افزایش همکاری‌های اقتصادی ایران و تاجیکستان برای مقابله با تحریم‌ها

وزیر امور اقتصادی و دارایی ایران در حاشیه مجمع بین‌المللی سرمایه‌گذاری تاجیکستان، با رئیس‌جمهور این کشور دیدار کرد. این ملاقات بر اهمیت توسعه مناسبات اقتصادی و سیاسی دو کشور، به‌ویژه در شرایط تحریم‌های بین‌المللی، تأکید داشت و راهکارهای عملی برای گسترش همکاری‌ها و مقابله با محدودیت‌های مالی مورد بررسی قرار گرفت.

📈 جهش چشمگیر در حجم مبادلات تجاری

روابط تجاری میان ایران و تاجیکستان در سال‌های اخیر شاهد رشد قابل توجهی بوده است. حجم تبادلات تجاری دو کشور از ۵۷ میلیون دلار در پنج سال گذشته، به بیش از ۳۰۰ میلیون دلار در سال گذشته افزایش یافته است. بر اساس آمار وزارت امور خارجه تاجیکستان، حجم تجارت خارجی با ایران در سال ۲۰۲۴ به ۳۷۷.۷ میلیون دلار رسیده که شامل ۱۱۴.۵ میلیون دلار صادرات از تاجیکستان و ۲۶۳.۲ میلیون دلار واردات از ایران بوده است.

🤝 محورهای کلیدی دیدار وزیر اقتصاد ایران و رئیس‌جمهور تاجیکستان

دکتر مدنی‌زاده، وزیر امور اقتصادی و دارایی ایران، در دیدار با امام علی رحمان، رئیس‌جمهور تاجیکستان، بر تقویت همکاری‌های دوجانبه تأکید کرد. مهم‌ترین محورهای این گفت‌وگو عبارت بودند از:

• قدردانی سیاسی: ایران از مواضع اصولی دولت تاجیکستان در محکومیت اقدامات خصمانه آمریکا و رژیم صهیونیستی قدردانی کرد و این حمایت را زمینه‌ساز تحکیم روابط اقتصادی دانست.
• مقابله با تحریم‌ها: پیشنهاد تعریف سازوکارهای مالی و بانکی ویژه، استفاده از ارزهای ملی، تهاتر کالا و خدمات، و اجرای پروژه‌های مشترک برای دور زدن محدودیت‌های تحریمی.
• حل و فصل مطالبات: بررسی و پیگیری مطالبات مالی و بانکی، از جمله قدردانی از مساعدت رئیس‌جمهور تاجیکستان در خصوص پروژه سنگ‌توده ۲.

🏗️ فرصت‌های سرمایه‌گذاری و انتقال دانش فنی

وزیر اقتصاد ایران به ظرفیت‌های گسترده برای سرمایه‌گذاری مشترک در تاجیکستان اشاره کرد. این فرصت‌ها نه تنها به توسعه زیرساخت‌ها کمک می‌کند، بلکه زمینه را برای انتقال دانش فنی و فناوری مهندسی ایران فراهم می‌آورد.

حوزه‌های اصلی همکاری اقتصادی:

• زیرساخت‌ها: پروژه‌های نیروگاهی، راه‌سازی، مسکن و توسعه شهری.
• انرژی: احداث نیروگاه‌های برق‌آبی، توسعه خطوط انتقال برق (تاجیکستان–افغانستان–ایران) و سرمایه‌گذاری در انرژی‌های تجدیدپذیر.
• فناوری و نوآوری: آمادگی ایران برای ایجاد پارک علم و فناوری مشترک، توسعه شرکت‌های دانش‌بنیان و دیجیتالی‌سازی اقتصاد.
• سایر بخش‌ها: همکاری در حوزه‌های دارو، کشاورزی و خدمات فنی و مهندسی.

تاجیکستان نیز پتانسیل بالایی در بخش‌های کلیدی اقتصاد خود از جمله کشاورزی و فرآوری مواد غذایی، آب و هیدروپاور، منابع معدنی و گردشگری دارد که می‌تواند تعاملات با ایران را افزایش دهد.

💳 تسهیل روابط بانکی و تجاری

تسهیل مبادلات مالی و تجاری یکی از مهم‌ترین اهداف این دیدار بود. راهکارهای پیشنهادی برای کاهش تأثیر تحریم‌ها شامل موارد زیر است:

ایجاد کانال‌های پرداخت مستقیم، استفاده از پول ملی و خطوط اعتباری متقابل می‌تواند نقش مهمی در کاهش تأثیر تحریم‌ها و ایجاد کانال‌های جایگزین مالی داشته باشد.

این اقدامات عملیاتی، از جمله استفاده از سازوکارهای مالی ویژه و تهاتر کالا، نمونه‌ای از مقابله هوشمندانه با محدودیت‌های بین‌المللی است که مسیر همکاری‌های بلندمدت و پایدار را هموار می‌کند.

🎯 چشم‌انداز آینده

سفر وزیر اقتصاد ایران به تاجیکستان، نمادی از تلاش جمهوری اسلامی برای تقویت مناسبات سیاسی و اقتصادی با کشورهای دوست و همسو است. مدنی‌زاده در پایان بر آمادگی ایران برای میزبانی رئیس‌جمهور تاجیکستان در تهران تأکید کرد تا گفت‌وگوهای سازنده برای تدوین برنامه‌های بلندمدت همکاری ادامه یابد. همگرایی سیاسی و اقتصادی دو کشور، پایه‌ای محکم برای توسعه پایدار همکاری‌ها در منطقه خواهد بود.