بازگشت زامیاد به تولید اتوبوس با «اروند»؛ تحویل ۱۰۰۰ کامیونت و معرفی «آریا» هیبرید برای «تاکسی ملی»

بازگشت زامیاد به بازار اتوبوس با «اروند»

محور اصلی این رویداد، بازگشت رسمی زامیاد به بازار اتوبوس‌های شهری پس از یک وقفه طولانی ۱۲ ساله بود. این اقدام در بحرانی‌ترین زمان ممکن برای حمل‌ونقل عمومی کشور صورت می‌گیرد.

ابعاد هشداردهنده بحران فرسودگی ناوگان

بر اساس آمارهای ارائه شده توسط معاون وزیر کشور و رئیس سازمان شهرداری‌ها، وضعیت ناوگان حمل‌ونقل عمومی نگران‌کننده است. برآوردها نشان می‌دهد که:

• در افق طرح سال ۱۴۰۰، کشور باید ۳۰ هزار دستگاه اتوبوس فعال می‌داشت.
• در آن زمان، تعداد اتوبوس‌های فعال ۲۳,۷۰۰ دستگاه بود.
• امروز این عدد به حدود ۱۲,۸۰۰ دستگاه سقوط کرده است که نشان‌دهنده کاهش شدید ظرفیت به دلیل فرسودگی و خروج از خدمت است.

این کمبود در کلان‌شهرها پیامدهای فاجعه‌باری دارد. به عنوان مثال، در تهران، از سه و نیم میلیون سفر روزانه، سهم اتوبوس تنها ۱۳ درصد است و ۷۴ درصد از سفرها با خودروی شخصی انجام می‌شود. این الگو، عامل اصلی تشدید آلودگی هوا و تحمیل یارانه‌های هنگفت سوخت به کشور ارزیابی می‌شود.

عضو کمیسیون عمران مجلس، با اشاره به بُعد اقتصادی بحران، اعلام کرد: «در گذشته اتوبوس شهری ۱۰۰ تا ۳۰۰ میلیون تومان قیمت داشت، اما امروز این عدد به بیش از ۱۲ میلیارد تومان رسیده است.» وی تأکید کرد که شهرداری‌ها به‌تنهایی قادر به نوسازی ناوگان نیستند و نیازمند حمایت جدی دولت هستند.

مشخصات فنی و برنامه تولید اتوبوس «اروند»

اتوبوس جدید «اروند» یک اتوبوس ۱۲ متری استاندارد شهری است که با همکاری شرکت «فوتون» (Foton) چین، دومین اتوبوس‌ساز بزرگ این کشور، تولید می‌شود. مشخصات فنی کلیدی این محصول عبارتند از:

• موتور: ۹.۵ لیتری توربودیزل کامینز (Cummins)
• قدرت: ۳۴۰ اسب بخار
• گشتاور: ۱۵۰۰ نیوتن‌متر

برنامه تولید اعلام شده توسط مدیرعامل زامیاد شامل آغاز تولید با ظرفیت روزانه یک دستگاه و رسیدن به ۷۲ دستگاه تا پایان سال جاری است. برنامه سال آینده نیز تولید حداقل ۲۵۰ دستگاه اتوبوس شهری تعیین شده است. همچنین، این خط تولید برای ۱۲۸ نفر اشتغال مستقیم ایجاد کرده است.

قائم مقام توسعه محصول گروه سایپا تأکید کرد که هدف، مونتاژکاری صرف نیست و برنامه‌ریزی برای افزایش داخلی‌سازی قطعات «اروند» به بیش از ۵۰ درصد تا سال ۱۴۰۷ در دستور کار قرار دارد.

نوسازی ناوگان خدمات شهری: تحویل ۱۰۰۰ کامیونت «اکستند»

بخش دوم این رویداد به تحویل هزار دستگاه کامیونت کمپرسی به سازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌ها اختصاص داشت. این کامیونت‌ها در راستای قرارداد نوسازی ناوگان خدمات عمرانی، به‌ویژه در شهرهای کوچک و مناطق روستایی، تحویل شدند.

ارتقای فنی کامیونت «اکستند» و استانداردهای ۸۵گانه

محصول جدید «اکستند» (Extend) که سهم ۷۰ درصدی از این قرارداد را دارد، پاسخی به انتقادات طولانی‌مدت از پلتفرم قدیمی نیسان آبی است. این کامیونت موفق به دریافت تأییدیه‌های کامل سازمان استاندارد برای پوشش استانداردهای ۸۵گانه شده و تغییرات فنی بنیادینی را تجربه کرده است:

• ایمنی: افزوده شدن سیستم‌های حیاتی مانند سیستم پایداری الکترونیکی (ESP)، ترمز اضطراری پیشرفته (AEBS) و سامانه هشدار خروج از خط (LDW).
• رفاهی: افزایش ۱۶ سانتی‌متری طول و ۲۱ درصدی فضای کابین، نصب صندلی‌های جدید با قابلیت تنظیم (حذف صندلی نیمکتی).
• سایر بهبودها: فرمان تمام هیدرولیک، عایق‌بندی صوتی و حرارتی کامل کابین و بهره‌گیری از شبکه مدرن BCM.

استراتژی کلان سایپا: تنوع‌بخشی و آینده ناوگان ملی

این رویداد همچنین نشان‌دهنده استراتژی کلان زامیاد و گروه سایپا برای خروج از وابستگی به یک محصول و تنوع‌بخشی به سبد محصولات تجاری و سواری بود.

توسعه سبد محصولات تجاری زامیاد

مدیرعامل زامیاد «تک‌محصولی بودن» را یکی از مشکلات گذشته این شرکت دانست و برنامه‌های آتی را برای حل این معضل تشریح کرد. در بخش تجاری، علاوه بر «اکستند» و «اروند»، محصولات زیر در دست توسعه هستند:

1. کامیونت‌های ۶، ۶.۵ و ۹ تنی (خواب‌دار و بی‌خواب).
2. پیکاپ لوکس «هانتر» (Changan Hunter).
3. «پادرا پلاس» که پس از عبور از استانداردهای ۸۵گانه به‌زودی مجوز شماره‌گذاری دریافت می‌کند.

در حوزه اتوبوس نیز، قرارداد فعلی امکان توسعه محصولاتی چون اتوبوس برقی، اتوبوس ۱۸ متری (آکاردئونی) و میدی‌باس را در آینده فراهم می‌کند.

آریا پلاگین هیبرید؛ گزینه سایپا برای «تاکسی ملی»

در بخش سواری، قائم مقام سایپا از عرضه نسخه بنزینی «آریا» در ماه‌های آینده خبر داد و تمرکز استراتژیک را بر توسعه کامل نسخه پلاگین هیبرید (PHEV) این خودرو قرار داد.

این خودرو به عنوان گزینه‌ای ایده‌آل برای «تاکسی ملی» مطرح شده است. مزیت اصلی آریا PHEV آن است که نیاز به زیرساخت گسترده شارژ ندارد و مشکل رایج ناوگان تمام برقی را برطرف می‌کند. همچنین به دلیل هزینه نگهداری پایین، گزینه‌ای مناسب برای نوسازی ناوگان فرسوده تاکسیرانی کشور محسوب می‌شود.