هوش مصنوعی راز «غرش میانی» شیرها را فاش کرد؛ اهمیت کشف برای حیات وحش

برای دهه‌ها، تصور عموم بر این بود که غرش شیرها تنها یک نوع صدای بلند و ترسناک است که در مستندهای حیات‌وحش شنیده می‌شود. اما پژوهش‌های جدید با استفاده از هوش مصنوعی نشان می‌دهد که زبان صوتی این گربه‌سانان بسیار پیچیده‌تر از حد انتظار است و محققان موفق به شناسایی نوع کاملاً جدیدی از غرش شده‌اند که پیش از این ناشناخته بود.

جزئیات کشف «غرش میانی»

این مطالعه که بر روی بیش از ۳ هزار صدای ضبط‌شده از شیرهای آفریقایی صورت گرفته، منجر به نام‌گذاری صدای جدیدی تحت عنوان «غرش میانی» شده است. این کشف، باور قدیمی مبنی بر اینکه شیرها تنها یک نوع غرش دارند را به چالش می‌کشد.

تفاوت‌های کلیدی: غرش تمام‌عیار در مقابل غرش میانی

در حالی که «غرش تمام‌عیار» صدایی انفجاری، بلند و دارای اوج‌وفرودهای پیچیده است، «غرش میانی» دارای خصوصیات متمایزی است:

• کوتاه‌تر و بم‌تر: فرکانس پایین‌تری دارد.
• یک‌نواختی بیشتر: نوسان کمتری در آن شنیده می‌شود.
• توالی مشخص: همیشه بلافاصله پس از غرش اصلی و بلند شیر اتفاق می‌افتد.

نقش هوش مصنوعی در رمزگشایی صدای شیرها

تشخیص دقیق تفاوت‌های ظریف بین صداهایی مانند خرناس، ناله و انواع غرش برای گوش انسان بسیار دشوار و سلیقه‌ای است. به همین دلیل، محققان دانشگاه اکستر انگلستان برای غلبه بر این چالش، از قدرت هوش مصنوعی بهره بردند.

تیم تحقیقاتی با نصب ۵۰ میکروفون مخصوص در پارک ملی تانزانیا و استفاده از قلاده‌های مجهز به سنسور صوتی برای ۵ شیر در زیمبابوه، موفق به جمع‌آوری هزاران ساعت داده صوتی شدند. هوش مصنوعی با تحلیل این داده‌ها، توانست الگوهای صوتی را با دقت بالای ۹۵ درصد دسته‌بندی کند و الگوی تکرارشونده و متمایزی که همان غرش میانی بود را شناسایی کند.

اهمیت حیاتی کشف برای حفاظت از گونه‌های در خطر انقراض

شناخت دقیق انواع غرش شیرها برای برنامه‌های سرشماری و حفاظت از این گونه اهمیت بالایی دارد. شیرها از غرش برای تعیین قلمرو و ارتباط با یکدیگر استفاده می‌کنند. تحقیقات پیشین نشان داده بود که غرش هر شیر، مانند اثر انگشت، منحصر‌به‌فرد است و حاوی اطلاعاتی در مورد جنسیت و سن حیوان است.

محققان معتقدند با تفکیک دقیق غرش‌های اصلی از غرش‌های میانی، می‌توان بدون نیاز به تجهیزات گران‌قیمت یا تعقیب فیزیکی، تعداد دقیق شیرهای یک منطقه را تنها با تحلیل صداهای ضبط‌شده تخمین زد. این روش، ابزاری کارآمد برای پایش جمعیت شیرها فراهم می‌کند.

با توجه به اینکه تنها حدود ۲۳ هزار شیر آفریقایی در طبیعت باقی مانده و این گونه در فهرست حیوانات در خطر انقراض قرار دارد، در اختیار داشتن آمار دقیق جمعیتی برای برنامه‌ریزی‌های حفاظتی و بقای آنها بسیار ضروری است.

یافته‌های ارزشمند این پژوهش در ژورنال معتبر Ecology and Evolution منتشر شده است.