گردشگری رتبه نخست اقتصاد دنیا؛ انتقاد از وابستگی ۱۳۰ ساله ایران به نفت

گردشگری، آلترناتیو خروج از اقتصاد نفتی

مرتضی طالع ماسوله در همایش «مدیریت نوین استانداردهای خدمات گردشگری» در آستارا، ضمن انتقاد شدید از وابستگی تاریخی کشور به نفت، اظهار داشت که این وابستگی ۱۳۰ ساله به «طلای سیاه»، اعتماد به نفس ملی را تضعیف کرده و مدیران کشور را به جای مدیران کیفیتی، به مدیران نفتی تبدیل کرده است. وی تاکید کرد:

«امروز باید آلترناتیوی پیدا کنیم که همه مردم را در مسیر توسعه همراه کند و آن آلترناتیو گردشگری است.»

وی همچنین بر اهمیت رفتار و مهمان‌نوازی مردم در توسعه پایدار صنعت گردشگری تاکید کرد و گفت: گردشگر تنها یک مشتری نیست، بلکه میهمان است و برکت به همراه دارد. او هشدار داد که اگر نگاه صرفاً تجاری به گردشگر وجود داشته باشد، آینده این صنعت و نسل‌های بعدی به خطر خواهد افتاد.

تخریب طبیعت و تهدید هویت روستاها

رئیس بنیاد ملی توسعه گردشگری با یادآوری هشدارهای دیرینه کارشناسانی همچون پروفسور کردوانی درباره خشکسالی، متذکر شد که عدم توجه به این هشدارها در پنجاه سال گذشته، امروز پیامدهای خود را در شهرها و روستاها نشان داده است. وی تاکید کرد که تخریب طبیعت و منابع آب، مستقیماً به نابودی صنعت گردشگری منجر خواهد شد.

طالع ماسوله همچنین از ساخت‌وسازهای بی‌رویه و ویلاسازی در روستاها انتقاد کرد و گفت: توریست برای دیدن طبیعت و فرهنگ اصیل ایران سفر می‌کند، نه برای ویلاهای تکراری. لذا توسعه باید بر پایه حفظ محیط زیست و معماری سنتی باشد؛ در غیر این صورت، از دست رفتن هویت روستاها، جذابیت گردشگری را نابود خواهد کرد.

الگوی ماسوله و مقایسه با ظرفیت‌های جهانی

وی برای اثبات پتانسیل‌های گردشگری، به تجربه موفق روستای ماسوله اشاره کرد:

• پروژه بازسازی ماسوله از سال ۱۳۷۶ آغاز شد.
• در آن زمان بیش از ۴۸۰ خانه سنتی فرو ریخته بود.
• امروز ماسوله سالانه بیش از ۵.۲ میلیون گردشگر جذب می‌کند.
• این روستا به یکی از پنج روستای برتر کشور در اقتصاد گردشگری تبدیل شده است.

طالع ماسوله با مقایسه ایران و کشورهای پیشرفته، به تجربه فرانسه اشاره کرد و گفت: فرانسه با جمعیت ۵۵ میلیون نفر، سالانه ۹۵ میلیون گردشگر جذب می‌کند و درآمدی بالغ بر ۳۰۰ میلیارد دلار از صنایع دستی و محلی کسب می‌کند. این آمار نشان می‌دهد که گردشگری می‌تواند ستون اصلی اقتصاد ملی باشد.

سرمایه امنیت ملی و جایگاه ویژه آستارا

در بخش دیگری از سخنان خود، وی به امنیت بالای ایران به عنوان یک سرمایه بزرگ اشاره کرد:

وی با تاکید بر موقعیت ویژه آستارا در اقتصاد گیلان، این شهر را «گلوگاه اقتصاد استان» دانست و افزود: ظرفیت‌های طبیعی و فرهنگی آستارا می‌تواند ایران را در جایگاه نخست گردشگری منطقه قرار دهد و الگویی برای توسعه پایدار گردشگری در کشور باشد.

روستا، مادر و پناهگاه توسعه پایدار

رئیس بنیاد ملی توسعه گردشگری در پایان، بار دیگر بر نقش محوری روستاها در توسعه پایدار گردشگری تاکید کرد و گفت: روستا باید مادر و پناهگاه باشد؛ هم برای مردم و هم برای طبیعت. تخریب روستاها نه تنها فرهنگ اصیل را از بین می‌برد، بلکه آینده اقتصادی فرزندان را نیز نابود می‌کند.