توسعه مناطق آزاد اینچه‌برون و سیستان؛ آغاز پلاک‌گذاری خودروها و تغییر ضوابط تردد

مناطق آزاد تجاری-صنعتی اینچه‌برون در گلستان و سیستان در شرق کشور، با تکمیل زیرساخت‌های حیاتی و آغاز فرآیند شماره‌گذاری خودروها، وارد فاز عملیاتی جدیدی شده‌اند. این تحولات، که شامل جذب سرمایه‌گذاری‌های کلان و اصلاح ضوابط تردد خودروهای پلاک آزاد نیز می‌شود، نویدبخش تبدیل این مناطق به قطب‌های اصلی اقتصادی و ترانزیتی کشور است.

اهمیت راهبردی مناطق آزاد اینچه‌برون و سیستان

موقعیت جغرافیایی مناطق آزاد جدید، آنها را به نقاط کلیدی در کریدورهای بین‌المللی تبدیل کرده است. توسعه این مناطق، زمینه‌ساز تحولی بزرگ در تجارت، اشتغال‌زایی و ارتقای معیشت مردم منطقه خواهد بود.

اینچه‌برون: دروازه شمالی ترانزیت

منطقه آزاد اینچه‌برون در شمال استان گلستان و در فاصله حدود ۴۰ کیلومتری گرگان واقع شده است. هم‌مرز بودن با جمهوری ترکمنستان و قرارگیری خطوط راه‌آهن گرگان-اینچه‌برون در طول آن، این منطقه را به یکی از مهم‌ترین نقاط برای کریدورهای ترانزیت شمالی تبدیل کرده است.

سیستان: محور اتصال به آب‌های آزاد

منطقه آزاد سیستان که در مرزهای شرقی کشور قرار دارد، به‌عنوان محور پیوند ایران با افغانستان و از آنجا به آب‌های آزاد شناخته می‌شود. این منطقه نه تنها یک دروازه تجاری برای ورود و خروج کالا است، بلکه می‌تواند به‌عنوان یک موتور محرک برای اشتغال‌زایی و رشد اقتصادی در سطح ملی و منطقه‌ای عمل کند.

جهش در زیرساخت‌ها و جذب سرمایه

مسئولان استان گلستان از تحولات مثبت و چشمگیر در منطقه آزاد اینچه‌برون طی ۱۰ ماه گذشته خبر می‌دهند. این تحولات نشان‌دهنده عزم جدی برای عملیاتی کردن مزایای مناطق آزاد است.

آمار سرمایه‌گذاری و توسعه اراضی

• بیش از ۱۲ هزار و ۵۷۰ کیلومتر مربع از عرصه‌های استان به منطقه آزاد اینچه‌برون الحاق شده است.
• فنس‌گذاری و دیوارکشی بیش از چهار هزار هکتار از اراضی منطقه آزاد در حال انجام است.
• تاکنون بیش از ۷۰ شرکت داخلی و خارجی در زمینه‌های صنعتی و لجستیکی در این منطقه سرمایه‌گذاری کرده‌اند که برخی از آنها فعالیت خود را آغاز کرده‌اند.
• پایانه محصولات کشاورزی استان گلستان با سرمایه‌گذاری ۶ میلیون یورو در بخش خصوصی ایجاد شده و انتظار می‌رود طی دو ماه آینده به بهره‌برداری برسد.

آغاز پلاک‌گذاری خودروها؛ گامی حیاتی

یکی از مراحل عملیاتی شدن مناطق آزاد، فراهم کردن زیرساخت‌های حمل‌ونقلی و صدور پلاک خودرو است. این اقدام مهم در هر دو منطقه اینچه‌برون و سیستان آغاز شده است.

در منطقه سیستان، تفاهم‌نامه‌ای میان مدیرعامل سازمان منطقه آزاد سیستان و رئیس پلیس راهور کشور در تاریخ ۲۲ مهرماه ۱۴۰۴ برای ایجاد زیرساخت و آغاز فرآیند اجرایی شماره‌گذاری خودروها به امضا رسیده است. این تفاهم‌نامه، زمینه‌ساز اجرای طرح تخصیص پلاک و شماره‌گذاری خودروهای منطقه آزاد است که اقدامی مهم در مسیر نظم‌بخشی، شفافیت و تسهیل امور مرتبط با تردد خودروها محسوب می‌شود.

استاندار گلستان نیز اعلام کرد که موافقت جانشین پلیس راهور کشور برای پلاک‌گذاری خودروهای منطقه آزاد اینچه‌برون با شماره‌های ۶۱، ۶۲ و ۶۳ جلب شده است. همچنین، مدیرعامل منطقه آزاد سیستان، حسین سنجرانی، بهره‌برداری از ساختمان مرکزی و آغاز پلاک‌گذاری خودروها را «فصل نوین توسعه اقتصادی و عمرانی» در این منطقه دانست.

استاندار سیستان و بلوچستان در آئین رونمایی از نخستین پلاک خودروهای منطقه آزاد سیستان تأکید کرد: «این منطقه به‌عنوان نخستین نقطه اتصال ایران به افغانستان و آب‌های آزاد، نقش محوری در توسعه اقتصادی شرق کشور دارد و ظرفیت‌های بزرگی را برای رونق تجارت و جذب سرمایه‌گذاری فراهم کرده است.»

شفافیت حقوقی و تسهیل تجارت

پلاک‌گذاری مختص منطقه آزاد، شفافیت حقوقی و اداری را برای خودروهایی که در این فضا فعالیت می‌کنند، به ارمغان می‌آورد. این امر باعث وضوح بیشتر در سیستم خدمات، تردد، گمرک و ترانزیت خودروها می‌شود. از منظر سرمایه‌گذاری، صدور پلاک نشان‌دهنده اجرای زیرساخت‌های قانونی است که پیام مثبتی برای فعالان اقتصادی و سرمایایه‌گذاران مبنی بر رشد پروژه دارد.

تغییرات جدید در ضوابط تردد خودروهای پلاک آزاد

پلیس راهور از تغییر در ضوابط تردد خودروهای دارای پلاک مناطق آزاد در دیگر استان‌های کشور خبر داده است که این تغییرات به نفع مالکان بازطراحی شده است. اگرچه سقف مجاز تردد سالانه (۶۰ روز) تغییری نکرده، اما شیوه استفاده از آن منعطف‌تر شده است:

دستورالعمل جدید تردد:

• ساختار قبلی: دو بار در سال و هر بار به مدت ۳۰ روز.
• ساختار جدید: چهار نوبت ۱۵ روزه (در مجموع ۶۰ روز).

این اصلاح ساختار با هدف افزایش رضایت شهروندان و همسویی با اهداف توسعه‌ای مناطق آزاد انجام شده و انعطاف بیشتری را برای سفرهای کوتاه‌مدت کاری یا تفریحی در اختیار مالکان قرار می‌دهد. هدف از اجرای این طرح، تسهیل فرآیندهای واردات خودرو، ساماندهی دقیق نظام شماره‌گذاری و کاهش سوءاستفاده‌ها است.

منطقه آزاد مازندران در آستانه اجرا

معاون عمرانی استانداری مازندران اعلام کرد که منطقه آزاد مازندران رسماً از آذرماه اجرا می‌شود. محدوده‌های منطقه آزاد ابلاغ شده، سازمان آن استقرار یافته و مراحل نهایی ایجاد گمرک و تعیین پلاک خودروها در حال انجام است. با فراهم شدن زیرساخت‌های لازم، فعالیت‌های اقتصادی در قالب مقررات خاص منطقه آزاد در این استان عملیاتی خواهد شد.