مدیرکل هنرهای تجسمی: توسعه هنر از نگارخانه‌ها می‌گذرد؛ وزارت ارشاد به دنبال سه فهرست کلیدی است

ضرورت حمایت از بخش خصوصی و نگارخانه‌ها

آیدین مهدی‌زاده با تأکید بر ضرورت نزدیکی و هم‌افزایی میان بخش خصوصی و دولت در مسیر رشد هنرهای تجسمی، اظهار داشت که مسیر توسعه این هنر در ایران از بستر نگارخانه‌ها می‌گذرد. وی چالش‌ها و کندی‌های کنونی این حوزه را تا حدی ناشی از غفلت در حمایت از نگارخانه‌ها و فعالان خصوصی دانست.

دولت در دوره‌هایی با تمرکز بیش از حد بر نهادهای دولتی و موزه‌ها، عملاً موجب تضعیف مسیر طبیعی رشد نگارخانه‌ها در بخش خصوصی شده است، در حالی‌که در تمام جهان، هنرهای تجسمی در پیوند با سرمایه و مدیریت بخش خصوصی معنا می‌یابد.

مدیرکل هنرهای تجسمی افزود: هدف وزارت ارشاد از برگزاری چنین نشست‌هایی، نه نظارت و مداخله در کار پلتفرم‌ها، بلکه شناسایی، حمایت و تسهیل ارتباط میان این بسترها و نهادهای رسمی برای تقویت زیرساخت اطلاع‌رسانی و عرضه آثار هنری است. او تأکید کرد که خوشبختانه در سال‌های اخیر دولت دخالت مستقیمی در شکل‌گیری یا مدیریت پلتفرم‌ها نداشته و این فرصتی طلایی برای رشد طبیعی و مستقل این فضاست.

برنامه‌های کلیدی وزارت ارشاد: ایجاد سه فهرست مرجع

مهدی‌زاده ضمن اشاره به لزوم تشکیل کارگروه‌های تخصصی و جلسات مستمر، اعلام کرد که وزارت ارشاد خواهان ایجاد سه فهرست کلیدی در تعامل با پلتفرم‌هاست. این فهرست‌ها به وزارتخانه کمک خواهد کرد تا تصمیمات دقیق‌تر و هماهنگ‌تری در زمینه حمایت، بیمه و رسمیت‌بخشی به فعالیت‌های هنرمندان اتخاذ کند، بدون آنکه خللی در استقلال پلتفرم‌ها یا بخش خصوصی ایجاد شود.

• فهرست رویدادهای هنری کشور: برای ساماندهی و اطلاع‌رسانی متمرکز.
• فهرست هنرمندان فعال: برای حمایت‌های هدفمند و بیمه.
• فهرست آثار هنری معتبر: برای رسمیت‌بخشی و مستندسازی.

وی تصریح کرد که هدف وزارتخانه ایجاد وحدت رویه یا بازگرداندن هنر به چارچوب‌های سنتی نیست، بلکه فهم و همراهی با جریان‌های جدیدی است که با تکیه بر فناوری، در حال بازتعریف مسیر ارتباط میان هنرمند، مخاطب و بازار هستند. او خاطرنشان کرد که پلتفرم‌های دیجیتال امروز می‌توانند نقش نگارخانه‌ها را با مخاطبان جهانی‌تر و امکانات گسترده‌تر ایفا کنند.

چالش‌های بین‌المللی و نقش پلتفرم‌ها

مدیرکل هنرهای تجسمی به برخی چالش‌ها در حوزه ارتباطات بین‌المللی هنرمندان اشاره کرد که شامل محدودیت‌های انتقال آثار، مسائل مالی و قوانین مربوط به خروج آثار فرهنگی است. وی تأکید کرد که اداره کل هنرهای تجسمی آماده همکاری مشورتی با پلتفرم‌ها برای حل این موانع است.

او افزود: «ما در این مسیر نیازمند گفت‌وگوی مستمر هستیم تا بتوانیم ضمن حفظ ضوابط ملی، امکان فعالیت جهانی برای هنرمندان ایرانی را فراهم کنیم.»

دیدگاه انجمن نگارخانه‌داران و رویدادهای آتی

در بخش دیگری از نشست، مهدی محسنیان، عضو هیئت اجرایی انجمن نگارخانه‌داران، بر اهمیت ایجاد همزیستی حرفه‌ای میان پلتفرم‌ها و نگارخانه‌ها تأکید کرد. وی فقدان هماهنگی میان پلتفرم‌ها را یکی از عوامل پراکندگی و تکرار فعالیت‌ها دانست و ابراز امیدواری کرد که این جلسات زمینه‌ساز همگرایی بیشتر باشد.

محسنیان همچنین از برگزاری چند رویداد مهم توسط انجمن نگارخانه‌داران خبر داد و خواستار همکاری رسانه‌ها و پلتفرم‌های هنری برای پوشش خبری گسترده‌تر این رویدادها شد:

• نخستین آرت‌فر تهران ویژه آثار روی کاغذ
• ماه هنر ایران
• آرت‌فر ملی تهران

سه محور اصلی همکاری‌های آینده

در بخش پایانی جلسه، مدیرکل هنرهای تجسمی سه محور اصلی همکاری آینده را معرفی کرد:

1. حمایت از نشریات و رسانه‌های فعال: با هدف احیای گفتمان نقد و اطلاع‌رسانی هنری.
2. رفع موانع حقوقی و بین‌المللی: برقراری ارتباط میان پلتفرم‌ها و معاونت‌های مرتبط برای حل مشکلات.
3. مستندسازی مشترک: ایجاد سازوکار مشترک برای به‌روزرسانی فهرست آثار، هنرمندان و رویدادهای هنری کشور.

مهدی‌زاده با اشاره به اهمیت نقش رسانه‌ها در شکل‌دهی گفت‌وگوی عمومی در حوزه هنر گفت: «هیچ توسعه‌ای بدون گفت‌وگو و آگاهی‌بخشی اتفاق نمی‌افتد. نشریات، چه چاپی و چه دیجیتال، ستون فقرات زیست فرهنگی‌اند. تعطیلی هر مجله هنری، به معنای خاموش شدن صدای چندین گالری و ده‌ها هنرمند است.» وی وعده داد که وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی برای تسهیل همکاری‌ها و رفع مشکلات مالی و ساختاری نشریات، اقدامات عملی در دستور کار دارد.