کلاهبرداری جدید با تورهای ارزان؛ افزایش قیمت پس از قرارداد و ضبط پیش‌پرداخت مسافر

روایت یک قربانی از تورهای ارزان فریبنده

یکی از مشتریانی که قربانی این شیوه فریبکارانه شده است، اعلام کرد که پس از یافتن شماره تلفن یک دفتر مسافرتی از طریق تبلیغات گسترده تورهای ارزان در شبکه‌های مجازی، تور مورد نظر را با قیمت تبلیغاتی خریداری و یک سوم مبلغ آن را پرداخت کرده است. این مسافر که از خرید توری با قیمتی کمتر از نصف نرخ بازار خوشحال بود، بلافاصله با تماس دفتر مواجه شد.

افزایش قیمت ناگهانی و شرط کنسلی

دفتر مسافرتی به مسافر اعلام می‌کند که هتل مورد نظر «اشباع» شده و برای رزرو هتلی دیگر، باید مبلغ بیشتری پرداخت شود. در پی این درخواست غیرمنتظره، مسافر تصمیم به لغو تور و بازپس‌گیری مبلغ پرداختی خود می‌گیرد، اما با پاسخ قاطع دفتر مواجه می‌شود:

«مبلغ دریافت شده برای خرید بلیت هواپیما هزینه شده و بنابراین هزینه‌ای که پرداخته‌اید سوخت می‌شود.»

در نهایت، مسافر مجبور به پرداخت مبلغ بیشتر شده و برخلاف تصور اولیه، سفر خود را با همان قیمت اصلی بازار انجام می‌دهد. بسیاری از مسافران نیز پس از راستی‌آزمایی و مشاهده یکسان بودن هزینه نهایی با نرخ‌های بازار، از خرید منصرف شده و اقدام به شکایت می‌کنند.

هشدار رسمی رئیس انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرتی

«حرمت‌الله رفیعی»، رئیس انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرتی ایران، با انتقاد شدید از این شیوه کلاهبرداری جدید، توضیح داد که این پدیده از اوایل دهه نود رواج یافته است. او تاکید کرد که تعداد کمی از دفاتر و آژانس‌های مسافرتی، که عموماً غیرمجاز هستند یا حتی برخی دفاتر مجوزدار، نسبت به فروش تور با قیمت‌های غیرواقعی (کمتر از نرخ بازار) اقدام می‌کنند.

سوءاستفاده از مفاد قرارداد و تضییع حقوق مسافر

به گفته رفیعی، این دفاتر با سوءاستفاده از مفاد قراردادهای گشت‌های خارجی، مبلغ قرارداد را به صورت غیرمتعارف افزایش می‌دهند. مفادی که در شرایط خاص اجازه افزایش نرخ (مانند افزایش نرخ بلیت) یا جایگزینی هتل مشابه را می‌دهند، به دستاویزی برای افزایش قیمت تبدیل شده‌اند. همچنین، در صورت درخواست کنسلی از سوی مسافر، کل مبلغ پیش‌پرداخت را به بهانه «چارتر بودن پرواز» و موارد مشابه، به عنوان جریمه ضبط می‌کنند.

رئیس انجمن دفاتر خدمات مسافرت هوایی و جهانگردی ایران هشدار داد که این نوع فروش، به دلیل سود قابل توجهی که برای شرکت‌های متخلف دارد، در حال ترویج است و باعث «ضربه به حیثیت صنف گردشگری و عدم اعتماد مردم به دفاتر» شده است.

دامنه تخلفات؛ از دفاتر مجاز تا بلاگرهای غیرقانونی

رفیعی از مسئولان نظارتی وزارت میراث‌فرهنگی و گردشگری خواستار رسیدگی فوری به تخلفات گسترده در این حوزه شد. او دامنه تخلفات را بسیار وسیع دانست و شامل موارد زیر برشمرد:

• شرکت‌های دارای مجوز: اقدام به اجاره کانتر، فروش سربرگ جهت اجرای تور، و افزایش نرخ تور پس از عقد قرارداد.
• شرکت‌های منقضی شده یا لغو مجوز شده: ادامه فعالیت غیرقانونی در بازار.
• افراد بدون مجوز (بلاگرها و راهنمایان کارت‌دار): فروش و اجرای تور و جذب مسافر در فضای مجازی.

او تاکید کرد که رسیدگی سریع به این تخلفات برای حفظ اعتماد عمومی، کاهش شکایات مردمی و حفظ اعتبار آژانس‌های سالم و قانونمند حیاتی است.

پیگیری‌های قضایی و نظارتی برای مقابله با متخلفان

«پرهام جانفشان»، مشاور وزیر میراث‌فرهنگی و مدیرکل نظارت و ارزیابی خدمات گردشگری، نیز در خصوص اقدامات انجام شده برای مقابله با این تخلفات توضیح داد. او اعلام کرد که با همکاری انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرتی ایران، جلساتی با حضور مقامات مسئول قضایی، اجرایی و ارگان‌های متولی در حال برگزاری است تا معضلات مرتبط با تخلفات دفاتر حل و فصل شود.

جانفشان تاکید کرد که رسیدگی به تخلفات دفاتر گردشگری مجوزدار و متخلف و همچنین آژانس‌های فاقد مجوز در دستور کار قرار دارد. وی ابراز امیدواری کرد که با واگذاری اختیارات نظارتی به جامعه حرفه‌ای شرکت‌های خدمات مسافرتی، برخورد با متخلفان به بخش خصوصی واگذار شود.

راهبردهای ارائه شده در جلسات نظارتی شامل برخورد قاطع با دفاتری است که در کمیسیون شکایات محکوم شده‌اند. جانفشان همچنین بر اهمیت فرهنگ‌سازی برای جلوگیری از افتادن مردم در دام کلاهبرداران تاکید کرد.