مجید جلالی: DNA فوتبال ایران با ورود کوشکی زنده شد؛ چالش اصلی بعد از ۲۰۲۶ است

بازگشت به DNA فوتبال ایران؛ کلید حل مشکلات

جلالی با اشاره به مفهوم «DNA فوتبال» هر کشور، که مجموعه‌ای از خصوصیات و شاخصه‌های مختص به آن ملت است (مانند تفاوت DNA فوتبال ترکیه با اسپانیا یا کرواسی با آلمان)، تأکید کرد که فوتبال ایران نیز خصوصیات منحصر به فرد خود را دارد.

«فوتبال ایران بر پایه بازیکنان خلاق با ظرافت بازی بسیار بالا بنا شده است که به راحتی می‌توانند با استفاده از مهارت‌های فردی‌شان در هر بازی تعیین‌کننده باشند.»

او با مرور تاریخ، بازیکنانی را که این ویژگی‌ها را داشته‌اند، نام برد:

• نسل‌های گذشته: بیوک جدی‌کار، اکبر افتخاری، ایرج دانایی‌فر، حسن روشن
• نسل‌های بعدی: خداداد عزیزی، علی کریمی

به عقیده جلالی، هرگاه تیم ملی بازیکنانی با این مشخصات در ترکیب خود داشته، تیم بهتری در آسیا بوده است.

چرا از بازیکنان ظریف چشم‌پوشی شد؟

این کارشناس فوتبال، شرایط کنونی را متفاوت می‌داند. او معتقد است در سال‌های اخیر، مربیان تیم‌های پایه اغلب به سراغ بازیکنان فیزیکی با توانایی بازی درگیرانه رفته‌اند. این رویکرد باعث شده است که بسیاری از بازیکنان ظریف و ریزنقش که دقیقاً مطابق با DNA فوتبال ایران هستند، به دلیل توانایی کمتر در بازی‌های فیزیکی، کنار گذاشته شوند.

او به دوران موفقیت تیم ملی تحت هدایت دراگان اسکوچیچ در ۵ سال قبل اشاره کرد که بازیکنانی مانند علی قلی‌زاده و مهدی قایدی در ترکیب اصلی حضور داشتند و تیم نیز موفق عمل می‌کرد.

کوشکی و هاشم‌نژاد؛ احیاکنندگان طراوت ایرانی

جلالی، ۲۰ دقیقه پایانی بازی اخیر تیم ملی را نقطه عطف تحلیل خود قرار داد و تأکید کرد که با ورود علی کوشکی، حال و هوای بازی تغییر کرد. او با کارهایی که در همان دقایق کوتاه انجام داد، دقیقاً «DNA فوتبال ایرانی» را به نمایش گذاشت و شیرازه ازبک‌های سخت‌کوش را برهم ریخت و به بازی طراوت دیگری بخشید.

او همچنین به مهدی هاشم‌نژاد اشاره کرد و او را نیز جزو همین دسته از بازیکنان دانست که می‌توان برای آینده روی کیفیت بالای او حساب کرد.

جلالی برای اثبات این دیدگاه، به نمونه‌های موفق داخلی و خارجی استناد می‌کند:

• پرسپولیس زمان برانکو: حضور هافبک‌های غیرفیزیکی مانند فرشاد احمدزاده، محسن مسلمان و سروش رفیعی که پرسپولیس را به دوره شکوفایی رساندند.
• فوتبال روز دنیا: گران‌ترین بازیکنان دنیا کسانی هستند که توانایی دریبل‌زنی و موفقیت در نبردهای یک به یک را دارند و تعیین‌کننده نتیجه مسابقات هستند. تیمی چون منچسترسیتی نیز مجموعه‌ای از این بازیکنان را در اوج موفقیت خود در اختیار داشت.

پیشرفت بدنی و نیازمندی‌های تیم ملی

مجید جلالی ضمن تأکید بر پیشرفت تیم در برخی بخش‌های بازی، به برتری بدنی ایران نسبت به ازبکستان اشاره کرد و گفت تیم ملی، حتی با وجود ۱۰ نفره شدن حریف در ۲۰ دقیقه پایانی، از همان ابتدا و به خصوص در نیمه دوم، دونده‌تر بود. با این حال، او معتقد است تیم در بخش مالکیت توپ، هنوز به کلاس بازی ازبکستان نمی‌رسد.

وی برای تسریع روند پیشرفت، بر لزوم ایجاد فضایی آرام در داخل و اطراف تیم تأکید کرد و افزود که بازیکنان جدیدی که به ترکیب اضافه شده‌اند، در آینده کمک بیشتری به تیم خواهند کرد.

اشتباه راهبردی در پنالتی‌ها و چالش ۲۰۲۶

جلالی در بخش پایانی تحلیل خود، به اهمیت چینش نفرات پنالتی‌زن پرداخت و با یادآوری جام ملت‌های آسیا ۲۰۰۷ و از دست رفتن دو پنالتی اول مقابل کره‌جنوبی، که به بهترین نفرات (مانند جواد نکونام) فرصت پنالتی زدن نرسید، نکاتی را مطرح کرد:

آمارها نشان می‌دهند که ۸۳ درصد بازی‌هایی که به پنالتی می‌کشند، در سه ضربه اول یک ضربه خراب می‌شود. بنابراین، سه ضربه اول حیاتی‌ترین ضربات هستند و باید توسط بهترین پنالتی‌زن‌ها زده شوند تا شانس پیروزی افزایش یابد. او چینش نفرات پنالتی‌زن در بازی اخیر را نیز قابل بهبود دانست.

در نهایت، جلالی چالش اصلی فوتبال ایران را نه در تغییر مربی، بلکه در افق بلندمدت می‌داند:

«چالش اصلی ما، بعد از جام‌جهانی ۲۰۲۶ آغاز خواهد شد. اینکه ما مقصر تمام اشکالات را سرمربی تیم بدانیم، یک اشتباه راهبردی است. حتی اگر همین حالا تمام گروه مربیگری تیم ملی عوض شوند، هیچ‌ تفاوت معناداری تا شروع مسابقات جام جهانی در تیم ملی ایجاد نخواهد شد.»