رونمایی از «حسرت خونابه‌کشان»؛ گزیده‌ای نوآورانه برای احیای شاعران مهجور فارسی

تحلیل جلیل صفربیگی: دشواری گزیده‌نویسی و احیای نام‌های در سایه

جلیل صفربیگی، شاعر و نویسنده نام‌آشنای ایلامی، در این مراسم ضمن قدردانی از تلاش‌های میرزایی، بر پیچیدگی کار گزیده‌نویسی تأکید کرد. او اظهار داشت:

گزیده‌نویسی برخلاف ظاهر ساده‌اش، یکی از سخت‌ترین کارهای ادبی است. انتخاب از میان آثار شاعران کلاسیک نیازمند درک عمیق، شناخت تاریخی و ذوق هنری بالاست، چون انتخاب‌کننده باید بداند با چه نگاهی، از چه زاویه‌ای و با چه هدفی دست به گزینش می‌زند.

بازگرداندن شاعران مهجور به میدان شعر امروز

صفربیگی با اشاره به تاریخ هزارساله شعر فارسی، بیان کرد که در سایه درخشش قله‌هایی چون حافظ، سعدی و مولوی، بسیاری از شاعران برجسته دیگر نظیر وحشی بافقی، کمال‌الدین اسماعیل و مشتاق اصفهانی مهجور مانده‌اند. وی افزود:

• کار ارزشمند میرزایی این است که با گزیده‌سازی دقیق، بخشی از این نام‌ها و آثار را دوباره به میدان شعر امروز بازگردانده است.
• او روح‌الله میرزایی را فردی پرتلاش و دغدغه‌مند خواند که با عشق و وسواس برای شعر و فرهنگ ایلام کار می‌کند و خانه کتاب ایلام را به یکی از کانون‌های فعال فرهنگی استان تبدیل کرده است.

دقت علمی در گزینش رباعیات خاقانی

این شاعر پیشکسوت در بررسی محتوای کتاب، به گزینش اشعار خاقانی اشاره کرد و گفت: خاقانی از دشوارترین شاعران زبان فارسی است که بر علوم مختلفی چون فلسفه، طب، ریاضیات و منطق مسلط بود. گزینش اشعار او نیازمند دقت و وسواس خاصی است. صفربیگی تأکید کرد که در این مجموعه، رباعی‌هایی از خاقانی انتخاب شده که لطافت و ظرافت خاصی دارند و از زمره آثار شاخص او محسوب می‌شوند.

وی همچنین به مشکل تاریخی جابه‌جایی و اختلاط رباعیات شاعران اشاره کرد و دقت میرزایی در گزینش رباعیات اصیل را یکی از نقاط قوت علمی اثر دانست. صفربیگی در پایان، کم‌حجم بودن کتاب را مزیتی برای آشنایی نسل امروز با شعر کلاسیک برشمرد.

دیدگاه حسین شکربیگی: «حسرت خونابه‌کشان» و کشف تازه در شعر فارسی

حسین شکربیگی، شاعر و منتقد ادبی ایلامی، با بیان تجربه شخصی خود از مطالعه آثار قبلی میرزایی، تأکید کرد که این مجموعه‌ها صرفاً گزیده نیستند، بلکه فرصتی برای کشف تازه از شعر فارسی فراهم می‌کنند. او با اشاره به مقایسه غزل‌های مشتاق اصفهانی و سعدی، گفت:

گزیده‌نویسی این فرصت را فراهم می‌کند تا مخاطب به جای مواجهه سطحی با شعر کلاسیک، در ساختار و زبان آن دقت کند و از راه مقایسه به عمق برسد. او تأکید کرد که این کتاب‌ها نتیجه دقت و وسواس پژوهشگرانه‌اند و نه گردآوری ساده از منابع آنلاین.

آشنایی با شاعران ناشناخته

شکربیگی افزود که این کتاب‌ها حکم تلنگری دارند و ما را با شاعرانی آشنا می‌کنند که حتی نام‌شان را نشنیده‌ایم. او تجربه شخصی خود را این‌گونه بیان کرد:

• با مطالعه این مجموعه برای نخستین بار با شاعرانی چون ملا قاسم مشهدی یا توت شیرازی آشنا شدم.
• کتاب میرزایی ما را به سفری در قلمرو ناشناخته‌های شعر فارسی دعوت می‌کند.

ظرفیت تحلیلی روح‌الله میرزایی

این منتقد ادبی، روح‌الله میرزایی را دارای دیدی خاص به ادبیات دانست که شعر را از زاویه تحلیل و کشف می‌بیند. او نکته‌سنجی‌های میرزایی درباره نظامی گنجوی، شاهنامه و شاعران سبک عراقی و هندی را الهام‌بخش خواند و ابراز امیدواری کرد که مجموعه یادداشت‌ها و مقالات تحلیلی او درباره شعر کلاسیک منتشر شود تا چهره‌ای دیگر از او به‌عنوان «غواص دریای شعر فارسی» آشکار گردد.

نوآوری در انتخاب و نقش همکاری گروهی

گزیده‌ای جامع از کلاسیک و معاصر

یوسف رستمی، شاعر و منتقد ایلامی، ضمن تقدیر از جلیل صفربیگی به‌عنوان پل پیوند نسل‌های شاعران، درباره کتاب «حسرت خونابه‌کشان» اظهار داشت: این گزیده برخلاف بسیاری از گزیده‌های رایج، شامل بهترین و شاخص‌ترین اشعار شاعران کلاسیک و معاصر است و تلاش شده تا خواننده با مجموعه‌ای متفاوت و ارزشمند روبه‌رو شود. او همچنین طراحی جلد ساده، دلنشین و هنری کتاب را ستود.

بازنویسی نسخه‌های قدیمی و خطی

کلثوم صفایی‌پور، نویسنده و همکار میرزایی در تهیه کتاب، روند شکل‌گیری اثر را توضیح داد. او گفت که ایده این مجموعه از جلسات شعرخوانی خانه کتاب شکل گرفت و نقش او در این پروژه، بازنویسی و تایپ نسخه‌های قدیمی و خطی بوده که تاکنون در هیچ کتابخانه‌ای موجود نبوده است.

صفایی‌پور تأکید کرد که این همکاری باعث شد نگاه آن‌ها به کتاب و شعر بسیار دقیق‌تر شود و ارزش واقعی آثار به نسل امروز منتقل گردد. وی «حسرت خونابه‌کشان» را نمایانگر ارزش واژه و قدرت کلمه دانست و ابراز امیدواری کرد که این همکاری مقدمه‌ای برای جلدهای بعدی باشد.