کشف ۳۱ حلقه فیلم عصر ناصری در کاخ گلستان؛ برنامه مشترک میراث فرهنگی و سینما برای صیانت

کشف ۳۱ حلقه فیلم تاریخی متعلق به دوران قاجار و به طور مشخص عصر ناصری در آلبوم‌خانه مجموعه میراث جهانی کاخ گلستان، فصل جدیدی را در صیانت از میراث تصویری ایران گشوده است. در پی این کشف ارزشمند، مدیران ارشد وزارت میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری و سازمان سینمایی در کاخ گلستان گرد هم آمدند تا برای بررسی، حفاظت و دیجیتال‌سازی این گنجینه کم‌نظیر برنامه‌ریزی کنند.

کشف گنجینه تصویری عصر ناصری

هفته گذشته، مدیر مجموعه میراث جهانی کاخ گلستان، خبر از شناسایی ۳۱ حلقه فیلم دارای تصویر از دوره قاجار داد. این کشف در جریان عملیات ساماندهی و حفاظت اشیای آلبوم‌خانه و بررسی جعبه‌های مربوط به حلقه‌های فیلم خام ثبت‌شده در گذشته، صورت گرفت.

• تعداد آثار: ۳۱ حلقه فیلم دارای تصویر.
• دوره تاریخی: متعلق به دوره قاجار، با تأکید بر عصر ناصری.
• جزئیات فنی: شامل ۲۸ حلقه فیلم ۳۵ میلی‌متری و ۳ حلقه فیلم ۱۶ میلی‌متری.
• محل کشف: آلبوم‌خانه کاخ گلستان.

نشست مشترک برای صیانت از میراث تصویری

به دنبال این شناسایی، جمعی از مدیران سازمان سینمایی برای گفت‌وگو با معاون میراث فرهنگی کشور به کاخ گلستان رفتند. در نشست مشترک میان مدیران ارشد دو نهاد، موضوع بررسی، حفاظت و دیجیتال‌سازی این آثار ارزشمند مورد بحث و تصمیم‌گیری قرار گرفت تا مسیر صیانت از میراث تصویری ایران به صورت علمی و نظام‌مند دنبال شود.

این نشست با حضور علی دارابی، قائم‌مقام وزیر و معاون میراث‌ فرهنگی، رائد فریدزاده، رئیس سازمان سینمایی، و لادن طاهری، مدیر فیلمخانه ملی ایران، برگزار شد. در این جلسه، آخرین وضعیت شناسایی و حفاظت از فیلم‌های تاریخی بررسی و درباره تدوین برنامه زمان‌بندی برای ترمیم و دیجیتال‌سازی تصمیم‌گیری شد.

تأکید معاون میراث فرهنگی بر سرعت و دقت

علی دارابی، معاون میراث‌فرهنگی کشور، با اشاره به اهمیت این گنجینه تصویری، تأکید کرد که بخشی از این فیلم‌ها متعلق به عصر ناصری است و به همین دلیل فیلمخانه ملی ایران به سرعت وارد عمل شده است.

ضرورت دارد برای این آثار برنامه زمان‌بندی دقیقی تدوین شود تا فرآیند تهیه شات‌لیست، بازخوانی و در نهایت دیجیتال‌سازی آن‌ها با دقت و رعایت استانداردهای فنی انجام شود. هرچند این روند زمان‌بر است، اما اطمینان می‌دهم که با تعامل میان وزارت میراث‌ فرهنگی و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، این کار با سرعت و دقت پیش خواهد رفت.

آمادگی فیلمخانه ملی برای ترمیم و نمایش عمومی

رائد فریدزاده، رئیس سازمان سینمایی، ضمن قدردانی از همکاری‌های شکل‌گرفته، اعلام کرد که بررسی گنجینه‌های یافت‌شده از همان ساعات اولیه با همکاری کاخ گلستان و فیلمخانه ملی ایران آغاز شده است.

او افزود: خوشبختانه کشور ما از نظر فناوری و دانش فنی در حوزه ترمیم و حفاظت فیلم‌های تاریخی در سطح بالایی قرار دارد و فیلمخانه ملی ایران با بهره‌مندی از تجربه‌ای چندین‌ساله، توانایی صیانت از این میراث گران‌سنگ تصویری را داراست. انتظار می‌رود با انجام بررسی‌های دقیق‌تر، به‌زودی شاهد اطلاع‌رسانی عمومی و نمایش بخشی از این گنجینه‌های کم‌نظیر برای ملت ایران باشیم.

چالش‌های فنی و نیاز به مراقبت ویژه

لادن طاهری، مدیر فیلمخانه ملی ایران، با اشاره به ماهیت فنی و زمان‌بر بودن این فرآیند، توضیح داد که مرمت و بازسازی فیلم‌های شناسایی‌شده مستلزم صرف زمان، دقت و رعایت استانداردهای ویژه است. او به یک چالش مهم اشاره کرد:

«بسیاری از این آثار دارای نگاتیو نیتراته هستند که نیازمند مراقبت ویژه و شرایط ایمنی خاص برای نگهداری و مرمت است.»

وی تأکید کرد که فیلمخانه ملی ایران با بهره‌گیری از تجهیزات و متخصصان حرفه‌ای، تمام ظرفیت خود را برای حفاظت و دیجیتال‌سازی این آثار به‌کار خواهد گرفت تا در آینده نزدیک امکان دسترسی علمی و نمایش عمومی بخشی از این میراث تصویری ارزشمند فراهم شود.

در این نشست راهکارهای مشترک برای حفاظت، مرمت و دیجیتال‌سازی این آثار فاخر تاریخی در چارچوب یک تعامل راهبردی بررسی شد.