خبر کامل
برنامه‌ریزی پلیس برای مسئولیت‌پذیر کردن پلتفرم‌های آنلاین در برابر کلاهبرداری
تشدید نظارت پلیس بر پلتفرم‌های آنلاین؛ انتقال مسئولیت به واسطه‌ها
معاون جعل و کلاهبرداری پلیس آگاهی فراجا با اشاره به روند فزاینده تخلفات و کلاهبرداری‌ها در بستر سکوهای خرید و فروش آنلاین، اعلام کرد که اقدامات جدیدی برای ساماندهی این وضعیت در حال برنامه‌ریزی است تا بخشی از مسئولیت معاملات به پلتفرم‌ها منتقل شده و آنها در قبال کالاهای تبلیغ‌شده پاسخگو باشند. این تصمیم در پی حجم بالای سوءاستفاده‌ها و عرضه کالاهای ممنوعه یا سرقتی در این فضا اتخاذ شده است.
ادعای واسطه‌گری؛ سلب مسئولیت از پلتفرم‌ها
سرهنگ حجت متقی تأکید کرد که بخش قابل توجهی از کلاهبرداری‌ها در کشور از طریق پلتفرم‌های آنلاین انجام می‌شود. وی به رویه معمول این سکوها اشاره کرد که «معمولاً ادعا می‌کنند صرفاً واسطه میان خریدار و فروشنده هستند و هیچ مسئولیتی در قبال ماهیت کالا یا روند معامله ندارند.» این ادعا عملاً مسئولیت را از دوش پلتفرم‌ها برداشته و به گردن کاربران می‌اندازد.
نمونه‌های عینی از تخلفات در سکوها
معاون جعل و کلاهبرداری پلیس آگاهی برای روشن شدن ابعاد این تخلفات، نمونه‌هایی را ذکر کرد:
- فروش قطعات سرقتی خودرو: آگهی کردن قطعاتی مانند سیستم کامپیوتری خودرو (ECU) به‌صورت دست دوم در این سکوها، در حالی که تعویض آن باید صرفاً از طریق شرکت‌های معتبر و نمایندگی‌ها انجام شود، نشانه‌ای از سرقتی بودن آن است.
- عرضه کالاهای ممنوعه: در مواردی، کالاهای ممنوعه یا غیرمجاز نیز در این پلتفرم‌ها عرضه می‌شوند.
برنامه‌ریزی برای انتقال مسئولیت و احراز هویت
برای مقابله با این خلأ مسئولیت و ساماندهی وضعیت، برنامه‌ریزی‌های جدیدی در جریان است تا پلتفرم‌ها در قبال کالاهای تبلیغ‌شده پاسخگو باشند. اقدامات کلیدی که می‌تواند بخش بزرگی از کلاهبرداری‌ها را کاهش دهد، شامل موارد زیر است:
- راستی‌آزمایی کالا: اطمینان از صحت و اصالت کالای آگهی‌شده.
- احراز هویت کاربران: بررسی دقیق اطلاعات هویتی خریدار و فروشنده، از جمله شماره تماس، کد ملی و محل سکونت.
هدف این اقدامات این است که سکوهای آنلاین نتوانند زمینه‌ساز بروز تخلف شوند.
ضرورت اصلاح قوانین در حوزه‌های حساس
با پیچیده‌تر شدن شیوه‌های کلاهبرداری در بسترهای نوین، سرهنگ متقی به نیاز مبرم برای اصلاح و به‌روزرسانی قوانین اشاره کرد. این نیاز به‌ویژه در حوزه‌های زیر حیاتی است:
- خرید و فروش طلا، زیورآلات و جواهر (به دلیل امکان فروش طلای تقلبی)
- معاملات اشیای عتیقه و تاریخی (به دلیل احتمال سوءاستفاده)
وی افزود که برخی پلتفرم‌ها با استناد به خلأهای قانونی، فعالیت و تبلیغات خود را قانونی معرفی می‌کنند. در همین راستا، با همکاری قوه قضاییه، اصلاح و تکمیل قوانین و جرم‌انگاری این تخلفات در دستورکار قرار گرفته است.
مبنای قانونی و چالش‌های مسئولیت پلتفرم‌ها
گسترش تجارت الکترونیک، موضوع مسئولیت پلتفرم‌ها در برابر محتوای آگهی‌ها و معاملات را به یک چالش جدی حقوقی تبدیل کرده است. مبنای قانونی اصلی فعالیت سکوهای آنلاین، قانون تجارت الکترونیکی (مصوب ۱۳۸۲) است که مواد کلیدی آن به شرح زیر است:
ماده ۳۳ و ۳۴: تأکید بر لزوم تأمین امنیت و اصالت داده‌ها و احراز هویت طرفین معامله و اصالت کالا توسط عرضه‌کنندگان خدمات الکترونیکی.
ماده ۳۷ و ۳۸: درباره حق انصراف خریدار و لزوم ارائه اطلاعات شفاف که بسیاری از سکوها از اجرای کامل آن خودداری می‌کنند.
ماده ۵۰ و ۵۱: الزامات سکوها به رعایت اصول امنیت، صحت اطلاعات و حمایت از حقوق مصرف‌کننده.
این قانون اگرچه پلتفرم‌ها را مستقیماً مسئول انتشار آگهی نکرده، اما آنها را موظف به تأمین شرایط احراز هویت و اصالت کالا می‌داند. این تناقض به عنوان یک خلأ جدی در رسیدگی به مسئولیت سکوها، به محلی برای سوءاستفاده کلاهبرداران تبدیل شده است.
درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:
تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.
