ثبت ۱۳۹ هزار بیمار دیابتی در گیلان؛ هزینه ۶۰۰ میلیون ریالی هر بیمار دیالیزی برای نظام سلامت

اهمیت و ارکان خودمراقبتی

خودمراقبتی شامل مجموعه‌ای از رفتارهای آگاهانه است که فرد برای حفظ و ارتقای سلامتی خود انجام می‌دهد. این رفتارها نقش کلیدی در پیشگیری و کنترل بیماری‌های مزمن دارند.

ارکان اصلی خودمراقبتی عبارتند از:

• رعایت بهداشت فردی و تغذیه سالم
• تحرک بدنی منظم (مانند پیاده‌روی ۳ تا ۴ بار در هفته) و خواب کافی
• پی‌گیری درمان‌های پزشکی و مصرف صحیح داروها
• اندازه‌گیری دوره‌ای قند خون، فشار خون و کلسترول

پرهیز از غذاهای فست‌فود و نوشیدن آب کافی نیز نمونه‌هایی از رفتارهای ضروری خودمراقبتی محسوب می‌شوند.

دیابت: بیماری متابولیک مزمن

دیابت یک بیماری مزمن متابولیک است که در آن هورمون انسولین (ترشح‌شده از لوزالمعده) در هدایت گلوکز به سمت سلول‌های بدن ناتوان می‌شود. در نتیجه، گلوکز به جای ورود به سلول‌ها، در خون انباشته شده و سطح قند خون افزایش می‌یابد.

علائم هشداردهنده دیابت

شناخت علائم اولیه دیابت برای تشخیص زودهنگام حیاتی است. این علائم شامل موارد زیر هستند:

• افزایش تشنگی و خشکی دهان، ادرار مکرر
• خستگی و تاری دید
• کاهش وزن بی‌دلیل
• بی‌حسی یا سوزن سوزن شدن در دست‌ها یا پاها
• بهبود کُند زخم‌ها یا بریدگی‌ها و عفونت‌های ادراری مکرر

راهکارهای کلیدی پیشگیری و کنترل

پیشگیری از دیابت نوع ۲ نیازمند تغییرات جدی در سبک زندگی است. رژیم غذایی سالم، فعالیت بدنی منظم و مدیریت وزن می‌تواند خطر ابتلا به این بیماری را به طور موثری کاهش دهد.

توصیه‌های تغذیه‌ای و ورزشی

• حذف قند و کربوهیدرات‌های تصفیه‌شده: کاهش یا حذف شکر و کربوهیدرات‌های تصفیه‌شده از رژیم غذایی.
• افزایش فیبر: مصرف رژیم غذایی با فیبر بالا، مانند میوه‌ها، سبزیجات و غلات کامل.
• نوشیدنی‌ها: نوشیدن آب به عنوان نوشیدنی اولیه و اجتناب از نوشیدنی‌های قندی.
• ورزش منظم: تحرک بدنی و ورزش منظم نقش موثری در کنترل قند خون دارد.
• ترک عادات مضر: کاهش مصرف غذاهای فرآوری‌شده و ترک سیگار.

رویکرد طب سنتی

در طب سنتی نیز بر مصرف غذاهای طبیعی و مغذی تاکید می‌شود. همچنین استفاده از گیاهان دارویی نظیر دارچین، زردچوبه، زنجبیل و برگ گلابی در کنار ورزش و تحرک جسمی، برای تنظیم قند خون توصیه شده است.

آمار نگران‌کننده در گیلان و هزینه‌های درمان

دکتر سیدمهدی سلیمانی ضیابری، معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی گیلان، با ابراز نگرانی از افزایش بیماری‌های غیرواگیر در استان، اظهار داشت: «بر اساس آخرین آمار، در سه ماه نخست امسال ۱۳۹ هزار و ۷۷۴ بیمار دیابتی در سامانه سیب دانشگاه علوم پزشکی گیلان ثبت‌ شده‌اند.»

وی تاکید کرد که دیابت، فشار خون بالا، چربی خون و چاقی از عوامل اصلی بروز بیماری‌های قلبی و عروقی هستند و متاسفانه درصد قابل‌توجهی از مبتلایان به دیابت و فشار خون از بیماری خود بی‌اطلاع هستند. این بی‌اطلاعی می‌تواند به عوارض جبران‌ناپذیری مانند نابینایی، نارسایی کلیوی و سکته مغزی منجر شود.

دکتر سلیمانی ضیابری با اشاره به بار مالی سنگین این بیماری‌ها بر نظام سلامت، افزود: «یک بیمار دیالیزی ماهانه حدود ۶۰۰ میلیون ریال برای نظام سلامت هزینه دارد. در حالی که با تشخیص به‌موقع بیماری‌های زمینه‌ای، می‌توان از تحمیل این هزینه‌ها و رنج انسانی پیشگیری کرد.»

وی کلید اصلی مقابله با این بیماری‌ها را آموزش عمومی و پیشگیری دانست و خاطرنشان کرد که آگاهی جامعه نسبت به تغذیه سالم، فعالیت بدنی منظم و پرهیز از دخانیات و الکل، می‌تواند مانع از بروز بسیاری از بیماری‌های مزمن شود.

هفته ملی دیابت (۱۷ تا ۲۳ آبان)

در راستای افزایش آگاهی عمومی، «۱۷ تا ۲۳ آبان» هفته ملی دیابت نامگذاری شده است. پیام‌های کلیدی این هفته بر تاثیر دیابت بر تمام مراحل زندگی از جمله کودکی، سال‌های باروری، سن کار و سالمندی تمرکز دارد.

روز شمار این هفته بر موضوعات مختلفی تاکید دارد:

• دیابت در مراحل مختلف زندگی
• دیابت و آموزش
• دیابت و رسانه
• دیابت و سیاستگذاری موثر
• دیابت و تغذیه
• دیابت و محیط کار
• دیابت و فعالیت بدنی