دانست، به‌ویژه در شرایطی که سال‌هاست انتخابات برگزار نشده و دولت خودگردان با تردیدهای گسترده‌ای روبه‌رو است.

تحلیل تهدید توسعه‌طلبی نتانیاهو پس از جنگ

در پاسخ به این نگرانی که آیا پس از پایان جنگ غزه، رژیم صهیونیستی به سمت شعله‌ور کردن درگیری‌های جدید در منطقه (عراق، لبنان، ایران یا یمن) خواهد رفت، زنگنه به وضعیت داخلی اسرائیل اشاره کرد.

بحران مشروعیت نتانیاهو، حتی پس از دو سال جنگ در غزه، از اهداف اعلام‌شده‌اش فاصله دارد. او هم از سوی احزاب داخلی و هم از جانب متحدانی چون آمریکا تحت فشار است.

فشارهای بین‌المللی و داخلی بر نتانیاهو:

نتیجه‌گیری این بود که توسعه‌طلبی نتانیاهو فراتر از یک نمایش تبلیغاتی نخواهد رفت، زیرا او از نظر روانی و سیاسی تحت محدودیت‌های جدی قرار دارد.

انگیزه ترامپ و تغییر موازنه در روابط عربی

در مورد احتمال از سرگیری روند صلح میان اعراب و اسرائیل (توافق‌های ابراهیم) پس از پایان جنگ، این احتمال وجود دارد، اما شرایط تغییر کرده است. حتی متحدان عرب آمریکا نیز نسبت به روابط خود با واشنگتن دچار تردید شده‌اند.

انگیزه اصلی ترامپ، از منظر این تحلیل، کسب جایزه صلح نوبل است؛ هدفی که برای ارضای «ایگوی» شخصی دنبال می‌شود. با این حال، واقعیت این است که آمریکا در حال حاضر زیر سایه خواسته‌های نتانیاهو حرکت می‌کند و این روند نه مطلوب افکار عمومی داخلی آمریکا است و نه مورد پذیرش جریان‌های بانفوذ در سنا و کنگره.