معاون وزیر جهاد: کاهش ۶۰ درصدی آب سطحی؛ کنترل ۱۸۵ هزار چاه گازوئیلی ممکن نیست

وابستگی ۵۰ درصدی به آب‌های زیرزمینی

بنابر اعلام معاون وزیر جهاد، بخش قابل‌توجهی از آب مصرفی کشور از منابع زیرزمینی تأمین می‌شود. آمارها نشان می‌دهد که حدود ۵۰ درصد آب از آب‌های زیرزمینی برداشت می‌شود، که شامل حدود ۳۵ درصد از آب چاه‌های برقی است. وی تصریح کرد که به دلیل ساختار تأمین آب از چاه‌ها، قنوات و چشمه‌ها، تحویل حجمی مستقیم در این بخش‌ها به شکل سنتی امکان‌پذیر نیست.

افت ۶۰ درصدی برداشت آب سطحی

یکی از جدی‌ترین چالش‌های مطرح‌شده، کاهش چشمگیر منابع آب سطحی است. در سال‌های اخیر، میزان برداشت آب در برخی شبکه‌های آبیاری تا ۱۶ میلیارد مترمکعب می‌رسید، اما این رقم در سال زراعی گذشته به حدود ۶ میلیارد مترمکعب تقلیل یافته است.

کاهش شدید بارش‌ها و افت منابع آبی، شرایط شبکه‌های آبیاری را بسیار دشوار کرده است. این مسئله ضرورت مدیریت یکپارچه و علمی منابع آب را دوچندان می‌کند و نیازمند همکاری جدی، تأمین تجهیزات و تکمیل زیرساخت‌ها است.

چالش‌های اجرای تحویل حجمی و آمار چاه‌ها

طرح «تحویل حجمی آب» که برای مدیریت و کنترل دقیق مصرف آب حیاتی است، هنوز در بخش بزرگی از منابع آبی کشور عملیاتی نشده است. برآوردها حاکی از آن است که تنها حدود ۲۰ درصد از شبکه‌های آبیاری به شکل محدود تحت پوشش این طرح قرار گرفته‌اند و اجرای کامل آن نیازمند تکمیل زیرساخت‌ها است.

معاون وزیر جهاد کشاورزی آمار دقیقی از وضعیت چاه‌های کشاورزی ارائه داد که نشان‌دهنده گستردگی چالش در کنترل مصرف آب است:

این آمار نشان می‌دهد که با وجود تجهیز حدود نیمی از چاه‌های برقی به کنتورهای حجمی، کنترل بر روی چاه‌های گازوئیلی و همچنین تکمیل پوشش تحویل حجمی در شبکه‌ها همچنان یک چالش بزرگ مدیریتی است.