هشدار جدی کارشناسان: بیش از ۵۶ درصد سدهای همدان خالی است؛ کاهش ۴۰ درصدی بارش‌ها

📉 کاهش بی‌سابقه بارش‌ها و افت منابع آبی

آمارها حاکی از کاهش چشمگیر نزولات جوی در سال زراعی گذشته و ابتدای سال زراعی جدید است. این کاهش، زنگ خطر را برای مدیریت منابع آب استان به صدا درآورده است:

• سال زراعی گذشته: مجموع بارش‌ها تنها ۱۸۰ میلی‌متر بوده، در حالی که میانگین بلندمدت بارش در همدان حدود ۳۰۰ میلی‌متر است. این میزان، کاهش ۴۰ تا ۵۰ درصدی نسبت به میانگین معمول را نشان می‌دهد.
• ابتدای مهرماه سال جاری: از ابتدای مهرماه تاکنون، تنها ۵ میلی‌متر بارش در سطح استان ثبت شده که رقمی بسیار پایین در مقایسه با وضعیت معمول این ماه است.
• وضعیت سدها: مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای استان همدان اعلام کرد که در حال حاضر بیش از ۵۶ درصد ظرفیت سدهای استان خالی است.

این روند موجب کاهش محسوس سطح آب‌های زیرزمینی، افت دبی چشمه‌ها و کاهش روان‌آب‌ها در حوزه آبریز سدها شده است.

🌧️ پیش‌بینی‌های هواشناسی: پاییز کم‌بارش و زمستان عادی

بر اساس مدل‌های بلندمدت هواشناسی، پیش‌بینی‌ها برای فصول آتی به شرح زیر است:

• پاییز: انتظار می‌رود میزان بارش‌ها در فصل پاییز سال جاری کمتر از حد نرمال باشد.
• زمستان: شرایط بارندگی در زمستان آینده نزدیک به حالت معمول پیش‌بینی می‌شود.

با این حال، کارشناسان تأکید می‌کنند که به علت کمبود انباشته بارندگی‌ها، حتی بارش‌های نرمال زمستان نیز انتظار نمی‌رود که کسری منابع آب استان را در کوتاه‌مدت جبران کند. همچنین، پیش‌بینی شده است که دمای هوا در پاییز و زمستان پیش‌رو بالاتر از حد معمول باشد و بخش زیادی از بارش‌ها به‌صورت باران رخ دهد.

💧 مدیریت بحران و ضرورت مشارکت عمومی

متخصصان حوزه منابع آب و هواشناسی بر لزوم مدیریت شدید مصرف و نهادینه شدن صرفه‌جویی به عنوان یک رفتار پایدار اجتماعی و اقتصادی تأکید دارند. اقدامات ضروری برای عبور از بحران خشکسالی شامل موارد زیر است:

📊 آمار کاهش ورودی سدهای اصلی همدان

مقایسه ورودی سدهای اصلی استان در سال آبی گذشته (۱۴۰۲–۱۴۰۳) نسبت به سال قبل از آن، افت شدید منابع آبی را به وضوح نشان می‌دهد:

مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای استان همدان خاطرنشان کرد که مصرف سالانه آب شرب شهر همدان نزدیک به سه برابر ورودی سال گذشته سد اکباتان برآورد می‌شود، که این امر لزوم مدیریت منابع را دوچندان می‌کند.

⚠️ پیامدهای خشکسالی فراتر از آب

کارشناسان هشدار می‌دهند که تداوم خشکسالی و کاهش نزولات جوی، علاوه بر تأثیر بر کشاورزی و منابع آب، پیامدهای دیگری نیز به دنبال خواهد داشت:

• تأمین آب شرب: به خطر افتادن تأمین آب شرب و سلامت عمومی شهروندان.
• محیط زیست: افزایش ذرات گرد و غبار و افت کیفیت هوا در استان به دلیل تداوم هوای خشک.

با تکیه بر مشارکت عمومی و اجرای سیاست‌های دقیق مدیریت منابع آب، می‌توان از اثرات گسترده خشکسالی کاست و آینده‌ای پایدار برای استان رقم زد.