بازیگر تاجیکستانی: تصویر ایران در بیرون با واقعیت فاصله دارد/ سینمای ایران مسیر درستی را می‌رود

معرفی فیلم و همکاری مشترک ایران و تاجیکستان

فیلم سینمایی «ماهی در قلاب»، محصول مشترک سینمای ایران و تاجیکستان در سال ۲۰۲۵، به کارگردانی محی‌الدین مظفر و با بازی سیاره صفراوا، عبدالله عبدالرحیم‌زاده و خورشید مصطفی‌اف، به بخش مسابقه بین‌الملل سی‌وهفتمین جشنواره بین‌المللی فیلم‌های کودکان و نوجوانان راه یافته است. این اثر که نوشته بختیار کریم‌اف و کارگردانی هنری والری آخادوف را در کارنامه دارد، فرصتی برای سیاره صفراوا بود تا برای اولین بار به زبان فارسی در یک پروژه مشترک ایرانی-تاجیکستانی به ایفای نقش بپردازد.

صفراوا که عمدتاً به زبان روسی فعالیت کرده است، انگیزه اصلی خود برای پذیرش نقش «نگاره» را چالش بازی به زبان فارسی عنوان کرد. او در این باره توضیح داد:

من همیشه به زبان روسی حرف می‌زنم و حتی به این زبان فکر می‌کنم. الان هم در واقع دارم افکارم را برای شما به فارسی ترجمه می‌کنم. با این حال از پس کار برآمدم و با راهنمایی محی‌الدین مظفر، کارگردان اثر، موفق شدم نقشم را اجرا کنم.

چالش زبان و مسیر ورود به بازیگری

این هنرمند متولد ۱۹۹۱ دوشنبه که از سال ۲۰۰۸ در مسکو زندگی می‌کند و فارغ‌التحصیل مدرسه عالی تئاتر شچپکین است، توانایی خود در تقلید گویش‌ها را عاملی برای موفقیت در این نقش دانست. او مسیر ورود خود به دنیای بازیگری را غیرمستقیم و با الهام از خواهرش، ستاره، که در سریال ایرانی «در چشم باد» نقش‌آفرینی کرده بود، توصیف کرد.

رشد سینمای تاجیکستان و مقایسه با سینمای ایران

صفراوا سینمای تاجیکستان را «نوپا» توصیف کرد که در حال شروع مجدد و بازسازی است. او در مقابل، سینمای ایران را دارای «فیلم‌سازی اصیل و حرفه‌ای» دانست و تأکید کرد که برنامه‌های ایرانی شبیه به آثار حقیقی روسیه است که در آن جلوه‌های ویژه جایگزین واقعیت نمی‌شود.

نکات کلیدی در مقایسه سینماها:

• 🎬 سینمای ایران: اصیل، حرفه‌ای، و شبیه به واقعیت‌های زندگی.
• 🚧 سینمای تاجیکستان: در ابتدای راه، نیازمند رشد و بازسازی دوره‌های پیشین.
• ❤️ اهمیت باورپذیری: فیلم باید چیزی باشد که مخاطب آن را باور کند.

نقش «نگاره»؛ ادای احترام به زنان قهرمان پرورشگاه‌ها

نقش صفراوا در «ماهی در قلاب»، معلم مربی در یک پرورشگاه تاجیکستان است. او برای ایفای این نقش، با «نگاره واقعی» که مادر چهار فرزند است و در یکی از پرورشگاه‌ها فعالیت می‌کند، همراه بوده است. صفراوا این زنان را «ابرزن» و قهرمانانی دانست که زندگی خود را وقف مراقبت از کودکان بی‌سرپرست می‌کنند.

تأثیر این تجربه بر بازیگر عمیق بوده است:

زمانی که آنجا بودم، به یتیم‌خانه رفتم و فکر نمی‌کردم که در تاجیکستان و حتی کشورهای دیگر که تبلیغ فرزندآوری می‌کنند، این‌همه بچه‌ یتیم باشند. این خیلی بد و تلخ است.

او همچنین از ارتباط نزدیک با عبدالله عبدالرحیم‌زاده، بازیگر نقش کودک داستان، به نیکی یاد کرد و اشاره نمود که کودکان پرورشگاه هنگام ترک محل، به دلیل علاقه زیاد، با او مانند معلم خود رفتار کرده و گریه می‌کردند.

شوک مثبت از واقعیت ایران و کیفیت سینمای ملی

صفراوا در پایان به تفاوت فاحش تصویر رایج از ایران در خارج با واقعیت مشاهده شده اشاره کرد. او این تجربه را شوکه‌کننده و در عین حال «بسیار دوست‌داشتنی» توصیف نمود، مشابه شوکی که بازدیدکنندگان تابستان روسیه از گرمای غیرمنتظره تجربه می‌کنند.

این بازیگر که سابقه داوری در جشنواره‌های بین‌المللی را دارد، بر صداقت بازیگر ایرانی در مقابل دوربین تأکید کرد:

«دوربین چشم آدم‌هاست... پس نمی‌توانی جلوی دوربین دروغ بگویی؛ اگر دروغ بگویی همه تو را می‌بینند و می‌فهمند.»

او به موفقیت‌های اخیر سینمای ایران در سطح جهانی، از جمله جایزه گرفتن فیلم «آهِ سرد» ساخته ناهید صدیق در جشنواره چیبُکسار روسیه در سال ۲۰۲۴، اشاره کرد و نتیجه گرفت که سینمای ایران «مسیر درستی را می‌رود.»