خاموشی ستاره دهه ۵۰؛ مرثیه نادر داوودی برای اکبر کارگرجم، کاپیتان فقید تاج

فوتبال ایران و هواداران باشگاه استقلال (تاج سابق) در سوگ یکی از چهره‌های ماندگار تاریخ خود نشستند. اکبر کارگرجم، کاپیتان سابق تیم تاج و مدافع مستحکم دهه ۱۳۵۰، عصر روز گذشته بر اثر وخامت بیماری درگذشت. این ضایعه، آبی‌ها را عزادار کرد و بهانه‌ای شد برای یادآوری نسلی از ستارگان که فوتبال را با نجابت و شور معنا می‌کردند.

اکبر کارگرجم؛ مدافعی از نسل نجابت

بی‌تردید، با رفتن «اکبر کارگرجم»، نه تنها یکی از چهره‌های درخشان فوتبال ایران، بلکه تکه‌ای از حافظه‌ی جمعی ما نیز از میان رفت. او به عصری تعلق داشت که فوتبال، نه صحنه‌ی نمایش سرمایه و تکنولوژی، که عرصه‌ی شور، نجابت و زیبایی بود؛ روزگاری که جهان هنوز در هجوم آهن و پول، از معنا تهی نشده بود.

«کارگرجم» در تیم تاج، در هنگامه‌ای که ستارگان یک‌به‌یک از تیم می‌رفتند، قامت استواری بود که به جوانان تیم صلابت می‌بخشید. او در میدان، هم مدافع بود و هم نگهبان روح بازی؛ همان‌قدر که در نبرد تن‌ها می‌درخشید، در سکوت و وقار نیز، تجسم خویشتنداری و احترام بود. حضورش یادآور آن نسل از پهلوانان بود که هنوز میان افتخار و قدرت، مرز روشنی قائل بودند.

وداع در روز آرامش استقلال

درگذشت این پیشکسوت در روزهایی رخ داد که تیم استقلال پس از طوفانی طولانی دوباره به ساحل آرامش بازگشته است؛ گویی روح او نیز هم‌نوا با تیم محبوبش، از رنج رهایی یافته و به آرامش جاودان رسیده است. گفته می‌شود او از بستر بیماری، همچنان بازی‌های تیم را دنبال می‌کرد؛ تصویری پرمعنا از مردی که در واپسین روزهای حیات، هنوز چشم از معشوق دیرینش برنداشته بود.

میراث خاموش ستارگان دهه پنجاه

اندوهی ژرف‌تر در پس این فقدان نهفته است. نسل کارگرجم، نسلی که در دهه‌ی پنجاه خورشیدی به فوتبال ایران شأنی ملی و فرهنگی بخشید، یکی‌یکی در خاموشی فرو می‌روند. این خاموشی تدریجی، استعاره‌ای است از فرسایش حافظه‌ی تاریخی ما. متأسفانه، میراث تصویری و مستند این نسل نیز، با نوارهایی که بی‌محابا بر آن‌ها برنامه‌های تازه ضبط شد، از میان رفته‌اند.

ما مانده‌ایم و:

• خاطره‌هایی محو و پراکنده
• چند عکس محدود
• واژه‌هایی که می‌کوشند سیمای آنان را بازسازی کنند

شاید این همان تقدیر سرزمین ماست: که قهرمانانش در حافظه‌ی شفاهی بمانند، بی‌آن‌که تصویری روشن از آن‌ها در زمان باقی بماند. با این‌همه، تا زمانی که هنوز کسی نامشان را با احترام بر زبان می‌آورد، میراث‌شان زنده است؛ چون بازتابی از جهانی که در آن، زیبایی هنوز بر قدرت غلبه داشت.