چالش‌های محیط‌بانان پلنگ دره قم: حقوق نامتناسب، کمبود تجهیزات و خطرات شبانه‌روزی

روایت یک روز کاری پرخطر: از طلوع تا شب‌مانی

امید محبیان، با چهار سال سابقه کار در منطقه حفاظت‌شده پلنگ دره قم، درباره روال کاری خود توضیح داد. او می‌گوید روز کاری‌اش معمولاً پیش از طلوع آفتاب آغاز می‌شود. پس از بررسی تجهیزات و خودرو، مسیر گشت مشخص شده و وارد منطقه می‌شوند. این گشت‌ها اغلب شامل ساعت‌ها پیاده‌روی در مسیرهای صعب‌العبور و طولانی است.

محبیان تأکید کرد که خطر همواره در کمین است؛ از درگیری‌های احتمالی با شکارچیان غیرمجاز گرفته تا مواجهه با حیوانات وحشی و تحمل سرمای شدید یا گرمای طاقت‌فرسا. با این حال، او عشق به طبیعت و آگاهی از نقش خود در حفظ حیات گونه‌های جانوری را انگیزه اصلی تحمل این سختی‌ها می‌داند.

مطالبات اصلی: بهبود معیشت و تجهیزات مناسب

مهم‌ترین نیاز محیط‌بانان، بهبود وضعیت معیشتی و تأمین تجهیزات مناسب است. محبیان با اشاره به فعالیت شبانه‌روزی در شرایط دشوار، اظهار داشت:

متأسفانه حقوق و مزایای محیط‌بانان آنگونه که باید با سختی کارشان تناسبی ندارد. ما شبانه‌روز در شرایط دشوار فعالیت می‌کنیم، با این حال عشق به طبیعت ما را سر پا نگه می‌دارد.

امیر کوهی، دیگر محیط‌بان منطقه، نیز بر این نکته صحه گذاشت و نیازهای ضروری یک محیط‌بان را بر اساس تجربه شخصی خود چنین برشمرد:

• تجهیزات شخصی مناسب.
• تجهیزات مناسب برای دفاع در برابر حوادث و اتفاقات.
• ماشین و موتور مناسب، سالم و با کیفیت برای هر منطقه.
• البسه و کفش مناسب.

هر دو محیط‌بان ابراز امیدواری کردند که مسئولان با توجه ویژه به وضعیت معیشتی و ایمنی، حمایت واقعی خود را از این قشر نشان دهند.

عملیات‌های بازدارنده در پلنگ دره

محیط‌بانان پلنگ دره در ماه‌های اخیر عملیات‌های موفقی را برای مقابله با تخلفات انجام داده‌اند:

دستگیری شکارچیان غیرمجاز

محبیان به آخرین مأموریت بازدارنده اشاره کرد که طی آن، گزارشی از شکار غیرمجاز دریافت شد. پس از ردیابی و تحقیقات، توانستند با دریافت مجوز تفتیش، دو شکارچی متخلف را در منزلشان در یکی از روستاهای مجاور دستگیر کنند. وی از استقبال مردم محلی از این اقدام ابراز خرسندی کرد و همکاری جوامع محلی را دلگرم‌کننده دانست.

توقف حفاری غیرقانونی

امیر کوهی نیز از عملیات دستگیری تعدادی از اتباع خارجی خبر داد که بدون مجوز اقدام به حفاری چاه در داخل منطقه کرده بودند. خوشبختانه با هماهنگی نیروی انتظامی، این کار متوقف و از تخریب بیشتر منطقه جلوگیری شد.

نقش آموزش و فناوری در حفاظت از طبیعت

محیط‌بانان برای ترغیب مردم محلی به همکاری، بر گفت‌وگو و آموزش تأکید دارند. محبیان توضیح داد که با برگزاری جلسات آموزشی در مدارس، با کشاورزان و دامداران، تلاش می‌کنند تا نگاه مردم را تغییر دهند و به آن‌ها بفهمانند که حفاظت از پوشش گیاهی به معنای حفظ آب و خاک و در نهایت به نفع زندگی خودشان است. او احترام و اعتماد متقابل را کلید موفقیت در این مسیر می‌داند.

در بخش دیگری از گفت‌وگو، محیط‌بانان بر لزوم استفاده از فناوری‌های نوین تأکید کردند:

• پهپادها: امکان رصد مناطق وسیع و خطرناک که گشت زمینی در آن‌ها دشوار است.
• دوربین‌های حرارتی و زوم بالا: تشخیص رد حرکت حیوانات یا خودروهای مشکوک.
• مستندسازی: استفاده از تصاویر هوایی برای تولید محتوای آموزشی و افزایش آگاهی عمومی.

کوهی نیز با ورود علم و فناوری روز و هوشمندسازی مناطق کاملاً موافق بود و اظهار داشت که این امر هیچ‌گونه منافاتی با کار محیط‌بانی ندارد، مشروط بر اینکه آموزش‌های لازم انجام شود.

محبیان در پایان، محیط‌بان آینده را ترکیبی از مهارت‌های میدانی، دانش فنی و توانایی روایتگری از طبیعت دانست و گفت: "محیط‌بان آینده فقط محافظ طبیعت نیست، بلکه سفیر و راوی زیبایی‌های آن برای مردم است."