نهایی شدن شناسایی ۱۸۰ شغل سینمایی؛ گامی بلند برای امنیت شغلی و بیمه فعالان

جزئیات استخراج مشاغل و سطوح شغلی

جلسه نهایی کمیته تجزیه و تحلیل حرفه‌ها و مشاغل سینما با حضور مدیران ارشد دفتر توسعه آموزش‌های فرهنگی و هنری و دفتر مطالعات و دانش سینمایی، و همچنین اعضای کمیته از جمله امیر دژاکام، امیرشهاب رضویان، امیر اثباتی و دیگر کارشناسان برگزار شد.

در این جلسات، اعضا به بررسی دقیق جداول پیشنهادی و عنوان‌بندی رشته سینما بر اساس اولویت‌بندی استانداردها و شایستگی‌ها پرداختند. خروجی نهایی این کار، تدوین یک جدول جامع و تفکیکی برای مشاغل مختلف سینما بود:

• گروه‌های شغلی بزرگ (حرفه): ۲۰ گروه
• مشاغل اصلی: ۹۷ شغل
• زیرشغل‌ها: ۸۱ زیرشغل

حسین یزدان‌شناس، مدیرکل دفتر مطالعات و دانش سینمایی، در این باره اظهار داشت که هدف اصلی این کمیته، «تعیین شایستگی‌ها و صلاحیت‌های مورد نیاز برای هر یک از مشاغل سینمایی» است و نتایج آن مبنای برنامه‌ریزی آموزشی آینده، از جمله طراحی دوره‌های تخصصی برای مشاغلی مانند مدیر تولید، فیلمبردار و متخصص جلوه‌های ویژه خواهد بود.

هدف بلندمدت: عدالت در حقوق و مزایا

به گفته مدیرکل دفتر مطالعات و دانش سینمایی، وجه بلندمدت و مهم‌تر این طرح، «اتصال آن به نظام صلاحیت حرفه‌ای» کشور است. این استانداردها پس از نهایی شدن، مبنای تعیین موارد حیاتی برای فعالان صنعت سینما خواهند شد:

• رتبه‌بندی شغلی
• حقوق و دستمزد عادلانه
• محاسبه بیمه و مزایای بازنشستگی

مبنای استاندارد بین‌المللی و نظام صلاحیت حرفه‌ای

این طرح بر اساس استاندارد بین‌المللی مشاغل (ISCO-۲۰۰۸) سازمان جهانی کار پیش می‌رود. همچنین، طبق آیین‌نامه نظام صلاحیت حرفه‌ای مصوب سال ۱۳۹۱ هیئت وزیران، صلاحیت‌های حرفه‌ای متناسب با «دانش، مهارت و نگرش» مورد نیاز هر حرفه، حداکثر مشتمل بر ده سطح خواهد بود:

1. ۵ سطح پایه
2. ۴ سطح عالی
3. ۱ سطح خبرگان خاص

اجرای این نظام می‌تواند به ساماندهی نیروی کار و افزایش عدالت در اشتغال سینما بینجامد، زیرا برای اولین بار صلاحیت حرفه‌ای شاغلان را در ده سطح طبقه‌بندی کرده و فرد متخصص را از غیرمتخصص متمایز می‌کند.

رسمیت‌یابی مشاغل و ایجاد امنیت شغلی

امیر دژاکام، کارگردان و بازیگر سینما و تئاتر و یکی از اعضای کمیته، نیز بر دقت و جزئی‌نگری در تدوین این جدول تأکید کرد. وی اشاره کرد که مشاغل مختلف در بخش‌هایی چون بازیگری، کارگردانی، طراحی صحنه و تولید به‌طور دقیق تعریف و تفکیک شده‌اند. به عنوان مثال، در بخش کارگردانی، دستیاران کارگردان و در بخش تهیه‌کنندگی، مدیر تولید و جانشین تهیه‌کننده مشخص شده‌اند.

هدف اصلی این اقدام، «رسمیت‌یابی مشاغل» و «ایجاد امنیت شغلی» برای فعالان صنعت سینما است. این حرکت برای تأمین بیمه، تأمین حقوق و خارج کردن این مشاغل از محجوریت توسط یک تیم حرفه‌ای انجام شده است.

مراحل بعدی و نیاز به همکاری نهادها

دژاکام تصریح کرد که پس از نهایی شدن این جدول، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی باید آن را از طریق بخش‌های حقوقی به وزارت کار اعلام کند تا این مشاغل به رسمیت شناخته شوند. وی خاطرنشان کرد که برای تبدیل این طرح به قانون، راه درازی در پیش است و نیازمند همکاری و تصویب نهادهای مختلفی از جمله اصناف سینمایی، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، وزارت کار و مجلس شورای اسلامی است.

این کارگردان با تأکید بر لزوم ساماندهی تمام بخش‌های سینما برای اصلاح و منظم‌شدن این صنعت، ابراز امیدواری کرد که با افزایش تعداد افراد امیدوار، امکان تغییرات مثبت در آینده سینما بیشتر شود.