لغو دیدار ترامپ و پوتین در بوداپست به دلیل اختلافات بر سر صلح اوکراین

تعلیق مذاکرات مقدماتی و ابهام کاخ سفید

قرار بود در هفته جاری، نشستی مقدماتی میان مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، و سرگئی لاوروف، همتای روس او، برگزار شود. با این حال، کاخ سفید اعلام کرد که پس از یک گفت‌وگوی «سازنده» میان دو طرف، برگزاری نشست حضوری «ضروری نیست.»

کاخ سفید جزئیات بیشتری درباره علت تعلیق این مذاکرات ارائه نکرد، اما گمانه‌زنی‌ها حاکی از آن است که اختلافات موجود میان پیشنهادهای آمریکا و شروط روسیه برای صلح، عامل اصلی لغو دیدار برنامه‌ریزی‌شده دو رئیس‌جمهور بوده است.

اختلافات کلیدی: واگذاری دونباس و آتش‌بس

گزارش‌ها نشان می‌دهند که گفت‌وگوی اخیر ترامپ با ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، «با تنش و فریاد» همراه بوده است. منابع آگاه گفته‌اند که ترامپ از زلنسکی خواسته است تا بخش‌های وسیعی از مناطق شرقی دونتسک و لوهانسک، موسوم به دونباس، را در قالب توافقی با روسیه واگذار کند.

در مقابل، آقای زلنسکی همواره تاکید کرده است که بخش‌های دونباس تحت کنترل اوکراین را واگذار نخواهد کرد. این در حالی است که روسیه خواهان عقب‌نشینی کامل نیروهای اوکراینی از مناطق شرقی و به رسمیت شناختن حاکمیت کامل خود بر منطقه دونباس است.

ترامپ روز دوشنبه از طرح آتش‌بس پیشنهادی اوکراین و رهبران اروپایی استقبال کرد و گفت:

«بگذارید همین‌طور بماند. من گفتم در خط نبرد متوقف شوید، به خانه بروید، جنگ را تمام کنید، کشتار را متوقف کنید.»

اما روسیه بارها با این پیشنهاد مخالفت کرده است. دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، اعلام کرد که این پیشنهاد بارها مطرح شده اما «موضع روسیه تغییر نکرده» و مسکو تنها به دنبال «صلحی پایدار و بلندمدت» است.

تحلیل‌ها و موضع اروپا

آخرین دیدار ترامپ و پوتین در ماه اوت در آلاسکا نتیجه ملموسی نداشت و برخی تحلیلگران معتقدند تعویق ملاقات اخیر برای پرهیز از تکرار تجربه‌ای مشابه بوده است. یک دیپلمات ارشد اروپایی به خبرگزاری رویترز گفته است:

«به‌نظر می‌رسد روس‌ها درخواست‌هایی داشتند که برای آمریکایی‌ها روشن کرد که هیچ توافقی در بوداپست به دست نمی‌آید.»

در همین راستا، کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، بدون اشاره مستقیم به ترامپ، تاکید کرد که اعضای اتحادیه اروپا باید از تمامیت ارضی اوکراین حمایت کنند.

اوکراین توقف جنگ در خط مقدم را «آغاز دیپلماسی» می‌داند، در حالی که روسیه تمام تلاش خود را کرده است تا از این موضوع اجتناب کند. برخی معتقدند توقف ارسال تسلیحات دوربرد به اوکراین می‌تواند روسیه را پای میز مذاکره بکشاند. زلنسکی پیش‌تر گفته بود که مسکو «به‌محض شنیدن در مورد احتمال انتقال موشک‌های تاماهاک، به‌سرعت به میز مذاکره برگشته است.» موشک‌های تاماهاک با بُرد ۲۵۰۰ کیلومتری، به اوکراین امکان هدف قرار دادن تاسیسات استراتژیک روسیه در عمق این کشور را می‌دهند.