رأی حقوقی قوه قضاییه: ملاک پرداخت مهریه «سکه بهار آزادی بانکی» است

اعلام نظر رسمی اداره کل حقوقی قوه قضاییه

در پی بروز ابهامات و اختلافات متعدد در محاکم قضایی، اداره کل حقوقی قوه قضاییه جمهوری اسلامی ایران با صدور یک اعلامیه، به این موضوع مهم حقوقی پاسخ داد و ملاک عمل را مشخص کرد. این اعلامیه بر چند اصل کلیدی تأکید دارد:

• تفسیر قرارداد: احراز قصد مشترک طرفین قرارداد (عقد ازدواج) امری قضایی است و بر عهده مرجع رسیدگی‌کننده خواهد بود.
• ملاک پیش‌فرض: با استناد به مواد ۲۲۴ و ۲۲۵ قانون مدنی، آنچه از تعیین «سکه بهار آزادی» به عنوان مهریه به ذهن متبادر می‌شود، «سکه بهار آزادی بانکی» است.
• برائت ذمه: ذمه زوج با تحویل این قسم از مسکوکات طلا، بریء می‌شود؛ مگر آن‌که خلاف این قصد به اثبات برسد.

مفهوم «سکه بهار آزادی بانکی» و برائت ذمه

این نظر حقوقی، در واقع یک پیش‌فرض قانونی را برای حل اختلافات تعیین می‌کند. در شرایطی که طرفین به صراحت نوع سکه را مشخص نکرده باشند، دادگاه‌ها باید سکه بانکی را ملاک قرار دهند.

منظور از عبارت «ذمه زوج بریء می‌شود» این است که با پرداخت سکه بانکی، شوهر تعهد مالی خود را اجرا کرده و دیگر هیچ‌گونه بدهی یا تعهدی در خصوص مهریه بر عهده او نیست.

بنابراین، اگرچه «قصد مشترک» طرفین قرارداد ازدواج، همچنان ملاک اصلی برای تعیین نوع سکه است و توسط دادگاه احراز می‌شود، اما در صورت بروز اختلاف و عدم وجود دلیل بر قصد خلاف، عرف و قانون، مقصود را «سکه بهار آزادی بانکی» می‌داند.