تخلف ۷۲ میلیارد تومانی در بازار کمپوست قارچ؛ قیمت مصوب اجرا نمی‌شود

افزایش ۳۰۰ درصدی قیمت قارچ و ورود نهادهای نظارتی

بازار قارچ خوراکی در پی یک دوره تنش، شاهد افزایش بی‌سابقه قیمت‌ها بود؛ به طوری که قیمت این محصول برای مصرف‌کننده نهایی به یکباره از کیلویی ۱۲۰ هزار تومان به ۳۵۰ هزار تومان جهش کرد. این رشد نزدیک به ۳۰۰ درصدی، که ظاهراً از دید دستگاه‌های نظارتی دور مانده بود، اعتراضات گسترده‌ای را به دنبال داشت.

پس از انتشار گزارش‌ها و ورود جدی رجبی، رئیس انجمن صنفی پرورش‌دهندگان قارچ خوراکی ایران، و مسئولان وزارت جهاد کشاورزی، بازار شاهد تأثیرگذاری مثبتی بود. در نتیجه این مداخلات، قیمت قارچ برای مصرف‌کننده نهایی کاهش چشمگیری یافت و اکنون به ۱۷۰ هزار تومان در هر کیلوگرم رسیده است.

کاهش نرخ مصوب کمپوست؛ تلاشی برای ثبات تولید

در راستای کاهش هزینه‌های تولید و تضمین تداوم عرضه قارچ در کشور، رئیس انجمن صنفی پرورش‌دهندگان قارچ اقدام به کاهش قیمت بستر رویش قارچ (کمپوست) کرد. بر اساس این تصمیم، قیمت هر کیلوگرم کمپوست ۱۰۰۰ تومان کاهش یافت.

نرخ مصوب جدید هر کیلوگرم کمپوست که پیش از این ۱۱ هزار و ۷۰۰ تومان اعلام شده بود، اکنون به ۱۰ هزار و ۷۰۰ تومان تقلیل یافته است. هدف از این اقدام، فراهم کردن زمینه تداوم تولید و جلوگیری از افزایش مجدد قیمت قارچ در بازار است.

تخلف در بازار کمپوست و فروش بالاتر از نرخ مصوب

با وجود ابلاغ رسمی نرخ جدید، بررسی‌های میدانی نشان می‌دهد که این محصول حیاتی به قیمت مصوب به فروش نمی‌رسد. تولیدکنندگان قارچ برای خرید کمپوست، به جای پرداخت ۱۰ هزار و ۷۰۰ تومان، مجبورند بیش از ۱۲ هزار تومان در هر کیلوگرم بپردازند. این تخلف مستقیماً بر هزینه تمام‌شده قارچ خوراکی تأثیر می‌گذارد و اعتراض شدید تولیدکنندگان را در پی داشته است.

تولیدکنندگان کمپوست، محصول خود را بالاتر از حداکثر قیمت مصوب اعلام شده توسط رئیس انجمن به فروش می‌رسانند. این گران‌فروشی، که انگیزه آن گردش مالی روزانه ۷۴ میلیارد تومانی حاصل از فروش هزار تن کمپوست است، در نهایت به اجحاف در حق مصرف‌کننده نهایی منجر می‌شود.

ابعاد مالی گران‌فروشی و عدم ابلاغ مصوبه

بر اساس آمار انجمن، در سال گذشته ۲۲۰ هزار تن قارچ خوراکی تولید شده است. با فرض اینکه برای تولید هر کیلوگرم قارچ، ۴ کیلوگرم کمپوست نیاز باشد، میزان تولید سالانه کمپوست حدود ۸۸۰ هزار تن برآورد می‌شود.

با در نظر گرفتن عدم اجرای قیمت مصوب و گران‌فروشی ۱۰۰۰ تومانی در هر کیلوگرم، تخمین زده می‌شود که تنها در یک ماه، معادل ۷۲ میلیارد تومان گران‌فروشی در این بازار صورت گرفته است که این رقم به صورت روزانه ۲.۴ میلیارد تومان است.

علت عدم اجرای قیمت مصوب

با وجود نامه رسمی رئیس انجمن مبنی بر کاهش نرخ مصوب کمپوست، ظاهراً این مصوبه هنوز توسط دبیر انجمن برای اجرا به صنایع تولیدکننده ابلاغ نشده است. در نتیجه، تعداد معدود شرکت‌های تولیدکننده کمپوست همچنان این محصول را با قیمت قبلی به بازار عرضه می‌کنند و دود این تخلف در نهایت به چشم مردم می‌رود.

مواد اولیه تولید کمپوست

مواد اصلی مورد نیاز برای تولید بستر رویش قارچ شامل آب، کود مرغی، مقداری گچ و گندم عقیم شده (به عنوان بذر) است. همچنین، هر یک کیلوگرم کلش به عنوان ماده اصلی، ۲.۸ برابر کمپوست تولید می‌کند. فصل خرید و ذخیره‌سازی سالانه کلش معمولاً از ابتدای فروردین تا ۳۰ تیر ماه است تا تولیدکنندگان از نوسانات قیمتی آینده مصون بمانند.