تعیین مرجع رسیدگی به جرم غیبت از خدمت سربازی: دادگاه نظامی یا مراجع قضایی عمومی؟

مرجع رسیدگی به جرایم مشمولان قبل از شروع خدمت

مطابق ماده یک قانون مجازات جرایم نیروهای مسلح مصوب سال ۱۳۸۲، دادگاه‌های نظامی صرفاً به جرایم مربوط به وظایف خاص نظامی و انتظامی کلیه «افراد نظامی» رسیدگی می‌کنند.

نکته کلیدی این است که کارکنان وظیفه، طبق بند «و» همین ماده، تنها از تاریخ شروع خدمت تا پایان آن، فرد نظامی محسوب می‌شوند. بنابراین، مادامی که مشمول، خدمت خود را آغاز نکرده باشد، فرد نظامی تلقی نمی‌شود.

صلاحیت رسیدگی به جرم غیبت:

• رسیدگی به جرایم ارتکابی مشمولان؛ از جمله عدم معرفی در موعد مقرر قانونی (غیبت) و ارتکاب بزه غیبت از خدمت سربازی، بر عهده مراجع قضایی عمومی است.
• این بزه (موضوع بند ۲ ماده ۵۸ قانون خدمت وظیفه عمومی) قبل از شروع به خدمت تحقق می‌یابد و مرتکب در زمان ارتکاب، فرد نظامی محسوب نمی‌شود.

مجازات و نحوه رسیدگی به جرم غیبت

اگرچه رسیدگی به جرم غیبت قبل از شروع خدمت در صلاحیت مراجع عمومی است، اما مجازات آن بر اساس قوانین نظامی تعیین می‌شود. مقنن، مرتکب بزه غیبت از خدمت وظیفه عمومی را به عنوان «فراری» محسوب کرده است.

مستندات قانونی مجازات و رسیدگی:

• مجازات فرار از خدمت: در مواد ۵۹ و ۶۰ قانون مجازات جرایم نیروهای مسلح تعیین شده است. لذا مجازات مرتکبین بزه موضوع بند ۲ ماده ۵۸ اصلاحی قانون خدمت وظیفه عمومی نیز مطابق همین مواد تعیین می‌شود.
• ترتیب رسیدگی: ترتیب رسیدگی به بزه غیبت از خدمت وظیفه عمومی (موضوع بند ۲ ماده ۵۸ قانون خدمت وظیفه عمومی مصوب ۱۳۶۳) مطابق با آیین‌نامه اجرایی این قانون انجام می‌گیرد.

کارشناسان تاکید کردند که بزه غیبت از خدمت وظیفه عمومی که قبل از شروع خدمت رخ می‌دهد، در مراجع قضایی عمومی مورد رسیدگی قرار می‌گیرد و مجازات آن بر اساس مواد ۵۹ و ۶۰ قانون مجازات جرایم نیروهای مسلح تعیین می‌شود.