ثبت جهانی «منشور کوروش کبیر» در یونسکو؛ افتخار تاریخی و سرمایه بی‌بدیل تمدنی ایران

«منشور کوروش کبیر»، یکی از مهم‌ترین اسناد تاریخی جهان، همزمان با برگزاری چهل و سومین کنفرانس عمومی یونسکو در شهر سمرقند، به تاریخ ششم نوامبر ۲۰۲۵ (۱۵ آبان ۱۴۰۴)، به صورت رسمی در سطح جهانی به ثبت رسید. این دستاورد بزرگ فرهنگی و تمدنی، بار دیگر توجه جهانیان را به پیشینه غنی و کهن ایران معطوف ساخت و به عنوان یک افتخار ملی، مورد توجه کارشناسان و دانشگاهیان قرار گرفت.

پشتوانه ملی برای ثبت یک میراث کهن

ثبت جهانی این منشور ارزشمند، نتیجه حمایت‌های همه‌جانبه مقامات عالی‌رتبه و تلاش‌های مستمر کارگزاران فرهنگی کشور بود. این امر با حمایت وزیر علوم و رئیس کمیسیون ملی یونسکو در ایران و پیگیری‌های مجدانه حسن فرطوسی، دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو در ایران، به ثمر نشست.

اهمیت تمدنی و تاریخی منشور کوروش

سید مهدی حسینی تقی‌آبادی، استادیار دانشکده حقوق و علوم سیاسی، در تشریح اهمیت ثبت جهانی منشور کوروش اظهار داشت که این موضوعی بسیار مهم و ارزشمند است. وی تاریخ و تمدن ایران را یکی از مهم‌ترین مبانی قدرت و ثروت کشور دانست؛ تاریخی که با تاریخ تمدن بشر گره خورده است.

تنها معدودی از کشورها را می‌توان دارای پیشینه تمدنی دانست؛ ایران، چین و مصر از جمله این کشورها هستند. تمام تاریخ ما و همه شخصیت‌هایی که در این تاریخ اثرگذار بوده‌اند، سرمایه‌های ارزشمند ملت ایران به شمار می‌آیند؛ سرمایه‌هایی که متعلق به گذشته نیستند، بلکه برای امروز و آینده ما نیز معنا و ارزش دارند.

کوروش در آیینه نگاه جهانیان

این استاد دانشگاه تأکید کرد که اگر کوروش در تاریخ اثرگذار و ماندگار شده است، بخش مهمی از این ماندگاری به دلیل روایت‌هایی است که همسایگان تاریخی و حتی دشمنان ایران از او ارائه داده‌اند. او یادآور شد که حتی یونانی‌ها نیز به جایگاه و نقش تاریخی کوروش اذعان کرده‌اند و او در نگاه تاریخ، فرمانروایی بزرگ، تأثیرگذار و تاریخ‌ساز شناخته می‌شود.

ارزش هویتی و معنوی برای نسل جوان

ثبت منشور کوروش در سطح جهانی، ارزش معنوی و هویتی فراوانی برای ایران و به‌ویژه نسل جوان دارد. حسینی تقی‌آبادی افزود:

• بسیاری از کشورها در تلاش برای ساختن تاریخ هستند و برخی دیگر حتی تاریخ همسایگانشان را برای هویت‌سازی وام می‌گیرند.
• داشتن کوروش کبیر و منشور او، یک سرمایه بی‌بدیل برای ملت ایران است.
• تأیید بین‌المللی منشور، اعتمادبه‌نفس و عزت‌نفس بیشتری به جوانان ایرانی می‌بخشد.

وی در پایان، ثبت جهانی منشور کوروش را یک «پیوست فرهنگی و تمدنی ارزشمند» خواند و بر لزوم ارج نهادن و پاسداری از این میراث تأکید کرد.