جزئیات آیین‌نامه جدید هیئت وزیران برای تعیین حق کمیسیون مشاوران املاک

آیین‌نامه جدید هیئت وزیران برای حق کمیسیون مشاوران املاک

هیئت وزیران آیین‌نامه جدیدی را برای تعیین حق کمیسیون مشاوران املاک تصویب کرد که بر اساس آن، نحوه محاسبه تعرفه خدمات بنگاه‌های معاملات املاک دچار تغییرات اساسی می‌شود. این آیین‌نامه با هدف شفاف‌سازی و جلوگیری از دریافت مبالغ مازاد بر تعرفه، عوامل متعددی از جمله ارزش ملک بر اساس منطقه جغرافیایی و میانگین قیمت روز را در تعیین حق کمیسیون دخیل می‌سازد.

نحوه محاسبه تعرفه بر اساس ارزش معاملاتی

بر اساس این قانون جدید، تعرفه حق کمیسیون بر مبنای ضریبی از ارزش معاملاتی املاک تعیین می‌شود. این ارزش معاملاتی، موضوع ماده ۶۴ قانون مالیات‌های مستقیم مصوب سال ۱۳۶۶ با اصلاحات بعدی آن است. نکته مهم این است که ارزش معاملاتی هر منطقه یا شهرستان ثابت می‌ماند، اما ضریبی که در این ارزش ضرب می‌شود، توسط کمیسیون‌های نظارت هر شهرستان تعیین خواهد شد.

با وجود تقسیم مناطق به بلوک‌های مختلف، قیمت روز ملک در هر منطقه به‌تنهایی ملاک نیست و این ضریب تعیین‌شده توسط کمیسیون‌های نظارت، نقش کلیدی در محاسبه نهایی تعرفه خواهد داشت.

وظایف کمیسیون‌های نظارت و وزارت صمت

کمیسیون‌های نظارت در هر شهرستان موظفند تا ۳ ماه پس از تصویب آیین‌نامه، نرخ منطقه مربوطه را مشخص و اعلام کنند. همچنین، وزارت صنعت، معدن و تجارت (صمت) مکلف است هرساله تا پایان اردیبهشت‌ماه، پیشنهاد کمیسیون نظارت هر شهرستان در خصوص ضریب یادشده را دریافت کرده و برای تأیید نهایی به هیئت وزیران ارائه دهد. این پیشنهاد باید در قالب جدولی شامل اطلاعات زیر باشد:

• میانگین ارزش معاملاتی املاک هر شهرستان بر اساس مناطق جغرافیایی مختلف.
• میانگین قیمت روز املاک هر شهرستان.
• ضریب پیشنهادی برای قراردادهای مفید انتقال مالکیت و منافع به‌طور جداگانه.
• حجم قراردادهای درج و ثبت‌شده توسط دلالان معاملات املاک هر شهرستان، در سامانه.
• حداکثر مبلغ دریافتی تعرفه برای قراردادهای مفید انتقال مالکیت و منافع به‌طور جداگانه.

ممنوعیت دریافت وجه مازاد و مجازات متخلفان

آیین‌نامه جدید به‌صراحت هرگونه دریافت وجه مازاد بر تعرفه مصوب را تحت هر عنوانی (مانند اجرت، حق‌الزحمه و حق‌التحریر) ممنوع کرده است. این ممنوعیت حتی در صورت توافق دو طرف معامله یا یکی از آن‌ها نیز برقرار است.

متخلفان از این قانون، با حکم شعب سازمان تعزیرات حکومتی، به جزای نقدی معادل سه‌ برابر مبلغ دریافتی مازاد محکوم خواهند شد.

تقسیم مسئولیت پرداخت و زمان دریافت کمیسیون

مسئولیت پرداخت تعرفه بر عهده دو طرف قرارداد است و به‌طور مساوی بین آن‌ها تقسیم می‌شود، مگر آنکه در قرارداد به نحو دیگری توافق شده باشد.

نحوه دریافت حق کمیسیون نیز در دو مرحله تعریف شده است:

• مشاوران املاک پس از درج قرارداد در سامانه و ارسال آن به دفاتر اسناد رسمی، مستحق دریافت ۵۰ درصد از تعرفه هستند.
• ۵۰ درصد باقیمانده در زمان ثبت قرارداد توسط سردفتر اسناد رسمی دریافت خواهد شد.

سردفتر اسناد رسمی مکلف است هنگام تنظیم سند رسمی، سند پرداخت باقیمانده تعرفه به بنگاه معاملات املاک را از دو طرف معامله درخواست کرده و در پرونده نگهداری کند.