پیشگیری از یبوست عملکردی در کودکان: هشدار فوق تخصص گوارش درباره عوارض مدرسه

شناسایی سه دوره حساس برای بروز اختلال

دکتر ساناز مهربانی، عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی بابل، در همایش سلامت دانش‌آموزان اظهار داشت که یبوست عملکردی شایع‌ترین نوع یبوست در کودکان محسوب می‌شود و خانواده‌ها باید نسبت به این موضوع آگاهی و توجه کافی داشته باشند.

به گفته این فوق تخصص، بروز این مشکل در سه مقطع سنی کودکان بیشتر مشاهده می‌شود که هر کدام دلایل خاص خود را دارند:

• شروع تغذیه‌ی کمکی: به دلیل تغییر ناگهانی رژیم غذایی و دریافت ناکافی مایعات و مواد غذایی حاوی فیبر.
• دوران آموزش توالت رفتن: ناشی از آموزش نادرست یا اعمال فشار و اجبار بیش از حد والدین بر کودک.
• ایام مدرسه: بسیاری از دانش‌آموزان به دلایل بهداشتی یا احساس خجالت، از استفاده از سرویس‌های بهداشتی مدرسه خودداری می‌کنند.

عواقب نگه‌داشتن مدفوع و عوارض جدی

دکتر مهربانی تأکید کرد که در شرایط خودداری کودک از دفع، او به مرور رفتار نگه‌داشتن مدفوع را در پیش می‌گیرد. این رفتار می‌تواند منجر به مجموعه‌ای از مشکلات جدی شود که شامل:

• یبوست شدید و مزمن
• درد مزمن شکم
• کثیف شدن لباس زیر
• بوی بد دهان
• حتی بی‌اختیاری ادراری در ایام مدرسه

«والدین باید نسبت به این علائم هوشیار باشند و از هرگونه اجبار یا تنبیه کودک در زمینه‌ی توالت رفتن به شدت پرهیز کنند.»

راهکارهای پیشگیری و نقش حیاتی مدارس

این متخصص گوارش و کبد کودکان ضمن اشاره به اهمیت هوشیاری والدین، اقدامات مهمی را برای پیشگیری از بروز یبوست عملکردی در کودکان برشمرد:

• تشویق: استفاده‌ی منظم، بدون عجله و در محیط آرام از توالت در منزل.
• رژیم غذایی: مصرف کافی مایعات و مواد غذایی حاوی فیبر مانند میوه‌ها، سبزیجات و غلات سبوس‌دار.

وی افزود: در صورت مشاهده‌ی علائم یبوست در کودک، به ویژه اگر با درد شکم یا بی‌اختیاری همراه باشد، مراجعه به موقع به پزشک فوق تخصص گوارش کودکان و پیگیری دقیق درمان ضروری است تا از بروز عوارض و مشکلات بعدی جلوگیری شود.

دکتر مهربانی در پایان بر نقش حیاتی محیط آموزشی تأکید کرد و تصریح نمود: ایجاد محیط بهداشتی و مناسب در مدارس برای استفاده‌ی راحت و بدون استرس از سرویس‌های بهداشتی، نقشی کلیدی در پیشگیری از این اختلال شایع در میان دانش‌آموزان دارد.