رکورد تاریخی تقاضای ریپو در بازار باز؛ ۵۲۴ هزار میلیارد تومان سفارش در سقف ۲۳۰ هزار میلیاردی

افزایش بی‌سابقه تقاضای نقدینگی بانک‌ها

جدیدترین گزارش بانک مرکزی نشان می‌دهد که روند صعودی سفارش‌های ارسالی بانک‌ها در بازار باز ادامه داشته و رقم ثبت ریپو به یک رکورد تاریخی جدید رسیده است. حراج شماره ۳۱ بازار باز در سال ۱۴۰۴ با حضور ۲۲ بانک و مؤسسه اعتباری غیربانکی برگزار شد.

بانک‌ها در این حراج، مجموعاً مبلغ بی‌سابقه‌ای بالغ بر ۵۲۴ هزار و ۳۴۰ میلیارد تومان سفارش توافق بازخرید به بانک مرکزی ارسال کردند. این میزان نه تنها بالاترین رقم ثبت سفارش ریپو در تاریخ عملیات بازار باز است، بلکه حدود هفت هزار میلیارد تومان نسبت به رکورد قبلی افزایش نشان می‌دهد.

• حداقل نرخ توافق بازخرید: ۲۳ درصد (ثابت)
• مدت توافق بازخرید: ۶ روز (کاهش از ۷ روز)
• میزان سفارش ثبت شده (ریپو): ۵۲۴.۳۴۰ هزار میلیارد تومان

ثبات سقف تزریق و کمترین نسبت پذیرش

با وجود رکوردشکنی در میزان تقاضا، بانک مرکزی برای ششمین هفته متوالی، سقف پذیرش سفارش‌ها و تزریق نقدینگی خود را تغییر نداد و مبلغ ۲۳۰ هزار میلیارد تومان را در بازار باز تزریق کرد.

ثبات سقف تزریق در مقابل افزایش شدید تقاضا، منجر به کاهش نسبت پذیرش سفارش‌ها شد. در حراج این هفته، نسبت پذیرش سفارش‌ها به ۴۳.۸۷ درصد رسید که کمترین میزان ثبت‌شده در شش هفته اخیر محسوب می‌شود.

در حراج شماره ۳۱ بازار باز، مبلغ ۲۳۱ هزار میلیارد تومان از ریپوهای سررسیدشده هفته‌های گذشته به منابع بانک مرکزی بازگشت. با توجه به تزریق ۲۳۰ هزار میلیارد تومانی، عملکرد خالص بانک مرکزی در بازار باز جذب منابع بود و در مجموع ۱۰۰۰ میلیارد تومان از بانک‌ها جذب شد.

عملکرد بازار بین بانکی و اعتبارگیری قاعده‌مند

بانک مرکزی علاوه بر عملیات بازار باز، عملکرد اعتبارگیری قاعده‌مند بانک‌ها در بازار بین بانکی را نیز بررسی کرده است. این عملیات به بانک‌ها امکان می‌دهد تا در روزهای کاری با نرخ سقف دالان نرخ سود، یعنی ۲۴ درصد، از بانک مرکزی اعتبار بگیرند.

طی هفت روز منتهی به ۲۸ آبان‌ماه، مجموع اعتبارگیری قاعده‌مند بانک‌ها به ۳۸۶.۵ هزار میلیارد تومان رسید. میزان اعتبارگیری روزانه در این دوره بین ۷۴ هزار میلیارد تومان تا ۸۲ هزار میلیارد تومان در نوسان بود.

با این حال، در همین مدت، بانک‌ها موفق شدند ۳۹۵.۱ هزار میلیارد تومان از بدهی‌های پیشین خود به بانک مرکزی در بازار بین بانکی را تسویه کنند. از آنجا که میزان تسویه بدهی بیشتر از اعتبارگیری جدید بود، خالص عملکرد بانک مرکزی در بازار بین بانکی برای این هفته منفی شد.

بازار باز (ریپو) چیست؟

عملیات توافق بازخرید (ریپو) در بازار باز، ابزاری است که بانک‌ها و مؤسسات اعتباری برای جبران کسری منابع کوتاه‌مدت خود از آن استفاده می‌کنند. در این عملیات، بانک‌ها با فروش اوراق بهادار خود به بانک مرکزی، وجوه نقد مورد نیاز را دریافت می‌کنند و متعهد می‌شوند که در سررسید مشخص، اوراق فروخته‌شده را با نرخ سود از پیش تعیین‌شده (نرخ توافق بازخرید) بازخرید کنند.