دریافتی نامتناسب، عامل اصلی کمبود پرستار در نظام درمانی کشور

عدم تمایل فارغ‌التحصیلان به خدمت

منصوره خاوری در گفت‌وگویی، تاکید کرد که یکی از دلایل اصلی این کمبود، ناهمخوانی میزان دریافتی پرستاران با حجم و سختی کار آن‌ها است. این عدم تناسب، انگیزه لازم را برای جذب نیروهای جدید از بین برده است. وی به تجربه آزمون استخدامی شهریور ماه اشاره کرد که در آن، تعداد متقاضیان از سهمیه دانشگاه‌های علوم‌پزشکی کمتر بود.

وی همچنین به تفاوت نسل‌ها در زمینه جذب پرستار اشاره کرد و گفت: «قبولی در آزمون استخدامی برای نسل من بسیار رضایت‌بخش بود، اما برای جوانان امروز که متقاضی کار هستند، شاید آن معنا و مفهوم را نداشته باشد. برخی از آنها این پرسش را مطرح می‌کنند که آورده قبولی در آزمون استخدامی و ارائه خدمت به مدت ۳۰ سال چیست؟»

دریافتی نامتناسب و شیفت‌های اجباری

به گفته مدیر پرستاری بیمارستان مهدیه، با وجود افزایش قابل‌قبول تعرفه‌های پرستاری و دریافتی ساعات اضافه‌کاری در سال جاری، همچنان دریافتی پرستاران با میزان زحمت و ساعات اضافه‌کاری که تجربه می‌کنند، منطبق نیست. این در حالی است که دانش‌آموختگان پرستاری مشاغل دیگری را مشاهده می‌کنند که سختی کار کمتری دارند اما دریافتی آن‌ها با پرستاران یکسان است.

کمبود پرستار، چالش‌های جدی را برای مدیران پرستاری ایجاد کرده است:

• مدیران برای جبران کمبود نیرو، ناچار به وادار کردن پرستاران به شیفت‌های اجباری می‌شوند.
• پرستاران همواره در شرایط سخت، مانند پاندمی کرونا و جنگ ۱۲ روزه، پای کار بوده‌اند.

آمار نگران‌کننده در بیمارستان مهدیه

آمارها نشان می‌دهد که تعداد فارغ‌التحصیلان رشته پرستاری در سال بسیار زیاد است، اما تعداد افرادی که وارد چرخه ارائه خدمت می‌شوند، به مراتب کمتر است. بیمارستان مهدیه، که از مراکز درمانی تابعه دانشگاه علوم‌پزشکی شهید بهشتی است، با این مشکل دست و پنجه نرم می‌کند:

«در بیمارستان مهدیه، حدود یک‌دهم دانش‌آموختگان وارد چرخه خدمت می‌شوند. اگر شرایط کاری، اضافه‌کار و دریافتی پرستاران منطبق با سختی کار آنها باشد، شرایط تغییر می‌کند و دانش‌آموختگان این رشته خواهان ورود به چرخه خدمت می‌شوند.»

راهکار موقت: استفاده از ظرفیت ماماها

بیمارستان مهدیه که یک مرکز تک‌تخصصی در حوزه زنان است، برای رفع کمبود پرستار از یک راهکار موقت استفاده می‌کند. این بیمارستان با مجوز وزارت بهداشت، از ظرفیت دانش‌آموختگان مامایی بهره می‌برد:

• به دلیل کمبود فرصت شغلی برای ماماها، دانش‌آموختگان این رشته در قالب طرح وارد چرخه خدمت می‌شوند.
• پس از ارائه آموزش‌های لازم، ماماها به بخش‌های درمانی وارد می‌شوند.

البته این راهکار نیز چالش‌هایی دارد. ورود یک مامای تازه‌نفس به دلیل تجربه و علم کمتر نسبت به یک پرستار، می‌تواند سبب افزایش فشار کاری برای سایر همکاران شود. همچنین، استفاده از ظرفیت ماماها برای تمام مراکز درمانی میسر نیست و تنها با توجه به ماهیت کار بیمارستان مهدیه این فرصت فراهم شده است.