تأکید رئیس پارک علم و فناوری خوزستان بر گذار از خام‌فروشی و نقش R&D در توسعه اقتصادی

دو دهه فعالیت فناوری در خوزستان و تغییر معیار توسعه

میرزایی با اشاره به آغاز فعالیت زیست‌بوم فناوری در خوزستان از سال ۱۳۸۴، این بازه زمانی بیست‌ساله را قابل توجه دانست. او اذعان داشت که تا یک دهه پیش، پارک علم و فناوری بیشتر جنبه نمایشی و ویترینی داشته است. وی در ادامه، معیار سنجش توسعه‌یافتگی را مورد بازنگری قرار داد و اظهار داشت که دیگر تولید ناخالص داخلی (GDP) تنها ملاک نیست.

امروزه، توسعه یافتگی مبتنی بر سهم اقتصاد دانش‌محور از GDP و ارزش افزوده علم تعریف می‌شود. کشورهایی موفق‌اند که برای چند سال آینده اقتصاد خود فکر می‌کنند و دانش را گسترش می‌دهند.

رئیس پارک علم و فناوری خوزستان تأکید کرد که کشورهای پیشرو در توسعه فناوری، بیشترین هزینه‌کرد را در بخش تحقیق و توسعه (R&D) دارند و این امر تضمین‌کننده جایگاه قوی‌تر آن‌ها در آینده اقتصاد جهانی است.

وظیفه اصلی: تزریق پیچیدگی و پایان دادن به خام‌فروشی

میرزایی، تولید دانش را معیار اصلی دنیای امروز دانست و بیان کرد که هرچه دانش بیشتری در یک محصول تزریق شود، ارزش افزوده بالاتری ایجاد خواهد شد. وی صراحتاً خواستار گذر از خام‌فروشی شد.

وی وظیفه اصلی پارک‌های علم و فناوری را پیچیده‌سازی محصولات در راستای افزایش ارزش افزوده معرفی کرد. به عنوان مثال، قیمت دستگاه‌های پیچیده‌ای مانند MRI نه به دلیل مواد اولیه، بلکه به دلیل پیچیدگی تکنولوژی آن است. تزریق این پیچیدگی به جامعه اقتصادی، هدف اصلی پارک‌هاست، هرچند این مسیر با مقاومت‌هایی از سوی صنایع کلاسیک مواجه است.

نقش دانش در حل چالش‌های زیرساختی

میرزایی یکی از دلایل اصلی ناترازی انرژی را عدم باور به دانش در مدیریت دانست. او معتقد است که صنایع در زمان مناسب از فرصت دانش برای اصلاح تکنولوژی خود استفاده نکرده‌اند و در صورت تداوم این روند، با تغییر قیمت انرژی مجبور به خروج از چرخه اقتصادی خواهند شد، زیرا برنامه‌ای برای بهینه‌سازی انرژی ندارند.

جشنواره ملی فناوری شیخ بهایی؛ تحول ساختاری و اهداف ترویجی

رئیس پارک علم و فناوری خوزستان به تحول ساختاری در برگزاری جشنواره ملی فناوری شیخ بهایی اشاره کرد. دبیرخانه این جشنواره که پیش‌تر متمرکز در اصفهان بود، امسال به ساختار استانی تبدیل شد تا دسترسی محققان و صاحبان اندیشه در شهرستان‌ها تسهیل گردد.

اهداف کلیدی جشنواره

اهداف این جشنواره ملی شامل موارد زیر است:

• ترویج فرهنگ نوآوری میان نسل جوان و تبیین لزوم حرکت به سمت فناوری برای برون‌رفت از چالش‌ها.
• گسترش ارتباط حوزه فناوری در استان‌ها و مقابله با تمرکز فعالیت‌ها در تهران و عقب‌ماندگی شهرستان‌ها.
• ورود فعالان دانش‌بنیان به بازار مالی کشور؛ برگزیدگی در این جشنواره می‌تواند اعتباری مشابه فارغ‌التحصیلی از دانشگاه‌های برتر ایجاد کند.

میرزایی تأکید کرد که اثرگذاری واقعی زمانی محقق می‌شود که اثر فناوری در زندگی مردم ملموس باشد، همان‌طور که در دوران کرونا با تولید ماسک و دستگاه‌های تنفسی مشاهده شد.

آمار شرکت‌های فناور و دانش‌بنیان در خوزستان

در حوزه شرکت‌های فناور استان، در حال حاضر ۴۶۰ شرکت فناور فعال هستند. این عدد در مقایسه با اکوسیستم پارک‌های کشور قابل دفاع است، اما با توجه به پتانسیل خوزستان، ایده‌آل نیست و مشکلات زیرساختی و کمبود فضای کار مانع توسعه بیشتر شده است.

چالش شرکت‌های دانش‌بنیان

تعداد شرکت‌های دانش‌بنیان استان ۱۶۰ واحد است که رتبه نهم کشوری را به همراه دارد. میرزایی این کمبود را ناشی از ساختار اقتصاد دولتی استان دانست که مبتنی بر نیازهای ثابت است، در حالی که شرکت‌های دانش‌بنیان نیازمند نوآوری مداوم هستند.

وی افزود که از میان ۱۸۰۰ شرکت خرد و متوسط در شهرک‌ها، برآورد می‌شود حدود ۴۵۰ شرکت پتانسیل تبدیل شدن به دانش‌بنیان را داشته باشند، مشروط بر حفظ انگیزه و تداوم نوآوری.

در پایان، رئیس پارک علم و فناوری خوزستان اشاره کرد که مدیران اجرایی استان اغلب درگیر مشکلات متناوب و انباشته‌ای مانند آلودگی هوا و مسائل زیرساختی می‌شوند که ممکن است فرصت رسیدگی به مسائل پارک علم و فناوری را کاهش دهد.