طرح «تسلح مجدد اروپا»؛ افزایش ۱۰۰۰ درصدی سهام شرکت‌های نظامی و مخالفت شهروندان

افزایش بی‌سابقه ظرفیت تولید تسلیحات در اروپا

بر اساس گزارش‌ها، ۳۷ شرکت نظامی در ۲۷ کشور عضو اتحادیه اروپا بیش از ۷ میلیون مترمربع کارخانه جدید ساخته‌اند که این امر منجر به سه برابر شدن ظرفیت تولید تسلیحات در قاره شده است. این رشد بی‌سابقه، بخشی از طرح بزرگ اتحادیه اروپا موسوم به «ReArm Europe» است.

تصویب بودجه نجومی ۸۰۰ میلیارد یورویی

شورای اروپا در ماه مارس سال ۲۰۲۵ یک بسته دفاعی عظیم به ارزش ۸۰۰ میلیارد یورو را به تصویب رساند. این بودجه از طریق بودجه‌های مستقیم نظامی (۶۵۰ میلیارد یورو) و وام مشترک اروپایی (۱۵۰ میلیارد یورو) تأمین می‌شود.

نکته قابل توجه این است که برای تسهیل این طرح، قوانین مالی سختگیرانه اتحادیه اروپا، که حتی در بحران یونان نیز قابل تغییر نبودند، برای تسلیح مجدد لغو شده‌اند.

ورود گسترده سرمایه خصوصی و سوددهی صنایع جنگ

بانک سرمایه‌گذاری اروپا و نهادهای مالی ملی مأمور شده‌اند تا وام‌های دفاعی را در اولویت قرار دهند. این سیاست، نتیجه‌ای جز ورود گسترده سرمایه خصوصی به صنایع تسلیحاتی نداشته است. در همین حال، لابی‌های نظامی در بروکسل به شدت رشد کرده و سهام شرکت‌های اسلحه‌سازی به رکوردهای جدیدی دست یافته است.

برندگان اصلی این تحول اقتصادی

شرکت‌های بزرگ دفاعی شاهد رشد چشمگیری در ارزش سهام و سود خود بوده‌اند:

• شرکت آلمانی راین‌متال ارزش سهام خود را تا ۱۰۰۰ درصد افزایش داده و در حال ساخت کارخانه مهمات در اوکراین است.
• شرکت‌های لئوناردو در ایتالیا و بی‌ای‌ئی سیستمز در انگلیس نیز رشد سود قابل توجهی داشته‌اند.

برخی شرکت‌ها حتی پیشنهاد داده‌اند که خطوط تولید کارخانه‌های خودروسازی را به تولید تانک تبدیل کنند.

مخالفت شهروندان با اولویت‌بندی نظامی

در حالی که دولت‌ها بر تسلیح مجدد تمرکز کرده‌اند، اکثریت مردم در بسیاری از کشورهای اروپایی با این طرح مخالف هستند. مردم نگرانند که بودجه نظامی جایگزین هزینه‌های اجتماعی و رفاهی شود.

کشورهای مخالف تسلیح مجدد

در کشورهای زیر، اکثریت مردم با تسلیح مجدد مخالف هستند:

• انگلیس
• فرانسه
• ایتالیا
• اسپانیا
• یونان
• بلغارستان

تنها در آلمان، لهستان و استونی اکثریتی محدود از این طرح حمایت می‌کنند.

وابستگی اروپا به تسلیحات آمریکایی

با وجود افزایش بودجه دفاعی، اروپا همچنان از نظر فناوری دفاعی از واشنگتن عقب‌تر است و وابستگی شدیدی به خریدهای خارجی دارد:

بیش از ۷۸ درصد خریدهای نظامی اروپا از خارج اتحادیه انجام شده و ۸۰ درصد از این میزان، از ایالات متحده آمریکا تأمین شده است.

کشورهایی مانند لهستان و حوزه بالتیک همچنان به شدت به سلاح‌های آمریکایی وابسته هستند.

جنگ اقتصادی و اجتماعی داخلی

تحلیلگران معتقدند که اروپا در ظاهر برای امنیت بیشتر خود را مسلح می‌کند، اما در عمل در حال ورود به یک جنگ اقتصادی و اجتماعی داخلی است. در این تقابل، دولت‌ها و صنایع نظامی از هراس جنگ سود می‌برند، در حالی که مردم بهای آن را با تورم، فقر و بی‌ثباتی اقتصادی می‌پردازند.