مدیر مرکز کنترل فضای کشور: روزانه ۱۵۰۰ پرواز مدیریت می‌شود؛ خطای صفر ضروری است

نقش محوری کنترل ترافیک هوایی و اهمیت دقت در عملیات

مدیر مرکز کنترل فضای کشور با تشریح وظایف حیاتی کنترل ترافیک هوایی، بر اهمیت دقت و کارایی در این حوزه تأکید کرد و جزئیاتی از ساختار و حجم عملیات روزانه در آسمان ایران ارائه داد. وی کنترل ترافیک هوایی را در اصل هماهنگ‌کننده و مجری جریان ترافیک هوایی دانست که پروازها را موظف می‌کند در مسیرها و کریدورهای از پیش تعریف‌شده حرکت کنند.

کریدورهای هوایی و انواع تقاطع‌ها

این کریدورها با ویژگی‌ها و مشخصاتی که در واحد طراحی مراقبت پرواز تعیین می‌شوند، مشخص می‌گردند. کریدورها دارای ویژگی‌هایی از جمله حداقل ارتفاع و عرض هستند تا پروازها تا حد ممکن از یکدیگر جدا شوند. مسیرهای هوایی طبیعی دارای تقاطع‌هایی هستند که به دو نوع اصلی تقسیم می‌شوند:

• تقاطع‌های ارضی: جایی که دو مسیر هوایی در یک سطح به هم می‌رسند.
• تقاطع‌های ارتفاعی: زمانی که یک پرواز از ارتفاعی به ارتفاع دیگر منتقل می‌شود.

ساختار و نیروی انسانی در مدیریت فضای کشور

واحدهای کنترل ترافیک هوایی به‌صورت گروهی کار می‌کنند. در کشور، حدود ۹۸۰ نفر در برج‌های مراقبت پرواز مشغول به کار هستند. تعداد افراد حاضر در هر شیفت در یک برج ممکن است بین سه تا پنج نفر متغیر باشد.

واحدهای کلیدی کنترل ترافیک

مدیریت ترافیک هوایی در کشور توسط دو واحد اصلی انجام می‌شود:

• واحد تقرب پرواز: این واحد در نزدیکی فرودگاه‌ها فعالیت دارد و وظیفه کاهش ارتفاع و تحویل پرواز به واحد برج را بر عهده دارد.
• مرکز کنترل فضای کشور: تنها یک مرکز کنترل فضایی در کشور وجود دارد که در هر شیفت ۴۰ نفر در آن مشغول به کار هستند. این واحد مسئول پخش اطلاعیه‌های هوانوردی و اطلاع‌رسانی در لحظه است.

حجم عملیات و حساسیت زمانی در کنترل پروازها

مدیر مرکز کنترل فضای کشور تأکید کرد که شغل کارشناسی کنترل ترافیک هوایی از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است و دقت زیادی را می‌طلبد. هیچ‌گونه خطایی در این حوزه پذیرفته نیست.

وقتی دو پرواز با سرعت ۱۰۰۰ کیلومتر در ساعت به هم نزدیک می‌شوند، ثانیه‌ها بسیار حیاتی هستند. در مقایسه با سایر حوزه‌های هوانوردی، اشتباهات در کنترل ترافیک هوایی نمی‌توانند با یک اصلاح ساده در روز بعد جبران شوند.

تصمیم‌گیری در لحظه در کنترل ترافیک هوایی بسیار حائز اهمیت است. به‌عنوان مثال، وقتی که خلبان دستوری را به هواپیما می‌دهد، تقریباً ۳۰ ثانیه طول می‌کشد تا هواپیما به آن جهت بچرخد.

وی با اشاره به حادثه مهم برخورد دو پرواز در سال ۱۹۹۴ در سوئیس که منجر به جان باختن تعدادی از دانش‌آموزان شد، اهمیت کنترل ترافیک هوایی و ضرورت جدایی هواپیماها از یکدیگر را یادآور شد.

در مرکز کنترل فضایی کشور، به‌طور روزانه حدود ۱۵۰۰ پرواز شامل همه پروازها، از جمله هواپیماها و بالگردها، مدیریت می‌شود. ایمنی پروازها کاملاً به دقت و کارایی کارشناسان این حوزه بستگی دارد.