آزادی نیکولا سارکوزی پس از سه هفته حبس؛ رئیس‌جمهور سابق فرانسه تحت نظارت قضائی

جزئیات آزادی و وضعیت حقوقی

نیکولا سارکوزی، رئیس‌جمهور پیشین فرانسه، تنها سه هفته پس از آغاز دوران محکومیت پنج ساله خود به جرم «توطئه» و دریافت پول از معمر قذافی، دیکتاتور سابق لیبی، از زندان آزاد شد. این آزادی زودهنگام مشروط به نظارت‌های سختگیرانه قضائی و محدودیت‌های جدی از جمله ممنوعیت خروج از کشور است و پرونده جنجالی او همچنان در مسیر دادگاه تجدیدنظر قرار دارد.

آقای سارکوزی که ۷۰ سال دارد، در تاریخ ۲۱ اکتبر سال جاری میلادی، به دلیل اتهام توطئه برای تأمین مالی کمپین انتخاباتی ۲۰۰۷ خود از طریق دریافت پول از معمر قذافی، به پنج سال حبس محکوم شده بود. اندکی پس از موافقت دادگاه با درخواست وکلایش برای آزادی زودهنگام، خودروی او در حال ترک زندان «لاسانته» پاریس دیده شد و سپس به خانه او در غرب پاریس رسید.

نظارت سختگیرانه و محدودیت‌های قضائی

کریستوف اینگرین، یکی از وکلای آقای سارکوزی، این آزادی را «گامی به جلو» توصیف کرد و اعلام نمود که تیم حقوقی برای دادگاه تجدیدنظر که قرار است در ماه مارس برگزار شود، آماده می‌شوند. آزادی سارکوزی مشروط به چندین محدودیت است:

• تحت نظارت سختگیرانه قضائی خواهد بود.
• اجازه خروج از خاک فرانسه را نخواهد داشت.
• حق تماس با هیچ یک از کارمندان وزارت دادگستری را ندارد.
• اجازه تماس با سایر شاهدان «پرونده لیبی» را نخواهد داشت.

دامین برونه، دادستان عمومی، توصیه کرده بود که درخواست آزادی سارکوزی پذیرفته شود، اما بر عدم تماس او با شاهدان پرونده تأکید کرد.

حواشی ملاقات وزیر دادگستری و تجربه زندان

ملاقات ژرالد دارمانین، وزیر دادگستری فرانسه، با رئیس‌جمهور پیشین در طول دوران حبس، حاشیه‌ساز شد. پس از این دیدار، ۳۰ وکیل فرانسوی علیه آقای دارمانین شکایت کرده و آن را «تضاد منافع» خواندند، با این استدلال که وزیر دادگستری دوست و همکار سابق آقای سارکوزی است.

آقای سارکوزی در طول مدت حبس خود در سلولی در بخش انفرادی زندان نگهداری می‌شد و دو محافظ نیز در سلول‌های مجاور او مستقر بودند. او در صحبت ویدیویی با دادگاه پاریس، دوران حبس انفرادی خود را «خسته‌کننده» و «یک کابوس» توصیف کرد.

آقای سارکوزی که همواره هرگونه تخلفی را انکار کرده است، در دادگاه تأکید کرد که هرگز «فکر دیوانه‌وار» درخواست پول از معمر قذافی را نداشته و افزود: «هرگز به کاری که انجام نداده‌ام اعتراف نخواهم کرد.»

ابعاد تاریخی و سوابق قضائی

نیکولا سارکوزی، نخستین رهبر سابق فرانسوی است که از زمان جنگ جهانی دوم تا کنون زندانی می‌شود؛ پیش از او مارشال فیلیپ پتن، رهبر فرانسوی همدست نازی‌ها، در سال ۱۹۴۵ به جرم خیانت زندانی شده بود.

آقای سارکوزی با گرایش راست میانه، از سال ۲۰۰۷ تا ۲۰۱۲ میلادی رئیس‌جمهور فرانسه بود و از زمان کناره‌گیری از سمت خود، به دلایل مختلفی تحت پیگرد قانونی قرار گرفته است. در ماه مارس ۲۰۲۱ نیز دادگاهی در فرانسه، آقای سارکوزی را به دلیل تلاش برای رشوه دادن به یک قاضی جهت دریافت اطلاعات محرمانه مجرم شناخته بود. او محکومیت آن پرونده را در خانه و با استفاده از پابند الکترونیکی سپری کرد.

کارلا برونی-سارکوزی (همسرش) و همچنین دو پسرش، ژان و پیر، در جلسه دادگاه حضور داشتند.