سامانه فکتورینگ با هدف تسهیل دسترسی تولیدکنندگان به نقدینگی رونمایی شد

راه‌اندازی رسمی سامانه فکتورینگ؛ تحولی در تأمین مالی تولید

در راستای اجرای قانون «تأمین مالی تولید و زیرساخت‌ها»، یکی از ابزارهای نوین و حیاتی برای تأمین مالی بخش تولید کشور به‌صورت رسمی رونمایی و عملیاتی شد. این سامانه که با حضور وزیر امور اقتصادی و دارایی و مدیران ارشد بانکی و صنعتی افتتاح گردید، مأموریت اصلی خود را ایجاد شفافیت در گردش پرداخت‌ها و تسهیل دسترسی بنگاه‌های اقتصادی به نقدینگی تعریف کرده است.

فکتورینگ به‌عنوان یک نقطه عطف، حلقه مفقوده میان نیاز شدید تولیدکنندگان به نقدینگی و محدودیت‌های منابع بانکی را پر می‌کند و نشان‌دهنده گذار از مدل‌های تسهیلاتی سنتی به ابزارهای مبتنی بر دارایی و طلب قراردادی است.

فکتورینگ چیست و چگونه عمل می‌کند؟

فکتورینگ روشی است که به پیمانکاران یا عرضه‌کنندگان این امکان را می‌دهد تا مطالبات خود از کارفرما را به یک نهاد مالی واگذار کرده و در ازای آن، وجه نقد فوری دریافت کنند. مزیت کلیدی این ابزار در مقایسه با تسهیلات بانکی متعارف، عدم نیاز به وثیقه‌های سنگین است که می‌تواند به تسریع چشمگیر در اجرای طرح‌های تولیدی منجر شود.

یکی از مدیران بانکی حاضر در طرح می‌گوید: «فکتورینگ در جهان ابزاری جاافتاده برای تأمین مالی کوتاه‌مدت است و می‌تواند در شرایط کنترل نقدینگی از سوی بانک مرکزی، به تداوم جریان تولید در بخش‌های مختلف کمک کند.»

این ابزار مالی، بانک‌ها را از تعهدات اعتباری سنگین رها کرده و در عین حال، بنگاه‌ها را به جریان نقدی سریع‌تری متصل می‌سازد. کارشناسان اقتصادی سه مزیت اصلی برای فکتورینگ برمی‌شمرند:

• دسترسی فوری به نقدینگی: پیمانکاران می‌توانند بدون نیاز به وثایق سنگین، نقدینگی مورد نیاز خود را تأمین کنند.
• تضمین استمرار پروژه‌ها: کارفرمایان می‌توانند از استمرار و تکمیل پروژه‌ها اطمینان حاصل کنند.
• کاهش ریسک: ریسک نکول و انباشت مطالبات برای نهادهای مالی کاهش می‌یابد.

آغاز عملیات و جزئیات نخستین قرارداد

در مراسم رونمایی، دو قرارداد رسمی فکتورینگ به‌صورت نمادین عملیاتی شد. طبق داده‌های رسمی، نخستین قرارداد ثبت‌شده در این سامانه بین یک شرکت تولید لاستیک در استان کردستان و تأمین‌کننده مواد اولیه آن در استان زنجان تنظیم شده است.

صنایع پیشرو و چشم‌انداز توسعه

صنایعی که انتظار می‌رود در فاز نخست بیشترین بهره را از این سازوکار ببرند، شامل دارویی، کشاورزی، خودروسازی و قطعه‌سازی هستند. این صنایع به دلیل داشتن زنجیره تأمین گسترده و مواجهه با محدودیت‌های اعتباری، فکتورینگ را به گزینه‌ای کارآمد برای خود تبدیل خواهند کرد.

آموزش‌های مرتبط با فرآیند فکتورینگ در شبکه بانکی آغاز شده و پیش‌بینی می‌شود حجم قراردادهای عملیاتی این ابزار طی سال آینده چندین برابر شود. این سامانه با همکاری وزارت اقتصاد، بانک مرکزی و مجموعه نظام بانکی کشور ایجاد شده و بستری الکترونیکی برای ثبت، پایش و تسویه قراردادها فراهم می‌سازد.

گام‌های بعدی دولت برای تأمین مالی

فعالان اقتصادی این طرح را یکی از گام‌های جدی دولت چهاردهم برای بازآفرینی نظام تأمین مالی تولید و افزایش اعتماد بخش خصوصی به ساختار بانکی می‌دانند. در صورت موفقیت‌آمیز بودن این پروژه، گام‌های بعدی شامل توسعه ابزارهای مکمل زیر خواهد بود:

• برات الکترونیک
• اوراق گام
• صندوق‌های زنجیره تأمین

این مجموعه از سازوکارهای نوین، با هدف کاهش معضل دیرینه کمبود سرمایه در گردش بنگاه‌ها و نزدیک‌تر کردن تحقق شعار «رونق تولید و مهار تورم» به یک هدف عملی، در دستور کار قرار خواهند گرفت.