حراج سکه بانک مرکزی در مرحله ۸۸؛ کاهش سودآوری و چالش‌های نقدشوندگی

کاهش سودآوری حراج سکه؛ جذابیت خرید دولتی به نصف رسید

حراج سکه بانک مرکزی در حالی به ایستگاه هشتاد و هشتم خود رسیده که جذابیت اقتصادی آن برای متقاضیان به شدت کاهش یافته است. بررسی‌ها نشان می‌دهد حاشیه سود خرید سکه تمام بهار آزادی دولتی در مقایسه با بازار آزاد، در جلسه اخیر به نصف میزان ثبت شده در حراج‌های ابتدایی سال گذشته رسیده است. این کاهش سودآوری، در کنار چالش‌های تحویل و مشکلات نقدشوندگی، خریداران را با نگرانی‌های جدی مواجه کرده است.

کاهش چشمگیر حاشیه سود در معاملات اخیر

آخرین حراج سکه پیش از جلسه شماره ۸۸، روز چهارشنبه ۱۴ آبان برگزار شد. در این جلسه، کمی بیش از ۹ هزار قطعه سکه تمام بهار آزادی با متوسط قیمت ۱۰۶ میلیون و ۸۲۲ هزار تومان به خریداران فروخته شد. تفاوت قیمت این سکه‌ها نسبت به نرخ بازار آزاد در همان روز، تنها حدود چهار درصد بود.

قیمت سکه تمام بهار آزادی طرح جدید در بازار آزاد در آن روز ۱۱۱ میلیون و ۳۶۰ هزار تومان اعلام می‌شد. به این ترتیب، اگر متقاضی هر پنج قطعه سهمیه خود را از نوع تمام سکه انتخاب می‌کرد، بابت هر سکه چهار میلیون و ۵۳۸ هزار تومان و در مجموع برای پنج سکه، ۲۲ میلیون و ۶۹۰ هزار تومان کمتر از بازار آزاد هزینه کرده بود.

مقایسه سودآوری با حراج‌های سال گذشته

ارزش واقعی سود خرید سکه دولتی، با مقایسه ارقام سال گذشته بیشتر مشخص می‌شود. فروردین پارسال، زمانی که سکه تمام بهار آزادی برای اولین بار به حراج سکه‌های بانک مرکزی اضافه شد، با میانگین قیمت ۴۱ میلیون و ۶۸ هزار تومان تحویل خریداران گردید.

در آن برهه، قیمت سکه تمام بهار آزادی در بازار آزاد ۴۴ میلیون و ۴۵۶ هزار تومان بود و تفاوت تقریباً ۱۷ میلیون تومانی بابت خرید هر پنج سکه را نشان می‌داد. این تفاوت حاکی از سودی نزدیک به هشت درصد بابت سکه‌ها بود که اکنون این میزان سود به نصف کاهش یافته است.

این در حالی است که تفاوت قیمت خرید و فروش سکه در بازار آزاد نیز از حاشیه سود مذکور می‌کاهد، چرا که هیچ صرافی حاضر به خرید سکه به قیمت فروش نیست.

چالش‌های نقدشوندگی: سکه‌های بدون پلمب و قیمت پیشنهادی صرافی‌ها

کاهش حاشیه سود، تنها نگرانی خریداران سکه دولتی نیست. یکی از مصائبی که از همان پیش‌فروش‌های ابتدایی برای متقاضیان وجود داشته، مسئله تحویل سکه‌های بدون وکیوم و پلمب است. بخشی از صراف‌های بازار تمایلی به خرید این مدل سکه‌ها نشان نمی‌دهند.

نتیجه مذاکره با صراف‌ها عموماً منجر به پیشنهادی زیر قیمت بازار می‌شود. صرافی‌ها که معمولاً سکه‌های سایر خریداران را یک تا دو درصد پایین‌تر از نرخ فروش می‌خرند، به بهانه‌های مختلف بر روی سکه‌های بانک مرکزی ایراد گذاشته و نرخی پایین‌تر از نرخ خرید آن روز به متقاضیان پیشنهاد می‌دهند. بانک مرکزی نیز در جریان این موضوع قرار دارد و زمزمه‌هایی مبنی بر عرضه سکه‌های مرکز مبادله با وکیوم‌های جدید به گوش می‌رسد.

مراحل پیچیده و هزینه‌های جانبی تحویل

سومین چالش، پشت سر گذاشتن مراحل مختلف خرید و تحویل سکه از مرکز مبادله است. متقاضی باید پس از ایجاد حساب کاربری و تعریف کیف پول، مبلغ مورد نظر را یک روز قبل از برگزاری حراج واریز کند.

پس از برگزاری جلسه و موفقیت در حراج، تحویل فیزیکی سکه‌ها حدود دو هفته زمان می‌برد. هزینه‌های جانبی این فرآیند عبارتند از:

• تحویل هر قطعه سکه در زمان بدون هزینه انبارداری: ۳۰ هزار تومان
• هزینه نگهداری روزانه سکه‌ها توسط بانک‌ها (پس از اتمام مهلت رایگان): ۵۰ هزار تومان