خبر کامل
تشریح اقدامات بانک مرکزی برای نظام بانکی: از سامانه سین تا افزایش کفایت سرمایه
حجت اسماعیل‌زاده، رئیس مرکز تنظیم‌گری بانک مرکزی، در مراسم رونمایی از سامانه یکپارچه نظارت (سین)، ضمن تشریح سه هدف کلان نظارتی این دوره شامل «پیگیری رفع ناترازی»، «بهبود شاخص‌های سودآوری» و «ارتقای شفافیت اطلاعاتی و فرآیندهای نظارتی»، از دستاوردهای مهم شبکه بانکی و برنامه‌های آتی تا پایان برنامه هفتم توسعه خبر داد.
وی تأکید کرد که این اهداف در قالب دو محور اساسی یعنی «هوشمندسازی نظارت» و «نظارت اثربخش و بهینه» دنبال شده‌اند و دستاوردهای اخیر در همین چارچوب قابل ارزیابی است.
ساماندهی بانک‌های ناتراز و تعیین تکلیف نهادهای مشکل‌دار
اسماعیل‌زاده با اشاره به اقدامات صورت‌گرفته در حوزه ساماندهی مؤسسات اعتباری ناتراز، سه رویکرد اصلی بانک مرکزی در برخورد با این نهادها را برشمرد:
- اصلاح با تکیه بر هیئت‌مدیره فعلی
- استقرار هیئت سرپرستی منصوب بانک مرکزی
- ورود به فرآیند گزیر (حل و فصل) در صورت عدم امکان اصلاح
بر اساس این رویکردها، در ماه‌های اخیر بانک آینده وارد فرآیند گزیر شده، برای مؤسسه اعتباری ملل هیئت سرپرستی تعیین شده و در خصوص بانک سرمایه نیز فرصتی برای اصلاح ساختاری با همکاری هیئت‌مدیره فعلی فراهم آمده است.
طبقه‌بندی قانونی مؤسسات اعتباری
طبق ماده ۹ برنامه هفتم توسعه، بانک‌ها موظف هستند در شش طبقه زیر ساماندهی شوند:
- تجاری
- تخصصی
- جامع
- توسعه‌ای
- قرض‌الحسنه
- پس‌انداز و تسهیلات
بازطراحی مدل کسب‌وکار بانک‌ها و خروج از فعالیت‌های گسترده و همپوشان فعلی، به‌عنوان یکی از پیش‌نیازهای حیاتی برای کاهش ناترازی و ارتقای سلامت شبکه بانکی مطرح شد.
بهبود شاخص‌های کلیدی و سودآوری شبکه بانکی
جهش نسبت کفایت سرمایه
رئیس مرکز تنظیم‌گری بانک مرکزی به بهبود چشمگیر شاخص‌های سرمایه‌ای اشاره کرد. وی اعلام کرد که پس از سال‌ها منفی بودن نسبت کفایت سرمایه، این شاخص در سال ۱۴۰۳ به عدد مثبت ۱.۷۵ درصد رسید و پس از تعیین تکلیف بانک آینده، در بهمن‌ماه همان سال به ۴.۵۴ درصد افزایش یافت.
آمارها نشان می‌دهد که تعداد بانک‌هایی که نسبت کفایت سرمایه بالاتر از هشت درصد دارند، از ۹ به ۱۳ بانک رسیده و تعداد بانک‌هایی که نسبت کفایت سرمایه‌شان منفی است، از پنج به دو بانک کاهش یافته است. همچنین روند افزایش سرمایه شبکه بانکی طی سال‌های اخیر صعودی بوده و پیش‌بینی می‌شود مجموع سرمایه شبکه در سال جاری نیز افزایش یابد.
سودآوری مستمر و بهبود نسبت تسهیلات به سپرده
مجموع شبکه بانکی برای سومین سال پیاپی سودآور بوده و پیش‌بینی می‌شود این روند در سال ۱۴۰۴ نیز ادامه یابد. همچنین، بهبود نسبت تسهیلات به سپرده به ۸۷.۴ درصد در اسفند ۱۴۰۳، نشانه‌ای از استفاده بهینه‌تر از سپرده‌ها در مسیر اصلی تسهیلات‌دهی است.
وی افزود: در برخی استان‌های محروم این نسبت هنوز کمتر از ۵۰ درصد است و برنامه‌ریزی برای ارتقای سالانه ۲۰ درصدی این شاخص در دستور کار قرار دارد.
هوشمندسازی نظارت و رونمایی از «سین»
رویکرد هوشمندسازی در فرآیند نظارت با هدف کاهش عدم‌تقارن اطلاعاتی بین بانک مرکزی و مؤسسات اعتباری دنبال شده است. در همین راستا، حدود یک ماه پیش «سامانه روابط اشخاص» با سه ماژول ذی‌نفع واحد، مالک واحد و اشخاص مرتبط رونمایی شد که اکنون علاوه بر کارکرد نظارتی، نقش بازدارنده در رعایت مقررات نیز ایفا می‌کند.
سامانه یکپارچه نظارت (سین) به‌عنوان جدیدترین گام در مسیر هوشمندسازی نظارت بانکی معرفی شد. این سامانه با همکاری تیم‌های تحلیل‌گری، نظارت، فناوری و شرکت‌های زیرمجموعه بانک مرکزی توسعه یافته و قرار است بستر اصلی تحلیل، پایش و اعمال نظارت یکپارچه در شبکه بانکی باشد.
چشم‌انداز بانک مرکزی تا پایان برنامه هفتم توسعه
اهداف موردنظر بانک مرکزی برای پایان برنامه هفتم توسعه شامل موارد زیر است:
- رساندن نسبت کفایت سرمایه به هشت درصد در تمامی بانک‌ها.
- استقرار کامل نظام طبقه‌بندی مؤسسات اعتباری.
- بهبود مستمر نسبت تسهیلات به سپرده.
- کاهش روند مطالبات غیرجاری.
- تعیین تکلیف نهایی بانک‌های دارای ناترازی طی دو سال آتی.
اسماعیل‌زاده در پایان تأکید کرد که رویکرد بانک مرکزی، حرکت از اقتدار حاکمیتی به اقتدار نظارتی و مداخله مؤثر در مواقع لازم برای صیانت از منابع عمومی است.
درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:
تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.
