طرح عجیب ناسا برای ساخت گنبدهای شیشه‌ای خودترمیم‌شونده در ماه

💡 اصل بنیادین: استفاده از منابع محلی (In-Situ Resource Utilization)

کانسپت شهر حباب‌های شیشه‌ای توسط شرکت کالیفرنیایی Skyeports ابداع شده و بر یک اصل کلیدی استوار است: استفاده از منابع موجود در محل. حمل‌ونقل مصالح ساختمانی از زمین به ماه هزینه‌ای فوق‌العاده گزاف دارد. اما خاک ماه، که به آن «رگولیت» می‌گویند، تا ۶۰ درصد از سیلیکات تشکیل شده است؛ ماده‌ای که اساس ساخت شیشه را تشکیل می‌دهد.

این رویکرد، هزینه‌ها را به شدت کاهش داده و امکان ساخت سازه‌های بزرگ و پایدار را در محیط ماه فراهم می‌کند.

🛠️ فرایند ساخت: ذوب و دمیدن شیشه در ماه

فرایند ساخت این گنبدهای شیشه‌ای شامل مراحل زیر است:

1. ارسال کوره مایکروویو: یک کوره مایکروویو هوشمند به سطح ماه فرستاده می‌شود.
2. ذوب رگولیت: این کوره، رگولیت ماه را تا دمای ذوب گرم می‌کند.
3. دمیدن حباب: یک لوله فلزی بزرگ، توده‌ای از شیشه مذاب را برداشته و با تزریق گاز فشرده به داخل آن، شروع به دمیدن یک حباب غول‌پیکر می‌کند.
4. شکل‌گیری و استحکام: در گرانش کم ماه، این حباب به‌طور طبیعی شکل یک کره کامل را به خود می‌گیرد و پس از سرد شدن، به یک سازه شیشه‌ای محکم و شفاف تبدیل می‌شود.

🛡️ ویژگی‌های سکونت‌گاه‌های شیشه‌ای

این گنبدهای شیشه‌ای فراتر از یک سرپناه ساده طراحی شده‌اند و یک محیط زندگی کامل و پایدار را فراهم می‌کنند:

• شیشه خودترمیم‌شونده: جداره حباب‌ها از شیشه خودترمیم‌شونده ساخته خواهد شد تا در برابر برخورد شهاب‌سنگ‌های کوچک یا «ماه‌لرزه‌ها» مقاوم باشد.
• تأمین انرژی: پنل‌های خورشیدی مستقیماً در ساختار شیشه تعبیه می‌شوند تا انرژی مورد نیاز کل سکونت‌گاه را تأمین کنند.
• محافظت در برابر تشعشعات: در داخل گنبد اصلی، یک کره کوچک‌تر به عنوان فضای اصلی زندگی و کار قرار می‌گیرد. فضای بین این دو کره با رگولیت پر می‌شود تا ساکنان را در برابر تشعشعات کیهانی و تغییرات شدید دمایی محافظت کند.

🌱 اکوسیستم داخلی و سلامت روان

فضای داخلی این سکونت‌گاه‌ها می‌تواند میزبان تمام امکانات رفاهی، فضاهای کاری، اجتماعی و حتی مناطق کشاورزی باشد. یکی از مزایای کلیدی این طراحی، قابلیت ایجاد یک اکوسیستم بسته است:

با ایجاد اختلاف دما بین لایه‌های مختلف شیشه می‌توان چگالش ایجاد کرد و از آن برای تولید آب و اکسیژن و پرورش گیاهان بهره برد.

علاوه بر استحکام ساختاری، شفافیت این سازه‌ها یک مزیت بزرگ برای سلامت روان فضانوردان در مأموریت‌های طولانی‌مدت محسوب می‌شود. توانایی دیدن محیط بیرون، چشم‌انداز ماه و حتی کره زمین می‌تواند به کاهش حس انزوا و افزایش روحیه آنها کمک شایانی کند.

🚀 گام‌های بعدی پروژه

این پروژه بخشی از برنامه «مفاهیم پیشرفته نوآورانه ناسا» (NIAC) است که از پروژه‌های آینده‌نگرانه حمایت مالی می‌کند. شرکت Skyeports پیش از این در مقیاس کوچک ثابت کرده است که ساخت گوی‌های شیشه‌ای از غبار ماه امکان‌پذیر است.

گام‌های آتی این پروژه شامل موارد زیر است:

• آزمایش تکنیک دمیدن در یک محفظه خلأ حرارتی.
• انجام آزمایش‌ها در شبیه‌سازی گرانش کم.
• آزمایش نهایی در ایستگاه فضایی بین‌المللی (ISS).

انتظار می‌رود آزمایش‌های واقعی بر روی سطح خود ماه نیز در چند سال آینده انجام شود.