اعلام سه محور اصلی وزارت صمت: از تولید بنزین E5 تا تخصیص ۶ همت برای نوسازی صنایع

رئیس هیئت عامل ایدرو، ضمن تشریح اقدامات کلان وزارت صنعت، معدن و تجارت برای کاهش آلایندگی و دستیابی به هوای پاک، از آغاز تولید بنزین حاوی بیواتانول (E5) و برنامه‌ریزی برای تخصیص ۶ همت منابع مالی جهت نوسازی صنایع در سال ۱۴۰۵ خبر داد. این اقدامات در سه محور اصلی ارتقای سوخت، نوسازی ناوگان حمل و نقل و بازسازی صنایع دنبال می‌شوند که هر یک تأثیر بسزایی در تحقق اهداف زیست‌محیطی کشور دارند.

محور اول: جایگزینی بیواتانول با MTBE در تولید بنزین

پروژه جایگزینی بیواتانول به عنوان اکتان‌افزا به جای MTBE، که در ۹۰ کشور جهان مورد استفاده قرار می‌گیرد، با پیگیری‌های ایدرو، سازمان برنامه، وزارت اقتصاد و سازمان خصوصی‌سازی با موفقیت به بهره‌برداری رسیده است. تمام اقدامات توسط خودروسازان، ایدرو و شرکت پخش و پالایش انجام شد و نتایج تست‌های عملیاتی آن موفقیت‌آمیز بوده است.

به‌صورت عملیاتی، بنزین حاوی اکتان افزای بیواتانول از طریق پالایشگاه آبادان در استان خوزستان توزیع شد. این واحد در اردیبهشت‌ماه امسال به بهره‌برداری رسید و تاکنون بیش از پنج میلیون لیتر اتانول به شرکت پخش و پالایش و پالایشگاه آبادان تحویل داده‌ایم.

ظرفیت تولید و دستاوردهای زیست‌محیطی

این شرکت با ظرفیت تولید سالانه ۶۰ میلیون لیتر اتانول، زمینه تولید ۱.۲ میلیارد لیتر بنزین E5 (ترکیب پنج درصد اتانول) را فراهم می‌کند. این نوع بنزین علاوه بر حذف حدود ۸۵ میلیون لیتر MTBE از چرخه تولید، موجب افزایش اکتان سوخت نیز می‌شود. این طرح از نظر زیست‌محیطی اثرات قابل‌توجهی دارد:

• کاهش انتشار ۲۰ هزار تُن مونوکسید کربن.
• کاهش انتشار ۳۵۰۰ تُن هیدروکربن.
• کاهش انتشار ۵۵ هزار تُن دی اکسید کربن.
• کاهش انتشار سه تُن ذرات معلق ۲.۵ میکرون.

برنامه‌های توسعه‌ای

پروژه نخست به پایان رسیده و پروژه دوم در حال اجراست که پیش‌بینی می‌شود در سال ۱۴۰۵ به بهره‌برداری برسد. با اجرای آن، امکان افزایش تولید از ۱.۲ به ۲.۴ میلیارد لیتر بنزین فراهم می‌شود. این پروژه ظرفیت ایجاد ۳۰ واحد مشابه در کشور را دارد و در صورت تحقق آن، کل بنزین تولیدی کشور می‌تواند با اتانول جایگزین MTBE شود.

محور دوم: نوسازی ناوگان حمل و نقل و اسقاط خودرو

ضرورت واردات تاکسی‌های اقتصادی

در خصوص نوسازی ناوگان حمل و نقل، تأکید شد که تجربه نشان داده است هر دو مسیر واردات و الزام خودروساز داخلی باید کنار هم و مرحله‌ای دنبال شوند. در کوتاه‌مدت، واردات محدود و هدفمند تاکسی‌های اقتصادی (مخصوصاً برقی) برای تنظیم بازار و افزایش رقابت ضروری است.

انحصار استفاده از دو مدل داخلی در تاکسیرانی، باعث خفگی رقابت و توقف نوسازی شده است؛ باید شورای عالی ترافیک در خصوص تنوع محصولات تاکسی تسریع شود.

آمار اسقاط خودرو و اقتصاد چرخشی

طرح اسقاط خودروها در راستای تحقق اقتصاد چرخشی و استفاده مجدد از منابع، اهمیت بالایی دارد. آمار اسقاط خودروها به شرح زیر است:

• سال گذشته: ۳۵۰ هزار خودرو اسقاط شد که حدود ۱۷۵ هزار تُن ورق و ۳۵ کیلوگرم مس از هر خودرو وارد چرخه بازیافت شد.
• از ابتدای سال جاری تاکنون: ۱۱۶ هزار خودرو اسقاط شده و موتورسیکلت‌ها نیز به این طرح اضافه شده‌اند.

برنامه‌های جدید اسقاط متناسب با تولید و واردات خودرو در دست تدوین است.

محور سوم: نوسازی و بازسازی صنایع فرسوده

در واحدهای صنعتی که طرح نوسازی اجرا شده، حدود ۳۰ درصد کاهش مصرف انرژی حاصل شده و کیفیت محصولات، رقابت‌پذیری و رشد تولید نیز افزایش یافته است. نوسازی فقط در حوزه سخت‌افزاری نیست، بلکه در بخش نرم‌افزاری شامل اصلاح ساختار مدیریتی، مالی، منابع انسانی و به‌روزرسانی ماشین‌آلات نیز انجام می‌شود.

تخصیص منابع مالی و برنامه‌ریزی ۱۴۰۵

تاکنون ۲۷۰ واحد صنعتی در پلتفرم نوسازی ثبت‌نام کرده‌اند و در مراحل بررسی و معرفی به بانک قرار دارند. با توجه به ناترازی انرژی در کشور، اجرای این طرح‌ها می‌تواند ما را سریع‌تر به اهداف توسعه‌ای برساند. سازمان برنامه حمایت لازم را انجام می‌دهد و بناست سال ۱۴۰۵ را سال نوسازی و بازسازی واحدهای صنعتی قرار دهیم. برای این بخش حدود ۶ همت منابع مالی پیش‌بینی شده است.

نقش ایدرو و تسهیلات قانونی

ایدرو در این حوزه نقش مدیریت، تسهیل‌گری و صدور مجوز را دارد. همچنین در برنامه هفتم توسعه پیش‌بینی شده است که واردات ماشین‌آلات و تجهیزات برای طرح‌های نوسازی و بازسازی از پرداخت حقوق گمرکی معاف باشد. برآورد اولیه این است که در سال نخست، حدود ۲۰۰ تا ۳۰۰ واحد صنعتی در دستور کار قرار گیرند.

در پاسخ به پرسشی درباره واحدهای راکد صنعتی، تأکید شد که همه واحدهایی که نوسازی می‌شوند الزاماً راکد نیستند، اما برخی از واحدهای راکد نیز با نوسازی به چرخه تولید بازمی‌گردند. با این حال، بعضی از واحدهای راکد که قابلیت بازسازی ندارند، باید از چرخه خارج شوند.