کشف مکانیسم خاموشی سلول‌های T توسط تومورها؛ احیای سربازان ایمنی با پپتید TAX2

فرسودگی سلول‌های T: ترفند هوشمندانه تومورها

تومورها قادرند سیستم ایمنی بدن را از کار بیاندازند. سلول‌های T که در مواجهه مداوم با فعالیت تومور یا عفونت‌های طولانی قرار می‌گیرند، دچار حالتی به نام «فرسودگی» می‌شوند. در این وضعیت، اگرچه آنها همچنان سلول‌های سرطانی را شناسایی می‌کنند، اما دیگر قادر به حمله و نابودی آنها نیستند.

این فرسودگی در اصل یک مکانیسم طبیعی بدن برای جلوگیری از التهاب بیش‌از‌حد است، اما متأسفانه سرطان از این سازوکار به نفع خود سوءاستفاده می‌کند. پیش از این، نقش پروتئینی به نام PD1 در این فرسودگی شناخته شده بود، اما محققان در مطالعه اخیر یک «ترمز مولکولی» جدید را کشف کردند.

کشف ترمز مولکولی جدید: CD47 و Thrombospondin-1

پژوهشگران دریافتند که پروتئین دیگری به نام CD47 نیز به وفور روی سطح سلول‌های T فرسوده یافت می‌شود. آنها مکانیسم دقیق خاموش‌سازی سلول‌های ایمنی توسط تومورها را به شرح زیر تشریح کردند:

• سلول‌های سرطانی پروتئینی به نام Thrombospondin-1 ترشح می‌کنند.
• این پروتئین به گیرنده‌های CD47 روی سطح سلول‌های T متصل می‌شود.
• این اتصال، سیگنالی را به سلول T ارسال می‌کند که منجر به توقف فعالیت و فرسودگی کامل آن می‌شود.

پپتید TAX2: راه‌حل احیای سربازان بدن

برای مقابله با این ترفند زیرکانه سرطان، محققان از یک پپتید (نوعی پروتئین کوچک) به نام TAX2 استفاده کردند. پپتید TAX2 در عمل مانند یک سپر عمل کرده و مانع از اتصال پروتئین ترومبوسپوندین-۱ به گیرنده‌های CD47 می‌شود.

نتایج آزمایش این روش روی موش‌های مبتلا به ملانوما (سرطان پوست) و سرطان روده بسیار شگفت‌انگیز بود. با قطع این اتصال حیاتی، سلول‌های T فرسوده دوباره فعال شده، توانستند به داخل بافت تومور نفوذ کرده و آن را از بین ببرند. علاوه بر این، استفاده همزمان از پپتید TAX2 در کنار داروهای رایج ایمونوتراپی (مانند مهارکننده‌های PD1)، اثربخشی کلی درمان را به طرز چشمگیری افزایش داد.

این پژوهش پیشگامانه که راه جدیدی برای فعال‌سازی مجدد سیستم ایمنی در مبارزه با سرطان ارائه می‌دهد، در ژورنال معتبر «Nature Immunology» منتشر شده است.