مقاومت صادرات چین در برابر تعرفه ۵۵ درصدی ترامپ؛ شکست واشنگتن در مهار بازار

جریان یک میلیارد دلاری کالا و افزایش صادرات در سپتامبر

با وجود کاهش دو رقمی در ارزش کل تجارت دوجانبه طی شش ماه گذشته، جریان کالا از چین به ایالات متحده همچنان قابل توجه است. روزانه حدود یک میلیارد دلار کالا از طریق اقیانوس آرام به آمریکا منتقل می‌شود و این میزان در ماه سپتامبر نسبت به ماه اوت افزایش یافته است. این امر نشان می‌دهد که در برخی بخش‌ها، فشارهای تجاری نتوانسته‌اند به طور کامل جریان کالا را متوقف کنند.

اقتصاددانان بلومبرگ هشدار می‌دهند که تسلط چین بر زنجیره‌های تأمین جهانی، به‌ویژه در بخش‌هایی مانند عناصر خاکی کمیاب و الکترونیک، حذف محصولات این کشور را در کوتاه‌مدت دشوار می‌سازد. این موقعیت به چین قدرت چانه‌زنی قابل توجهی در مذاکرات تجاری می‌دهد.

اهرم فشار پکن در مذاکرات تجاری

افزایش حجم صادرات، قدرت چانه‌زنی شی جین پینگ، رئیس‌جمهوری چین را در مذاکرات جاری برای تمدید آتش‌بس ۹۰ روزه جنگ تعرفه‌ها که قرار است در ماه نوامبر منقضی شود، تقویت می‌کند. آمارها نشان می‌دهند:

• در سه ماهه سوم سال جاری، بیش از ۱۰۰ میلیارد دلار کالای چینی وارد ایالات متحده شده است.
• این حجم از صادرات به پکن کمک کرده تا رشد اقتصادی خود را در مسیر هدف سالانه حفظ کند.
• مازاد تجارت دوجانبه چین با آمریکا به ۶۷ میلیارد دلار رسیده است.

با این حال، صادرات کلی چین به ایالات متحده در سال جاری ۱۷ درصد کاهش یافته و محموله‌های ارسالی به کمتر از ۳۲۰ میلیارد دلار رسیده که تقریباً به سطح قبل از اولین جنگ تجاری ترامپ در سال ۲۰۱۷ بازگشته است.

محصولاتی که در برابر تعرفه مقاومت کردند

برخی محصولات چینی با وجود تعرفه‌های بالا، همچنان در بازار آمریکا تقاضای جدی دارند و صادرات آن‌ها افزایش یافته است:

همچنین، شرکت‌های چینی در سه ماهه ژوئیه تا سپتامبر، تقریباً ۸ میلیارد دلار تلفن هوشمند، لپ‌تاپ، تبلت و قطعات کامپیوتر به ایالات متحده ارسال کرده‌اند که با وجود کاهش نسبت به سال گذشته، همچنان حجم قابل توجهی است.

دور زدن تعرفه‌ها و آینده‌ای مبهم

ژائوپنگ شینگ، استراتژیست ارشد چین در گروه بانکی استرالیا و نیوزیلند (ANZ)، معتقد است که کاهش وابستگی متقابل ممکن است، اما «نمی‌توان این تعامل را به صفر رساند.» او همچنین به وجود روزنه‌هایی برای واردکنندگان آمریکایی اشاره می‌کند که می‌توانند با استفاده از روش‌هایی مانند اعلام ارزش گمرکی بر اساس اولین فروش به کشور ثالث یا حمل و نقل از طریق کشورهایی مانند مکزیک و ویتنام، از پرداخت مالیات کامل فرار کنند.

«روزنه‌های زیادی وجود دارد. گمرک ایالات متحده نیروی انسانی کافی برای رسیدگی به این موضوعات را ندارد.»

در مقابل، صادرات محصولاتی مانند کنسول‌های بازی و تلویزیون‌های LCD با کاهش شدید مواجه شده‌اند. ارزش تلویزیون‌های LCD صادر شده از چین به آمریکا در سه‌ماهه گذشته ۷۳ درصد کاهش یافته، زیرا شرکت‌هایی مانند نینتندو و مایکروسافت ترجیح داده‌اند قطعات خود را از ویتنام و سایر نقاط تأمین کنند.

صندوق بین‌المللی پول (IMF) هشدار داده است که آسیب وارد شده به تجارت دوجانبه در سال جاری، بدتر از دوران اول ریاست جمهوری ترامپ است و جدایی تجاری بین دو کشور زودتر از شوک تعرفه‌ای سال‌های ۲۰۱۸-۲۰۱۹ در حال وقوع است.