چالش‌های پرستاری در یزد؛ نیاز به ۷۰۰ نیروی جدید و عدم تناسب حقوق با سختی کار

وضعیت نیروی پرستاری در یزد و نیازهای آتی

احمد رضوی‌مقدم با اشاره به اینکه استاندارد ملی نسبت پرستار به تخت بیمارستانی معادل ۱.۷ پرستار به ازای هر تخت است، اعلام کرد که استان یزد در حال حاضر وضعیت بهتری نسبت به میانگین کشوری دارد. با این حال، برای تحقق کامل این استاندارد، نیاز مبرمی به جذب حداقل ۷۰۰ نیروی پرستاری جدید وجود دارد.

چالش‌های اقتصادی و موانع جذب نیرو

به گفته مدیر دفتر پرستاری دانشگاه علوم پزشکی یزد، با وجود برتری نسبی استان در تعداد پرستار، این حرفه با چالش‌های قابل توجهی دست و پنجه نرم می‌کند. مهم‌ترین این مسائل، عدم تناسب میان دریافتی‌ها و فشار کاری سنگین این شغل در کنار شرایط اقتصادی و تورمی موجود است.

مهم‌ترین دغدغه‌های مالی پرستاران

• کاهش جذابیت برای جوانان: تعیین حداقل حقوق برای پرستاران تازه‌وارد، جذابیت این حرفه را برای نیروهای جوان کاهش داده است.
• فشار اقتصادی مضاعف: وابستگی کارانه پرستاران به پرداختی‌های سازمان‌های بیمه‌گر و تأخیرهای مکرر در تسویه مطالبات، فشار اقتصادی زیادی را بر این قشر وارد می‌کند.
• تعرفه‌گذاری غیرواقعی: غیرواقعی بودن ضرایب تعرفه‌گذاری خدمات پرستاری و فقدان تعرفه برای برخی خدمات ارائه‌شده، از دیگر دغدغه‌های جدی است.
• تناقض در نظام پرداختی: الزام به انجام اضافه‌کار برای پوشش بخش‌های جدید در کنار اعمال مالیات پلکانی بر درآمد، یک تناقض آزاردهنده در نظام پرداختی ایجاد کرده است.

رضوی‌مقدم تصریح کرد که میزان حقوق و نحوه محاسبه اضافه‌کار پرستاران در سراسر کشور یکسان است. با این حال، میانگین کارانه دریافتی پرستاران در استان یزد به‌طور میانگین یک تا یک‌ونیم میلیون تومان در ماه بالاتر از متوسط کشوری گزارش شده است.

مشکل عدم تمایل فارغ‌التحصیلان به اشتغال

در حال حاضر، سه دانشکده پرستاری و دو دانشکده پیراپزشکی در استان یزد فعال هستند که در رشته‌های پرستاری، اتاق عمل و بیهوشی دانشجو می‌پذیرند. اگرچه ظرفیت ورودی این مراکز آموزشی می‌تواند نیازهای استان را در سطح نظری تأمین کند، اما به دلیل عوامل زیر، بسیاری از فارغ‌التحصیلان تمایلی به اشتغال در حرفه خود ندارند:

• پایین بودن جذابیت شغل پرستاری
• ناهماهنگی میان دریافتی و سختی کار
• انتظارات بالای جامعه از پرستاران
• نبود امکانات رفاهی مناسب

نقش حیاتی پرستاران و لزوم حمایت ویژه

پرستاران به عنوان هسته مرکزی نظام درمان، نقشی حیاتی در فرآیند مراقبت از بیماران ایفا می‌کنند و در تمامی شرایط، به‌ویژه در زمان بحران‌ها، بار اصلی مراقبت و پاسخ‌گویی به نیازهای بیماران را بر عهده دارند. علاوه بر وظایف تخصصی، پرستاران اغلب در غیاب سایر نیروها مانند پزشک، منشی و خدمات نیز پاسخ‌گوی نیازهای بیماران هستند.

با وجود این نقش محوری و سطح انتظار بالاتر جامعه از پرستاران، برنامه‌های حمایتی و رفاهی در نظر گرفته‌شده برای آنان تفاوتی با سایر کارکنان دولت ندارد و اعتبارات جداگانه‌ای برای این گروه اختصاص داده نشده است. شرایط کاری پرستاران به مراتب دشوارتر از بسیاری از کارکنان دیگر است.

مدیر دفتر پرستاری دانشگاه علوم پزشکی یزد تأکید کرد که اتخاذ رویکردی ویژه در زمینه رفاهیات و حمایت‌های شغلی می‌تواند نقش بسزایی در ارتقای توان جسمی و روانی، افزایش جذابیت شغل و ماندگاری نیروهای پرستاری داشته باشد.

محدودیت‌های دانشگاه در سیاست‌گذاری

وی در پایان خاطرنشان کرد که سیاست‌های جذب و نگهداشت نیروی انسانی در حوزه پرستاری تابع مقررات وزارت بهداشت و سازمان امور اداری و استخدامی کشور است و دانشگاه علوم پزشکی یزد در این زمینه خارج از چارچوب قوانین ابلاغی، امکان تصمیم‌گیری و سیاست‌گذاری مستقل ندارد.